De nieuwe opslagplaats, bekend als de Onkalo-tunnels, zal vanaf volgend jaar het eerste kernafval ontvangen. Finland heeft hiermee een wereldprimeur in handen, meldt Change Inc: nooit eerder is kernafval op zo’n geavanceerde manier ondergronds opgeslagen. De geologische opslagplaats is ontworpen om het afval veilig te bewaren voor minstens 100.000 jaar. Directe straling zal volgens experts binnen 1.000 jaar al sterk zijn afgenomen, maar het afval blijft gevaarlijk bij inname, waardoor langdurige opslag essentieel is.

Het Onkalo-project begon al 20 jaar geleden en omvatte onder meer de afvoer van een half miljoen kubieke meter steen en het graven van zo’n 10 kilometer aan tunnels. De bouw en het beheer van deze opslagplaats zijn in handen van Posiva, een Fins bedrijf dat samenwerkt met het Zweedse kernbrandstofbeheerbedrijf SKB. Samen hebben ze een technologie ontwikkeld die Finland nu wereldwijd tot koploper maakt in de strijd om veilige kernafvalopslag.

In Nederland wordt kernafval momenteel bovengronds opgeslagen door het bedrijf COVRA. De opslag is echter bedoeld als tijdelijke oplossing, en ook hier wordt gezocht naar ondergrondse alternatieven in stabiele klei- en zoutlagen. De Finse aanpak biedt een mogelijke route voor andere landen, waaronder Nederland, die kampen met de vraag hoe om te gaan met de toenemende hoeveelheden kernafval.

Finland begon twee decennia geleden met het ontwikkelen van zijn opslagplan.Het Finse model bewijst dat een oplossing mogelijk is, maar het vereist tijd en planning.