NPO geeft Jetten gratis zendtijd in campagnetijd
Het nieuwe seizoen van De Slimste Mens op NPO 1 krijgt een politieke lading. D66-lijsttrekker Rob Jetten is binnenkort te zien in de populaire kennisquiz, precies in de aanloop naar de verkiezingen. Dat betekent gratis, landelijke prime-time exposure voor een zittend partijleider — op de publieke omroep, betaald door belastinggeld. Ook in aanloop naar de vorige Tweede Kamerverkiezingen kregen D66-politici bovengemiddeld veel zendtijd bij prominenten NPO-programma's, blijkt uit cijfers.
Volgens critici is het meer dan zomaar een spelletje. De Slimste Mens trekt miljoenen kijkers en deelnemers kunnen meerdere afleveringen in beeld blijven. Dat maakt het voor Jetten een kans om zich sympathiek, slim en toegankelijk te presenteren, zonder de druk van politieke debatten of kritische vragen.
Politiek commentator Raymond Mens noemde het “mogelijk meerdere afleveringen gratis zendtijd voor de lijsttrekker van D66”. Hij vraagt zich hardop af of de NPO had moeten ingrijpen om campagnevoordeel te voorkomen.
Mogelijk meerdere afleveringen gratis zendtijd, prime-time op NPO1, voor de lijsttrekker van D66, middenin de verkiezingsstrijd?
— Raymond Mens (@raymondmens) August 12, 2025
Een slimme zet van Rob Jetten, maar je mag je afvragen of de publieke omroep hier niet een stokje voor had moeten steken. https://t.co/e4tEZdEvlf
Discussie over onafhankelijkheid NPO
De keuze van de NPO om Jetten juist nu te laten deelnemen, wekt argwaan. De omroep kreeg de afgelopen jaren vaker kritiek op vermeende politieke voorkeur. Het feit dat een partijleider in campagnetijd een informeel podium krijgt, kan volgens critici het vertrouwen in de neutraliteit van de publieke omroep ondermijnen.
Ook in aanloop naar de Kamerverkiezingen van 2023 werden D66-politici bovengemiddeld vaak uitgenodigd bij prominente NPO-talkshows. Dit bleek uit cijfers van Diversiteitswatch. Ondanks de slechte peilingsresultaten mocht lijsttrekker Rob Jetten relatief vaak aanschuiven bij programma's als Sophie & Khalid, Op1 en Buitenhof.
Uit speurwerk van GeenStijl bleek dat Jetten in drie weken tijd maar liefst 23 keer een groot podium heeft gehad. Zo mocht hij verschijnen bij talkshows op nationale televisie en had hij interviews in grote kranten. Ondertussen stond D66 op zwaar verlies in de peilingen. Bij de verkiezingen ging de partij uiteindelijk van 24 naar 9 zetels.
Al jarenlang blijkt dat praatprogramma's bij NPO en RTL rechtse politici massaal links laten liggen. Bij prominente talkshows worden politici van linkse en regeringspartijen veel vaker uitgenodigd dan van rechtse en oppostiepartijen. Hierdoor hebben rechtse politici aanzienlijk minder zendtijd op de publieke en commerciële televisiekanalen dan hun linkse collega's. Dit leidt tot verontwaardiging bij de rechtse achterban. 'Is een democratie waarin dit plaatsvindt wel een "democratie"?' wil emeritus hoogleraar Paul Cliteur weten.
