Politie en OM gaan vaker optreden op bij snelwegblokkades na boerendemonstraties
Burgemeesters, het Openbaar Ministerie, de politie en justitieminister David van Weel hebben afspraken gemaakt over blokkades van snelwegen en het spoor. Bij zulke acties zal voortaan in de regel strafrechtelijk worden opgetreden. Aanleiding zijn recente boerendemonstraties met trekkers en een dodelijk ongeluk achter in een file die tijdens een van die acties was ontstaan.
Volgens Van Weel brengen blokkades grote risico's met zich mee. De VVD-minister wijst daarbij ook op de bereikbaarheid voor politie, brandweer en ambulances. ‘Het blokkeren van een snelweg of het spoor of het veroorzaken van een file is gevaarlijk. Ook moeten hulpdiensten er altijd door kunnen’, schrijft hij in een persbericht.
Lokale driehoek houdt ruimte voor uitzondering
De landelijke afspraak betekent niet dat in iedere situatie automatisch strafrechtelijk wordt ingegrepen. Het lokale gezag kan besluiten om een uitzondering te maken. De uiteindelijke beslissing over het toestaan en begeleiden van demonstraties blijft bij de lokale driehoek van burgemeester, Openbaar Ministerie en politie.
Van Weel roept demonstranten daarnaast op om snelwegen vrij te houden. Die boodschap geldt volgens hem voor verschillende actiegroepen en is dus niet alleen gericht op boeren. ‘Dat zeggen wij tegen iedereen die wil demonstreren, van boeren tot klimaatactivisten’, schrijft de minister.
Daarmee lijken de nieuwe afspraken ook betrekking te hebben op blokkades door klimaatactivisten. Extinction Rebellion heeft in het verleden herhaaldelijk snelwegen geblokkeerd. De actiegroep deed dat om het kabinet ertoe te bewegen meer maatregelen tegen klimaatverandering te nemen.
Dodelijk ongeluk op de A59
De discussie over strafrechtelijk optreden bij snelwegblokkades kreeg opnieuw aandacht na een dodelijk ongeluk op de A59, twee weken geleden. Daarbij kwam een echtpaar uit Oss om het leven. Zes andere mensen raakten gewond bij het ongeval.
Een auto botste hard in op de auto van het echtpaar botste in een file. Die file was ontstaan nadat een groep trekkers via de snelweg onderweg was naar een grote demonstratie in Den Bosch. Het ongeluk vormde vervolgens aanleiding voor een nieuw debat over de gevaren van blokkades en de vraag wanneer politie en justitie moeten optreden.
Met de nieuwe afspraak kiezen burgemeesters, het OM, de politie en de minister nu voor een duidelijke landelijke lijn. Het uitgangspunt is dat blokkades van snelwegen of het spoor in de regel leiden tot strafrechtelijk optreden. Tegelijk blijft er ruimte voor lokale autoriteiten om per situatie een andere afweging te maken.
