De directe aanleiding is een online uitzending van eind juli. Daarin spraken toenmalig hoofdredacteur Joost Niemöller en presentator Raisa Blommestijn over Adolf Hitler en globalisme. Het Commissariaat ziet de uitzending niet als een losstaand incident, maar plaatst deze binnen een langer lopend dossier rond ON. “Deze uitzending past in een patroon van het niet waarborgen van journalistieke kwaliteitseisen door ON”, schrijft de toezichthouder.
Het Commissariaat spreekt zelfs van een kantelpunt. “Wij hebben er geen vertrouwen meer in dat ON in staat is om de bedrijfsvoering op orde te krijgen en duurzaam aan de publieke mediaopdracht te voldoen.”
Daarmee ligt de beslissing nu nadrukkelijk op het bureau van minister Letschert. Letschert stelde eerder dat zij niet zomaar een publieke omroep uit het bestel kan verwijderen. Daarvoor moeten aan wettelijke voorwaarden worden voldaan.
Een belangrijke voorwaarde is dat er twee sancties van het Commissariaat liggen. Volgens de toezichthouder is inmiddels aan die voorwaarde voldaan. “We moeten constateren dat ON als omroep structureel in gebreke blijft in de naleving van wet- en regelgeving, de rechtmatige besteding van publiek geld en journalistieke kwaliteitsnormen.”
Dat betekent nog niet dat ON automatisch uit het publieke bestel verdwijnt. De minister moet zelf een besluit nemen. Letschert zegt dat dit op korte termijn zal gebeuren. “Ik heb de Kamer toegezegd hen op korte termijn, ruim voor het debat van 24 september, te informeren over mijn afweging.”
Daarmee krijgt de kwestie ook opnieuw een politieke dimensie. Verschillende partijen in de Tweede Kamer dringen al langer aan op het verwijderen van ON uit het publieke bestel. Het kabinet liet vorige week eveneens weten te onderzoeken welke juridische mogelijkheden daarvoor bestaan.
