Bill Gates verrast vriend en vijand. De 70-jarige miljardair, ooit een van de luidste stemmen in de wereldwijde klimaatbeweging, neemt plotseling afstand van het alarmisme dat de afgelopen decennia de toon bepaalde. Volgens hem is klimaatverandering nog steeds ernstig, maar lang niet de existentiële ramp waarvoor velen waarschuwen.

„Klimaatverandering is ernstig, maar betekent niet het einde van onze beschaving,” schrijft Gates in zijn nieuwe essay 'Drie moeilijke waarheden over klimaatverandering'. Het stuk verscheen deze week, vlak voor de start van de klimaatconferentie COP30 in Brazilië.

Van klimaatramp naar relativering
Het is een opmerkelijke wending voor de man die miljarden investeerde in klimaatinnovatie en ooit het boek Hoe we een klimaatramp kunnen vermijden schreef. Nu stelt Gates dat de ramp al deels is afgewend. Wereldwijd daalt de CO2-uitstoot dankzij streng beleid, terwijl schone technologie steeds sneller ontwikkelt.

Volgens Gates kan de opwarming deze eeuw beperkt blijven tot zo’n drie graden, en mogelijk nog lager als landen hun beloften nakomen. Dat is volgens hem reden genoeg om te stoppen met doemdenken.

„Er bestaat een doemscenario voor klimaatverandering dat zegt: over een paar decennia zal catastrofale klimaatverandering de beschaving decimeren, kijk maar naar alle hittegolven en stormen… Gelukkig voor ons allemaal is dat scenario onjuist.”

‘De meeste mensen zullen floreren’
Gates erkent dat de opwarming vooral de armste landen treft, maar benadrukt dat de gevolgen voor de meeste mensen beperkt blijven. „De meeste inwoners op aarde zullen in de nabije toekomst leven en floreren,” schrijft hij.

In zijn ogen is het tijd om prioriteiten te herzien. „Armoede en ziekten, dat zijn de echte problemen. Zo is het altijd geweest. We moeten de problemen aanpakken in verhouding tot het leed dat ze veroorzaken.”

Gates wil dat ontwikkelingshulp en gezondheidszorg weer de eerste plaats krijgen op de internationale agenda. Hij waarschuwt dat de focus op CO2-reductie niet mag leiden tot bezuinigingen op medische programma’s of voedselhulp. 

Groei als bescherming
Volgens de oprichter van Microsoft is economische groei het beste wapen tegen de gevolgen van klimaatverandering. „Als de armste landen deze eeuw hun verwachte economische groeiprognoses halen, daalt het aantal doden door klimaatverandering al met de helft,” stelt hij.

Ziekten als hiv, malaria en tuberculose eisen volgens hem nog altijd veel meer levens dan de opwarming van de aarde. Daarom wil Gates dat rijke landen meer investeren in vaccins en medische zorg. „Kinderen die niet sterven aan mazelen of kinkhoest, hebben immers een grotere kans om te overleven als een hittegolf toeslaat.” 

De miljardair weet dat zijn boodschap op weerstand zal stuiten. „Sommige klimaatactivisten zullen het niet met me eens zijn en me een hypocriet noemen,” schrijft hij. „Toch draait het om menselijk welzijn, niet om CO2-reductie. Het is de beste manier om ervoor te zorgen dat iedereen de kans krijgt om een gezond en productief leven te leiden, ongeacht waar en in welk klimaat ze geboren zijn.”