Nieuw kabinet wil WW terugbrengen naar één jaar
Het nieuwe kabinet wil de maximale duur van de WW-uitkering verkorten tot één jaar. De maatregel moet ervoor zorgen dat werklozen sneller weer aan het werk gaan. Nu kunnen werknemers die hun baan verliezen nog maximaal twee jaar een WW-uitkering krijgen. De wijziging moet ingaan op 1 januari 2028. Vanaf dat moment vervalt het recht op een tweede WW-jaar. Wie daarna geen baan heeft gevonden, komt in de bijstand terecht.
Vakbonden reageren fel op de plannen. Zij vrezen dat veel mensen hierdoor financieel in de knel komen. De FNV waarschuwt dat vooral huishoudens met weinig reserves geraakt worden. Volgens de bonden gaat het kabinet te gemakkelijk voorbij aan de realiteit van mensen die onverwacht hun baan verliezen. Niet iedereen vindt snel een nieuwe plek op de arbeidsmarkt.
Arbeidssocioloog Fabian Dekker begrijpt de boosheid bij de vakbonden. Volgens hem past het plan binnen een bredere visie op een activerende sociale zekerheid. “Een kortere WW-uitkering en de transitievergoeding koppelen aan leren en ontwikkelen, past bij het denken in de richting van een meer activerende sociale zekerheid. Vaak wordt dan verwezen naar de Scandinavische verzorgingsstaat", vertelt hij in gesprek met NU.nl.
Toch ziet hij duidelijke problemen. “De plannen zoals ze er nu liggen, lijken me geen rechtvaardig sociaal contract. Het beschermende deel is onvoldoende uitgewerkt en lijkt vooral uit te gaan van individuele zelfredzaamheid. Het is de vraag of je daar nu niet in doorschiet.”
Ook hoogleraar arbeidsmarkt Ton Wilthagen van Tilburg University is kritisch. Volgens hem onderschat het kabinet hoe lang het duurt om weer aan het werk te komen. “Dat gaan veel mensen die in deze situatie zitten niet redden in een jaar. Een werknemer die plotseling zijn baan verliest, krijgt te maken met een rouwperiode en moet zich melden bij het UWV. Dan begint het traject en de begeleiding naar een nieuwe baan en ben je zo twee tot drie maanden verder.”
Volgens Wilthagen worden vooral kwetsbare groepen geraakt. “Zij hebben al te maken met discriminatie op de arbeidsmarkt, zeker als ze al langer in de WW zitten. Werkgevers zijn huiverig om deze mensen in dienst te nemen, waardoor het risico bestaat dat ze in de bijstand belanden.”
Het kabinet wil de WW-uitkering in de eerste twee maanden verhogen. Arbeidsmarktdeskundigen zien dat niet als structurele oplossing. Zij spreken van een tijdelijke tegemoetkoming zonder echte verbetering van de positie van werkzoekenden.
