De activisten probeerden per boot hulpgoederen naar Gaza te brengen. In internationale wateren werden ze onderschept door het Israëlische leger. De opvarenden werden vervolgens naar Israël gebracht en daar vastgezet. Onder hen zaten meerdere Nederlanders. De ambassade in Tel Aviv bemoeide zich direct met de zaak en regelde dat de arrestanten zo snel mogelijk het land konden verlaten.

Volgens Buitenlandse Zaken was de werkwijze helder, meldt De Telegraaf. De betrokken Nederlanders kregen te horen dat zij hun vliegtickets zelf moesten terugbetalen. De vluchten werden “bij hoge uitzondering” geboekt om hen snel weg te krijgen uit Israël, aldus een woordvoerder. Het ministerie benadrukt dat dit géén repatriëring was, zoals bij rampen of natuurrampen. Het ging om reguliere consulaire bijstand, en daarbij wordt geen financiële steun verleend.

Activisten: ‘We belanden in de cel en krijgen daarna een rekening’
De activisten accepteren dat niet, meldt De Telegraaf. Zij hebben inmiddels een advocaat ingeschakeld. Volgens hun woordvoerster hebben twee Nederlanders inmiddels een factuur ontvangen, maar is niet duidelijk om welk bedrag het gaat.

De activisten vinden dat het ministerie moreel verplicht is de kosten op zich te nemen. Volgens hun woordvoerster is de situatie in Gaza genoeg reden om niet te hoeven betalen.

“Er is een genocide gaande,” zegt zij. “Mensen zetten hun levens op het spel om daarheen te gaan. Ze belandden in de cel en vervolgens krijgen ze van de Nederlandse overheid een rekening.”

De actiegroep stelt dat de deelnemers niet vrijwillig terugkeerden, maar werden gedwongen doordat Israël hen oppakte en deporteerde. Daardoor zouden de kosten volgens hen niet bij de activisten horen te liggen.

Ministerie blijft bij standpunt
Buitenlandse Zaken ontkent dat er onduidelijkheid bestond. De ambassade zou vanaf het begin hebben uitgelegd dat de vluchten niet worden vergoed.

Volgens het ministerie krijgen Nederlanders in het buitenland alleen financiële steun bij terugkeer als er sprake is van een officiële repatriëring door de overheid. In alle andere gevallen betalen betrokkenen hun eigen reis.

De redenering is dat het ministerie niet de rekeningen kan overnemen van Nederlanders die bewust risico’s nemen in conflictgebieden of oorlogsgebieden. De ambassades bieden wel consulaire hulp, maar geen dekking van kosten.

Juridisch vervolg
De activisten hebben hun advocaat gevraagd de facturen aan te vechten. Volgens de woordvoerster gaat het daarbij niet om de hoogte van het bedrag, maar om het principe. Zij vinden dat de Nederlandse overheid hen had moeten helpen zónder financiële voorwaarden.

Buitenlandse Zaken ziet het anders en verwacht dat de kosten gewoon betaald moeten worden. Het ministerie stelt dat alle betrokkenen hierover vooraf duidelijk zijn geïnformeerd.