Volgens de Spaanse krant El País voeren op 30 en 31 juli minstens één Marokkaans fregat en meerdere patrouilleschepen de wateren rond Ceuta binnen. De incidenten gingen begin augustus door. Daarbij kwamen Spaanse en Marokkaanse militaire schepen volgens de krant gevaarlijk dicht bij elkaar. Spanje stuurde daarop eigen marineschepen naar het gebied om verdere binnendringingen tegen te gaan.

Sánchez spreekt van intense dagen
Sánchez bevestigde de gebeurtenissen maandag 12 oktober, tijdens de viering van de Spaanse nationale feestdag. 'Het waren zeer intense dagen', zei hij over de spanningen. Volgens hem werd het conflict via overleg 'op het hoogste niveau' opgelost. Hij noemde het incident iets wat tussen buurlanden kan gebeuren en benadrukte het belang van goede betrekkingen met Marokko.

Dat de bevolking pas nu over de maritieme confrontatie hoort, roept vragen op. Sánchez sprak eerder wel in het parlement over de crisis in Ceuta, maar noemde de oorlogsschepen niet. Op 31 augustus verklaarde hij bovendien dat er volgens de inlichtingendiensten geen aanwijzingen waren dat Marokkaanse autoriteiten de massale grensoversteek hadden georganiseerd. Of de bewegingen van de oorlogsschepen samenhingen met die migratiestroom, is nog niet vastgesteld.

Duizenden migranten nog in Ceuta
De gevolgen van de massale grensoversteek zijn in Ceuta nog altijd merkbaar. Volgens persbureau Associated Press verbleven maandag nog ongeveer 15.000 migranten in de Spaanse exclave, hoewel velen inmiddels waren teruggekeerd naar Marokko. De toestroom zette de lokale opvang onder druk. Ook groeide de onrust onder bewoners van de stad. Verschillende verkrachtingen zijn sinds de migratiegold geregistreerd. Volgens Spaanse media is er sprake van een explosieve stijging van seksuele geweld op de exclave met dagelijkse slachtoffers.

Oppositie eist opheldering
De centrumrechtse Partido Popular vraagt waarom de Spaanse regering de incidenten zo lang niet openbaar maakte. De rechtse Vox-leider Santiago Abascal bezocht Ceuta maandag samen met de Franse politicus Jordan Bardella van RN, de partij van Marine Le Pen. Hij bekritiseerde de aanpak van Sánchez en pleitte voor strengere grensbewaking.

Het Europees Parlement veroordeelde in september het gebruik van illegale migratie als middel van hybride oorlogsvoering tegen een EU-land. Tegelijk is niet bewezen dat Marokko de oversteek van de migranten en de inzet van oorlogsschepen gezamenlijk organiseerde. Een ontwerpverklaring van de Europese Raad spreekt inmiddels steun uit voor Spanje en bevestigt de Europese status van Ceuta en Melilla.