Op 13 oktober nam de Kamer een motie van Diederik Boomsma (JA21) en Don Ceder (ChristenUnie) aan, met 76 tegen 74 stemmen. Die vroeg om ‘binnen de bestaande middelen voor mensenrechten een herkenbaar programma’ voor vervolgde christelijke gemeenschappen, gericht op veiligheid, wederopbouw en bestaanszekerheid. Ook Berendsens eigen partij, het CDA, stemde voor. De minister had de motie ‘overbodig’ genoemd.

Nu blijkt dat er geen nieuw programma komt. Bijna 35 miljoen euro uit het subsidieprogramma Focus on Freedom is volgens de minister al toegekend aan twee programma’s van de organisatie Mensen met een Missie, in negen landen. Daarmee zou de motie al worden uitgevoerd.

‘Aanname onjuist’
De motie ging ervan uit dat er tot 2030 nog bijna 35 miljoen euro beschikbaar was. In de interne beslisnota van 9 november noemen de ambtenaren die aanname „onjuist”. Het geld is via een openbare subsidieprocedure al verdeeld en „niet meer vrij beschikbaar voor een aanvullend programma”.

Die 35 miljoen is niet speciaal voor christenen bedoeld. Het is het hele bedrag voor ‘religieuze minderheden’ uit het subsidiekader dat BZ in december 2025 vaststelde. De doelen daarvan zijn onder meer dialoog tussen religies, het tegengaan van polarisatie en extremisme, en inclusie van kwetsbare groepen ‘waaronder vrouwen, jongeren en LGBTIQ+ personen’ binnen religieuze gemeenschappen. Het woord christen staat er niet in.

Landen blijven geheim
In de brief schrijft Berendsen dat bij de keuze van de negen landen „nadrukkelijk rekening” is gehouden met landen waar christenen onder druk staan. Welke landen het zijn, staat er niet in. „Omdat het thema gevoelig ligt wordt er niet veel ruchtbaarheid gegeven aan de landen waar deze programma's worden uitgevoerd”, staat in de beslisnota.

Dezelfde nota noemt als onderdeel van de programma’s ook ‘dialoog tussen christelijke en islamitische gemeenschappen’. In de brief aan de Kamer staat dat er niet in; daar heet het ‘interreligieuze dialoog’.

Breed beleid
„Nederland maakt daarbij geen onderscheid tussen religieuze groeperingen”, schrijven de ambtenaren. Volgens hen biedt die aanpak toch ruimte voor gerichte steun aan vervolgde christenen. Het kabinet noemde de 35 miljoen in maart al ‘gereserveerd’ voor religievrijheid, ruim voordat de motie werd ingediend. De motie vroeg bovendien zelf om een programma binnen de bestaande middelen.

Wat een vervolgde christen concreet van het geld krijgt, en hoeveel ervan naar christelijke gemeenschappen gaat, staat niet in de brief. De Kamer bespreekt binnenkort de begroting van Buitenlandse Zaken. Eerder schreef NieuwRechts dat het kabinet geen reden ziet voor extra onderzoek naar christenvervolging in azc’s.