Volgens de wet moet een asielaanvraag binnen zes maanden worden afgehandeld. In de praktijk lukt dat al langere tijd niet. De gemiddelde wachttijd liep vorig jaar op tot 67 weken. Dat is ruim boven de wettelijke termijn.

In 2024 was de gemiddelde wachttijd al problematisch. Toen duurde de procedure gemiddeld 53 weken. Eind 2025 wachtten nog altijd meer dan 51.000 mensen op een besluit over hun asielaanvraag. Als de IND de wettelijke termijn overschrijdt, kunnen asielzoekers naar de rechter stappen. Die kan de dienst verplichten een dwangsom te betalen zolang er geen besluit wordt genomen. Dat leidt inmiddels tot miljoenen aan extra kosten.

De IND kampt al jaren met structurele achterstanden. Het wegwerken daarvan blijkt ingewikkeld. Afgelopen zomer liet de dienst weten dat ook in 2026 en 2027 niet op tijd over alle asielaanvragen kan worden beslist. De vertraging wordt veroorzaakt door personeelstekorten, complexe dossiers en een voortdurend wisselend asielbeleid. Daardoor blijft de druk op de organisatie hoog.

Opvallend is dat het aantal asielaanvragen juist is gedaald. In 2024 ontving de IND nog 32.180 aanvragen. Vorig jaar waren dat er 24.070. Ondanks die daling zijn de wachttijden verder opgelopen. Volgens de IND komt dat doordat de dienst de afgelopen jaren vooral eenvoudige zaken heeft afgehandeld. Daardoor blijven nu relatief veel complexe dossiers over, die meer tijd kosten om te beoordelen.

Niet alleen het aantal aanvragen daalde, ook het percentage positieve besluiten ging omlaag. Vorig jaar kreeg 36 procent van de asielzoekers te horen dat zij in Nederland mogen blijven. In 2024 was dat nog 58 procent. De IND wijt die daling onder meer aan een aangescherpt asielbeleid voor landen als Syrië, Jemen en Turkije. Daarnaast werkt de dienst met een nieuwe aanpak waarbij asielzoekers meer bewijs moeten aanleveren om hun verhaal te onderbouwen.