Het gaat om asielzoekers die zich eerst in België hebben geregistreerd en daarna naar Nederland zijn gekomen. Volgens de Europese Dublinverordening mag een land zulke asielzoekers terugsturen naar het eerste EU-land waar zij asiel hebben aangevraagd. In de praktijk liep dat richting België vast, omdat de opvang daar onder zware druk stond. Vooral gezinnen en vrouwen kregen voorrang, waardoor alleenstaande, niet-kwetsbare mannen vaak buiten de boot vielen.

De Raad van State oordeelde afgelopen zomer dat terugsturen onder die omstandigheden niet kon. De hoogste bestuursrechter stelde toen vast dat veel alleenstaande mannen in België geen fatsoenlijke opvang kregen. Omdat zij geregeld op straat terechtkwamen, was terugzending volgens de rechter in strijd met de mensenrechten. Daarmee kwam het Nederlandse beleid richting België tijdelijk stil te liggen.

Volgens asielminister Bart van den Brink is die situatie nu veranderd. Hij zegt dat de Belgische autoriteiten aan Nederland hebben laten weten dat er inmiddels voor alle alleenstaande, niet-kwetsbare mannen een opvangplek beschikbaar is. Op basis van die informatie besluit het kabinet nu om de overdrachten te hervatten. Daarmee keert Nederland terug naar de gewone toepassing van de Dublinregels.

Van den Brink noemt dat een noodzakelijke stap. “Het is belangrijk dat we ook weer alleenstaande mannelijke asielzoekers terug kunnen sturen naar ons buurland België”, zegt hij. Volgens de minister is het herstellen van zulke overdrachten nodig om grip te krijgen op de Nederlandse opvangcrisis. Hij koppelt het besluit nadrukkelijk aan het bredere Europese asielsysteem.

De minister zegt daarover: “Om in Nederland rust te krijgen in de opvang is een goed functionerend Europees asielsysteem cruciaal. Daar is dit een belangrijk onderdeel van.” Met die woorden maakt hij duidelijk dat het kabinet minder ruimte wil laten voor asielzoekers die na registratie in een ander EU-land alsnog in Nederland proberen te blijven. De gedachte daarachter is dat het systeem alleen werkt als landen elkaar weer durven vertrouwen op opvang en procedure.

De hervatting geldt specifiek voor alleenstaande mannelijke asielzoekers die niet als kwetsbaar worden aangemerkt. Voor andere groepen kan de beoordeling anders blijven uitpakken. Toch is het besluit politiek relevant, omdat juist deze groep in de afgelopen periode vaak centraal stond in discussies over overvolle opvanglocaties, doorstroomproblemen en de druk op het Nederlandse asielapparaat.