Ruim 1800 criminele vreemdelingen eerder uit cel vertrokken: kabinet wil regeling uitbreiden

Sinds 2021 hebben 1.860 veroordeelde vreemdelingen Nederland verlaten via een regeling waarbij hun gevangenisstraf voortijdig wordt onderbroken. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van de Dienst Terugkeer en Vertrek (DTenV). Onder hen bevinden zich veroordeelden voor ernstige misdrijven, waaronder levens-, gewelds- en zedendelicten. Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) onderzoekt nu of deze regeling naar Duits voorbeeld nog eerder kan worden toegepast.
De cijfers staan in een Kamerbrief van 16 november. Tussen 2021 en september 2026 werd in totaal 1.920 keer toestemming gegeven voor strafonderbreking. In 1.860 gevallen volgde aantoonbaar vertrek uit Nederland. Daarvan vertrokken 1.610 personen gedwongen en 250 zelfstandig.
Ook veroordeelden voor zware misdrijven
De regeling werd vooral gebruikt bij mensen die waren veroordeeld voor drugscriminaliteit. In totaal ging het om 920 opiumdelicten. Daarnaast werden 400 vermogensdelicten en 150 fraudezaken geregistreerd.
Opvallend is dat ook ernstige misdrijven in de cijfers voorkomen. Zo gaat het om 150 levensdelicten, 40 geweldsdelicten en 30 zedenzaken. Ook staan er tien terroristische misdrijven geregistreerd. De aantallen zijn afgerond op tientallen.
Gevangenisstraf hoeft niet volledig te worden uitgezeten
Momenteel kunnen buitenlandse veroordeelden met een straf tot drie jaar na het uitzitten van minimaal de helft vertrekken. Bij langere gevangenisstraffen moet eerst minstens twee derde zijn uitgezeten. Voorwaarde is dat de betrokkene Nederland daadwerkelijk verlaat en niet terugkeert.
De minister benadrukt dat het officieel geen strafvermindering betreft. 'Er is geen sprake van strafkorting; het resterende strafdeel blijft in beginsel bestaan en wordt bij terugkeer naar Nederland alsnog uitgevoerd.' Ook de belangen van slachtoffers en nabestaanden worden meegewogen. Die vormen echter niet automatisch een doorslaggevende reden om strafonderbreking te weigeren.
Kabinet kijkt naar Duitse aanpak
Van den Brink onderzoekt nu de aanpak van de Duitse deelstaat Baden-Württemberg. Daar werkt een speciale eenheid sinds 2018 aan het vertrek van gevaarlijke en overlastgevende vreemdelingen. Politie, justitie, veiligheidsdiensten en migratieautoriteiten werken daarbij nauw samen.
Een belangrijk verschil is dat Duitsland geen vaste wettelijke minimumtermijn kent voor strafonderbreking. Hierdoor bestaat meer ruimte om veroordeelden eerder uit te zetten wanneer dat mogelijk is. Nederland onderzoekt of een vergelijkbare aanpak kan helpen bij het terugsturen van criminele vreemdelingen.
De minister wil daarbij rekening houden met opgelegde gevangenisstraffen en slachtofferbelangen. In het eerste kwartaal van 2027 moet duidelijk worden welke vervolgstappen mogelijk zijn. Voorlopig blijft het bij een verkenning.




















































