De asielwetten, opgesteld door oud-minister Marjolein Faber, moeten het beleid fors aanscherpen. Zo wordt gezinshereniging moeilijker en verdwijnt de permanente verblijfsvergunning. In plaats daarvan komen tijdelijke vergunningen, die na drie jaar opnieuw worden beoordeeld. Daarmee wil het kabinet meer grip krijgen op instroom en verblijf.

Steun, maar ook verzet
De PVV stelde eerder harde eisen aan de uitvoering van de wetten. Vooral de strafbaarstelling van illegaliteit speelde daarbij een grote rol. Dat onderdeel leidde tot onrust bij linkse en christelijke partijen, omdat ook hulp aan illegalen mogelijk strafbaar zou worden. Daarom werd via een novelle vastgelegd dat hulp aan illegale asielzoekers buiten schot blijft.

Toch wijst de PVV die aanpassing nu af. Fractievoorzitter Alexander van Hattem is duidelijk. ‘PVV stemt tegen novelle aanpassing illegaliteit want met dit waardeloze kabinet is verzwakking van strafbaarstelling van illegaliteit onacceptabel. De Asielnoodmaatregelenwet en de Wet Tweestatusstelsel zijn een aanscherping van het asielbeleid en kunnen dus op steun PVV rekenen.’

Voor het CDA ligt dat anders. Partijleider Henri Bontenbal benadrukt het belang van de wijziging. ‘Wij zijn altijd duidelijk geweest dat we geen algemene strafbaarstelling illegaliteit willen.’ Ook stelt hij: ‘In de novelle gaat het over een duidelijk afgebakende groep mensen. En dus is de novelle voor ons randvoorwaardelijk om voor de wet te stemmen.’

Politieke spanning loopt op
Door de houding van de PVV is de uitkomst in de Eerste Kamer onzeker geworden. Zonder steun voor de novelle dreigt ook het hele wetsvoorstel te sneuvelen. Daarmee komt een belangrijk deel van het strengere asielbeleid op losse schroeven te staan.

Ook andere partijen wijzen op dat risico. Joris van den Oetelaar van FVD zegt: ‘Onze fractie is evenmin voorstander van deze novelle. Toch stemmen wij er wél voor, omdat deze volgende week als eerste ter stemming komt. Zonder meerderheid voor de novelle is er vrijwel zeker geen meerderheid voor de twee asielwetten.’

De kritiek op de PVV groeit intussen. Oud-partijlid Gidi Markuszower spreekt van 'politieke sabotage op hoog niveau.’ Daarmee onderstreept hij de frustratie over de koerswijziging. 'Exact dezelfde novelle steunde de PVV nog geen 4 maanden geleden hartstochtelijk in de Tweede Kamer. Maar schiet hem nu af met als mogelijk gevolg dat er geen strengere asielmaatregelen komen. Wil de PVV nou echt alleen maar chaos creëren? Waarom wil de PVV geen problemen oplossen?'