Uit Nederland gedeporteerde terreurverdachte duikt op bij IS in Somalië

Een in Nederland geboren man die eerder werd veroordeeld voor het voorbereiden van een terroristische aanslag, is opgedoken bij Islamitische Staat (IS) in Somalië. Hasan Rafet Atar verloor na zijn veroordeling zijn Nederlandse nationaliteit en werd in 2022 uitgezet naar Turkije. Enkele jaren later werd hij in Somalië opgepakt als lid van de terreurorganisatie. Dat meldt het Amerikaanse Middle East Forum op basis van onder meer Nederlandse rechtbankstukken.
Atar heeft ook de Turkse nationaliteit. De Turkse autoriteiten waren volgens de berichtgeving op de hoogte van zijn verleden. Bij aankomst in Turkije werd hij ondervraagd. Daarna zou hij echter niet zijn gevolgd. Zijn naam kwam wel voor in een Turks politierapport met personen die aan IS werden gelinkt.
De voormalige Nederlander was eerder veroordeeld vanwege zijn voorbereidingen voor een terroristisch misdrijf. Het gerechtshof in Den Haag stelde vast dat zijn activiteiten plaatsvonden tussen oktober 2014 en augustus 2016. Atar verzamelde informatie over mogelijke doelwitten en verdiepte zich in aanvallen met vuurwapens en messen. Ook bestudeerde hij propaganda van IS.
Nationaliteit afgenomen en uitgezet
Nederland beschouwde Atar als een ernstige bedreiging voor de openbare orde en nationale veiligheid. Zijn Nederlandse nationaliteit werd ingetrokken en tegen hem werd een inreisverbod van twintig jaar uitgevaardigd. Vervolgens werd hij naar Turkije gestuurd.
Daar probeerde hij naar eigen zeggen aanvankelijk een nieuw bestaan op te bouwen. Hij werkte in een textielfabriek, maar kwam later opnieuw in jihadistische kringen terecht. Volgens zijn eigen verklaring ontmoette hij een recruiter van IS die hem aanspoorde naar Somalië te vertrekken.
Atar verklaarde na zijn arrestatie dat hij in die periode depressief en boos was. Hij zou het aanbod hebben aangenomen omdat hij dacht dat de terreurorganisatie voor hem zou zorgen. Uiteindelijk reisde hij naar Puntland, een regio in het noordoosten van Somalië waar een lokale tak van IS actief is.
Binnen ongeveer tweeënhalf jaar na zijn uitzetting naar Turkije maakte Atar zo opnieuw deel uit van een IS-netwerk. In Somalië werd hij uiteindelijk aangehouden.
Rechtbank zag groot risico op herhaling
De voorstelling van Atar dat hij als kwetsbare man opnieuw door extremisten werd beïnvloed, staat naast een zwaarder beeld uit zijn Nederlandse strafzaak. Het Haagse gerechtshof stelde vast dat hij door zelfstudie kennis en vaardigheden had opgedaan die gebruikt konden worden voor een terroristisch misdrijf. Ook werd vastgesteld dat hij sympathiseerde met IS.
Tegelijkertijd constateerden deskundigen van het Nederlands Instituut voor Forensische Psychiatrie en Psychologie dat Atar langdurige intellectuele beperkingen en een autismespectrumstoornis heeft. Die omstandigheden maakten volgens de aangeleverde informatie niet dat het gevaar was verdwenen. Het risico dat hij opnieuw gewelddadig gedrag zou vertonen, werd als hoog beoordeeld.



























































