De fatwa werd uitgesproken door de Iraanse geestelijke Nasser Makarem Shirazi. In zijn religieuze verklaring stelt hij dat moslims verplicht zijn om het ‘bloed van de martelaar’ Khamenei te wreken. Volgens Shirazi zijn de Verenigde Staten en Israël de ‘belangrijkste daders van deze misdaad’.

Deskundigen waarschuwen dat zo’n religieuze uitspraak grote gevolgen kan hebben. Een fatwa van een invloedrijke ayatollah kan door sommige gelovigen worden gezien als een religieuze opdracht. Daardoor bestaat de vrees dat radicale aanhangers geweld kunnen plegen.

Zorgen over aanslagen
Terrorisme-experts waarschuwen dat de fatwa de kans op aanslagen kan vergroten. Vooral individuele daders of zogeheten slapende cellen zouden zich door de oproep kunnen laten inspireren. Daardoor zijn veiligheidsdiensten extra alert.

Terrorisme-expert Ghaffar Hussain wijst op eerdere Iraanse activiteiten in het buitenland. ‘Iran heeft een lange geschiedenis van het exporteren van terrorisme over de hele wereld en heeft eerder dissidenten en journalisten in het Verenigd Koninkrijk als doelwit gehad.’

Volgens hem is de dreiging momenteel extra groot. ‘Dit is een zeer reële dreiging die is toegenomen sinds het uitbreken van de oorlog en waar de veiligheidsdiensten alert op moeten blijven.’

Iraanse netwerken in Europa
Inlichtingendiensten in Europa houden de situatie nauwlettend in de gaten. Er bestaat al langer bezorgdheid over Iraanse netwerken op het continent. Volgens deskundigen bestaan die netwerken uit diplomatieke posten en religieuze instellingen.

De Oostenrijkse islamisme-expert Heiko Heinisch zegt dat deze structuren al langer bestaan. ‘We weten dat de Iraanse Revolutionaire Garde functionerende netwerken in Europa onderhoudt, die voornamelijk bestaan uit ambassades, consulaten en moskeeën die onder controle staan van het Iraanse regime.’

Volgens Heinisch moet de fatwa serieus worden genomen. ‘Hij is een bekende en gerespecteerde rechtsgeleerde.’ Daarom kan de uitspraak volgens hem worden gezien als een duidelijke instructie. ‘Een fatwa van een groot-ayatollah zoals Shirazi kan worden beschouwd als een instructie.’

Dreiging van individuele daders
Sommige experts denken dat vooral individuele daders een gevaar vormen. Het gaat dan om mensen die de fatwa zien als een religieuze opdracht. Zij kunnen volgens deskundigen zelfstandig tot geweld overgaan.

De voormalige Israëlische veiligheidsfunctionaris Avner Vilan waarschuwt voor dat scenario. ‘Wat mij meer zorgen baart zijn kleinschalige acties, individuen die de fatwa als inspiratie nemen.’

Volgens hem kan zelfs één persoon al grote schade aanrichten. Daarom blijft de dreiging volgens experts bestaan, ook wanneer er geen grote georganiseerde aanval plaatsvindt.