De motie van Volt-leider Laurens Dassen en CDA-Kamerlid Etkin Armut wordt gesteund door tien partijen, die samen 88 van de 150 Kamerzetels vertegenwoordigen. Naast Volt en CDA staan ook PRO, D66, Partij voor de Dieren, DENK, SP, 50PLUS, ChristenUnie en JA21 achter het voorstel. Daarmee is er op voorhand een meerderheid, al moet de stemming nog plaatsvinden.

De indieners vrezen dat het gebruik van generatieve AI schadelijk kan zijn voor de ontwikkeling van jonge kinderen. Volgens hen moeten basisschoolleerlingen eerst goed leren lezen, schrijven en zelfstandig nadenken voordat zij met programma's als ChatGPT aan de slag gaan.

"We mogen niet dezelfde fout maken als toen sociale media kritiekloos werden omarmd”, verklaarde Dassen volgens het ANP. Hij waarschuwt dat generatieve AI leerachterstanden kan vergroten. Ook CDA-Kamerlid Armut is kritisch. Volgens hem voegt de technologie voor basisschoolleerlingen weinig toe en moet het leren uit boeken de basis blijven.

Staatssecretaris wil geen overhaast verbod
Staatssecretaris Tielen begrijpt de zorgen, maar vindt een verbod voorbarig. Ze werkt aan een breder plan voor digitalisering in het onderwijs en wil eerst onderzoeken hoe scholen verantwoord met kunstmatige intelligentie kunnen omgaan.

"Ik snap de zorg heel erg”, zei Tielen donderdag tijdens het Kamerdebat. "Maar om het nu zo stevig neer te zetten, daar heb ik gewoon echt nog wat meer tijd voor nodig.”

De VVD-bewindsvrouw vroeg Dassen daarom zijn motie voorlopig aan te houden. Toen hij dat weigerde, adviseerde ze de Kamer tegen het voorstel te stemmen.

Ook basisscholen verrast
De PO-Raad, de belangenorganisatie voor het primair onderwijs, reageert terughoudend. Volgens de organisatie wijzen eerste onderzoeken erop dat leerlingen minder leren wanneer zij veelvuldig gebruikmaken van generatieve AI. Tegelijkertijd vindt de PO-Raad dat een mogelijk totaalverbod onverwacht komt.

Ook onderwijskundigen waarschuwen dat een algeheel verbod nadelen kan hebben. Leerlingen moeten volgens de nieuwe onderwijsdoelen juist leren hoe zij verantwoord met AI omgaan. Een verbod zou het moeilijker kunnen maken om kinderen daarop voor te bereiden.

De motie richt zich specifiek op het gebruik van generatieve AI door leerlingen in het basisonderwijs. Dat betekent niet automatisch dat leerkrachten de technologie niet meer mogen gebruiken of dat kinderen niets meer over kunstmatige intelligentie mogen leren.

Voorlopig verandert er niets aan de regels. Zelfs als de Tweede Kamer de motie aanneemt, is het kabinet niet wettelijk verplicht die uit te voeren. De regering moet nog bepalen hoe zij met het verzoek omgaat.