Sjoerdsma trekt half miljard uit voor tropisch bos, terwijl Den Haag elders bezuinigt
Terwijl het kabinet op andere begrotingen naar miljoenen zoekt, maakt minister Sjoerd Sjoerdsma (D66, Ontwikkelingssamenwerking) een grote toezegging. Nederland wil de komende tien jaar tot 500 miljoen euro belastinggeld steken in een internationaal fonds dat tropische bossen moet beschermen. Dat maakte zijn ministerie maandag bekend.
Het geld gaat naar de Tropical Forest Forever Facility (TFFF), een nieuw beleggingsfonds dat Brazilië vorig jaar lanceerde op de klimaattop in Belém. Het fonds zou 800 tot 900 miljoen hectare tropisch bos moeten beschermen, volgens het ministerie zo’n tweehonderd keer de oppervlakte van Nederland.
Het idee achter het fonds is ambitieus. Er moet uiteindelijk 125 miljard dollar in komen, waarvan 100 miljard van private beleggers. Dat geld wordt belegd. Van het rendement krijgen landen met tropisch bos een vergoeding van ongeveer vier dollar per hectare per jaar, als satellietbeelden laten zien dat hun bos blijft staan. Een deel van dat geld moet rechtstreeks naar inheemse volkeren en lokale gemeenschappen gaan.
Sjoerdsma noemt het “een sterke, voorspelbare prikkel” voor landen om hun bossen te behouden. Volgens hem is klimaatverandering “een directe bedreiging voor onze veiligheid, welvaart en vrijheden”. Het kabinet wil de internationale positie van Nederland op klimaatgebied verder versterken.
Zeker is de Nederlandse bijdrage nog niet. De toezegging geldt onder voorwaarden, die Sjoerdsma maandag in een Kamerbrief heeft uitgelegd. Het fonds moet medio 2027 definitief van start gaan, na een verkenning met de Wereldbank.
Of het fonds van de grond komt, is ook nog maar de vraag. Bij de lancering werd ruim 5,5 miljard dollar aangekondigd. Volgens het kritische vakblog REDD-Monitor is daarvan maar iets meer dan 2 miljard echt toegezegd, bijna allemaal door Brazilië en Indonesië zelf. Noorwegen beloofde 3 miljard dollar, maar alleen als het fonds voor eind 2026 minstens 10 miljard binnenhaalt. Dat lijkt nog ver weg. De oorspronkelijke ambitie was 25 miljard dollar van overheden en fondsen.
Ook over de opzet is er kritiek. Private beleggers krijgen als eersten hun rendement, en hun inleg wordt gedekt door overheden. Voor de bossen blijft over wat er daarna nog over is. Als de beleggingen in opkomende markten tegenvallen, kan er weinig of niets naar de bossen gaan, terwijl overheden de verliezen dragen. Analisten van BloombergNEF noemen het fonds “geplaagd door complicaties”.
