NPO-zender FunX biedt excuses aan na gebruik ‘koelie’ in rapnummer

De NPO-radiozender FunX heeft excuses aangeboden nadat in een online gedeelde rapsessie het woord ‘koelie’ te horen was. De publieke jongerenzender erkent dat het fragment niet zonder meer gepubliceerd had moeten worden. De excuses leiden echter opnieuw tot discussie. Onder de reactie van FunX klinkt zowel waardering als stevige kritiek. Sommige volgers vinden het excuus terecht, terwijl anderen het te ver vinden gaan.
De ophef ontstond rond een optreden bij FunX Talent. In de betreffende rap werd de termen gebruikt: „schieten met een stip op je kop, net als een koelie.” De artiest die het woord gebruikte heeft volgens FunX zelf een Hindoestaanse achtergrond. FunX benadrukt daarom dat artiesten ruimte krijgen om zelf te bepalen welke woorden zij in hun muziek gebruiken. De verantwoordelijkheid van de zender begint volgens FunX echter bij de keuze om zulke beelden vervolgens zelf te verspreiden.
„Artiesten hebben volgens ons de artistieke vrijheid om zelf keuzes te maken in hun woordgebruik, maar wij hebben vanuit FunX wél een verantwoordelijkheid in welke woorden we wel of niet laten horen”, schrijft de zender op Instagram. „We zijn daar in dit geval onzorgvuldig mee omgegaan en zullen hier in de toekomst beter op letten.”
FunX erkent fout
Ook in de uitzending kwam de kwestie uitgebreid aan bod. Daar werd erkend dat bestaande richtlijnen niet zorgvuldig genoeg waren toegepast. „En daarom bieden wij ook onze oprechte excuses aan. Want wij willen niemand kwetsen”, klonk het.
Presentator Nordin Blessing zei het zichzelf kwalijk te nemen dat het fragment was gepubliceerd. Hij trok daarbij een vergelijking met andere woorden die FunX niet ongefilterd laat horen. „Want ik weet, het N-woord gebruiken we niet. Andere woorden gebruiken we niet.”
Tegelijkertijd wees de zender erop dat de afkomst van de artiest een rol speelt bij haar artistieke vrijheid. „Ze is zelf Hindoestaans, dus als zij dat woord wil gebruiken, moet dat kunnen gebruikt worden”, werd tijdens het gesprek gezegd. FunX vindt echter dat het platform vervolgens zelf moet beoordelen wat het via zijn kanalen verspreidt.
‘Zwaar beladen woord’
Om de achtergrond van de term uit te leggen, ging FunX in gesprek met creator Neha Naipal. Zij had de zender eerder aangesproken op het fragment. Naipal legde uit dat ‘koelie’ oorspronkelijk onder meer werd gebruikt als aanduiding voor ongeschoolde dagloners in Azië en later voor contractarbeiders die vanuit India en China naar onder meer Suriname kwamen.
Volgens haar heeft het woord door die geschiedenis een andere lading gekregen. „Het begon wel als functienaam, maar uiteindelijk door de jaren heen is het een zwaar beladen woord geworden.”
Naipal zegt de term zelf als kwetsend te ervaren. „Als iemand het gebruikt, wordt het nooit op een positieve manier gebruikt. Het wordt zeg maar altijd gebruikt om ons Hindoestanen dan minderwaardig te maken.” Haar oproep is om bewuster met taal om te gaan. „Mijn boodschap is gewoon: denk na over de woorden die je gebruikt.”
Kritiek vanuit politiek
Ook Nawin Ramcharan mengde zich in de kwestie. Hij wijst niet alleen op het gebruik van het woord, maar vooral op de combinatie met de gewelddadige zin waarin het voorkwam. Daarnaast bekritiseert hij FunX omdat de zender zich nadrukkelijk uitspreekt tegen racisme en discriminatie.
Volgens Ramcharan laat de zaak zien dat discriminatie ook tussen verschillende minderheidsgroepen kan spelen. Hij vindt bovendien dat van een publiek gefinancierde zender extra zorgvuldigheid mag worden verwacht. Volgens hem verdween de oorspronkelijke sessie na de ontstane ophef van de kanalen van FunX.
Excuses zorgen voor nieuwe discussie
Met het excuus is de discussie bepaald niet verdwenen. Onder de Instagramvideo van FunX staan tientallen uiteenlopende reacties. Een deel van de gebruikers bedankt de zender juist voor de erkenning. Zo schrijft een reageerder: „Dank voor de erkenning!” Een ander noemt het „fijn” dat FunX excuses aanbiedt en hoopt dat het niet opnieuw gebeurt.
Anderen vinden dat FunX doorschiet. „Sorry, maar dit is onzin. Weer een stukje cancelcultuur”, schrijft een gebruiker.


























































