De hervorming raakt box 3, de belasting op vermogen. Aanleiding zijn rechterlijke uitspraken die het oude systeem onderuit haalden. Dat werkte met veronderstelde rendementen in plaats van werkelijke opbrengsten. De overheid moest een nieuw model bedenken en wil verdere vertraging voorkomen.

Kamer zet door ondanks zorgen
In de Tweede Kamer ligt inmiddels een voorstel dat kan rekenen op brede steun. Tijdens het debat van vorige week werden meer dan 130 vragen gesteld aan demissionair staatssecretaris van Fiscaliteit Eugène Heijnen. Veel Kamerleden erkenden dat het nieuwe stelsel risico’s kent, maar benadrukten dat uitstel de schatkist jaarlijks ongeveer 2,3 miljard euro kost.

Heijnen gaf toe dat het belasten van alleen gerealiseerde winsten beter zou zijn. Maar volgens het kabinet is zo’n systeem vóór 2028 niet uitvoerbaar. Daarom kiest de regering voor een model waarin ook ongerealiseerde winsten worden belast.

Bijzondere positie voor vastgoed
Het voorstel maakt onderscheid tussen soorten vermogen. Vastgoedbeleggers worden relatief ontzien. Kosten zijn aftrekbaar en belasting wordt pas geheven bij verkoop. Voor tweede woningen komt wel een extra heffing vanwege eigen gebruik.

Voor beleggers in aandelen en crypto geldt die mildere behandeling niet. Zij moeten elk jaar afrekenen over waardestijgingen op papier. Juist dat onderdeel zorgt voor felle reacties.

Angst voor vertrek van vermogen
Onder beleggers groeit de vrees dat Nederland zichzelf uit de markt prijst. Kapitaal is mobiel, zeker bij aandelen en cryptovaluta. Critici stellen dat een belasting op ongerealiseerde winst het aantrekkelijker maakt om te verhuizen naar landen met gunstiger regels.

Crypto-expert Madelon Vos verwoordde die zorg scherp. “Mijn gok is dat dit voor veel mensen de druppel is de keuze om te emigreren. Vermogen opbouwen en behouden wordt zo wel erg lastig,” schreef zij op X.

Vos krijgt bijval van crypto-analist Michaël van de Poppe, die het voorstel “krankzinnig” noemt. Volgens hem zal de maatregel de belastingdruk fors verhogen en vertrek stimuleren. “Geen wonder dat mensen het land verlaten, en eerlijk gezegd is dat volkomen terecht,” schreef hij.

Ook andere geluiden wijzen op hetzelfde risico. Beleggers vrezen dat zij belasting moeten betalen zonder dat daar liquide middelen tegenover staan. Dat kan dwingen tot verkoop of tot het verplaatsen van vermogen naar het buitenland.

Politiek ziet weinig alternatief
Toch lijkt de politieke bereidheid om door te zetten groot, meldt CoinTelegraph. Zowel rechtse partijen als VVD, CDA, JA21, BBB en PVV, als linkse partijen zoals D66 en GroenLinks-PvdA, steunen de hervorming. Zij wijzen op juridische noodzaak en op de druk op de overheidsfinanciën.

De komende jaren zullen laten zien of Nederland met deze keuze miljarden binnenhaalt, of juist vermogen ziet wegvloeien over de grens. Eén ding is duidelijk: de discussie over box 3 gaat niet alleen over belasting, maar ook over vertrouwen en aantrekkelijkheid van het land als plek om vermogen op te bouwen.