Schimmelgifstoffen in álle onderzochte vleesvervangers gevonden

Onderzoek 19 september 2026 3 minuten Marit Nubé
Vleesvervangers
Shutterstock

Wie vlees of zuivel vervangt door plantaardige alternatieven, krijgt mogelijk ook ongewenste stoffen binnen. In een groot Brits onderzoek werden 212 vleesvervangers en plantaardige dranken getest. In ieder product vonden wetenschappers minstens één mycotoxine: een gifstof die door schimmels wordt geproduceerd. Sommige producten bevatten meerdere soorten tegelijk.

Het onderzoek werd uitgevoerd door wetenschappers van onder meer de Universiteit van Parma en de Britse Cranfield University. Zij onderzochten 92 vleesvervangers en 120 plantaardige dranken uit Britse winkels, waaronder vegetarische burgers, veganistische kipstukjes en haver-, soja- en amandeldrank. In totaal zochten zij naar negentien verschillende mycotoxines. 

Vooral vleesvervangers springen eruit
De onderzoekers zagen duidelijke verschillen tussen de producten. Vooral bij plantaardige vleesvervangers lagen de gemeten concentraties gemiddeld hoger dan bij plantaardige dranken.

Bepaalde schimmelgifstoffen kwamen daarbij opvallend vaak voor. Zo werd beauvericine in bijna 99 procent van de onderzochte vleesvervangers aangetroffen. Twee andere zogenoemde Fusarium-toxines kwamen in ruim 93 procent voor. Ook verschillende Alternaria-toxines werden veelvuldig gevonden. 

Bij plantaardige dranken kwamen bepaalde mycotoxines eveneens zeer vaak voor. De precieze samenstelling verschilde per grondstof. Zo bleken haver-, soja- en amandeldranken ieder hun eigen patroon van verontreiniging te hebben.

Dat is niet geheel verrassend. Veel vleesvervangers worden gemaakt van granen, soja, erwten en andere peulvruchten. Ook plantaardige dranken bestaan vaak uit granen, noten of zaden. Zulke gewassen kunnen tijdens de teelt, oogst of opslag door schimmels worden aangetast.

Onder wettelijke grenzen
Er is wel een belangrijke kanttekening. De gemeten hoeveelheden lagen volgens de onderzoekers onder de bestaande wettelijke of aanbevolen grenswaarden. Het onderzoek concludeert dus niet dat het eten van één vegetarische burger of een glas havermelk direct gevaarlijk is.

De wetenschappers wijzen op een ander vraagstuk: de combinatie van verschillende mycotoxines en de blootstelling op langere termijn. In veel producten werden meerdere stoffen tegelijkertijd gevonden. Volgens de onderzoekers moet daarom beter worden onderzocht wat er gebeurt wanneer consumenten deze producten regelmatig en in grote hoeveelheden eten. 

Juist dat wordt belangrijker nu steeds meer consumenten dierlijke producten vervangen door plantaardige alternatieven.

Zorgen over stapeling
Mycotoxines zijn een bekende uitdaging voor de voedselveiligheid. Sommige varianten kunnen bij voldoende hoge of langdurige blootstelling schadelijk zijn voor bijvoorbeeld lever, nieren of het afweersysteem.

Het nieuwe onderzoek richtte zich echter vooral op hoe vaak de stoffen voorkomen en in welke hoeveelheden. Voor een volledige beoordeling van de gezondheidsrisico's is aanvullend onderzoek naar daadwerkelijke consumptie nodig.

Eerdere Europese studies wezen al op mogelijke risico's wanneer dierlijke producten op grote schaal worden vervangen door bepaalde plantaardige alternatieven. Vooral voor kinderen kan de blootstelling in sommige theoretische voedingsscenario's hoger uitvallen. 

Regels lopen achter op nieuwe markt
Daarmee ontstaat ook een probleem voor toezichthouders. Voor verschillende bekende mycotoxines bestaan Europese normen voor afzonderlijke grondstoffen en voedingsmiddelen. Voor de relatief nieuwe categorie vlees- en zuivelvervangers zijn de regels echter niet altijd specifiek op het eindproduct toegesneden.

De onderzoekers pleiten daarom voor meer structurele controle. Fabrikanten zouden volgens hen mycotoxines nadrukkelijker moeten meenemen in hun voedselveiligheidssystemen.

Ook willen de wetenschappers vervolgonderzoek naar de blootstelling van verschillende groepen consumenten. Daarbij gaat het niet alleen om hoeveel gifstof in één product zit, maar vooral om hoeveel iemand via zijn volledige dieet binnenkrijgt.

Keerzijde van de eiwittransitie
De resultaten zijn relevant omdat overheden en bedrijven consumenten juist stimuleren om vaker plantaardig te eten. Vlees en zuivel moeten daarbij steeds vaker plaatsmaken voor producten op basis van granen, peulvruchten, noten en zaden.

Het onderzoek laat zien dat die verschuiving ook nieuwe voedselveiligheidsvragen oplevert. Alle 212 onderzochte producten bevatten minstens één mycotoxine en combinaties van verschillende schimmelgifstoffen kwamen veelvuldig voor. Tegelijk lagen de afzonderlijk gemeten concentraties onder de geldende grenswaarden.

De onderzoekers trekken daarom geen conclusie dat plantaardige alternatieven onveilig zijn. Hun boodschap is wel duidelijk: nu de consumptie snel groeit, moet ook de controle op schimmelgifstoffen meegroeien.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratie
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Is Rob Jetten de slechtste premier ooit? Volgens Geert Wilders wel

Beluister onze podcast

Na de onrust in Loosdrecht door azc wil nieuwe partij Dorp voor Dorp de macht terug naar de inwoners bij verkiezingen
Of beluister op:

Meerartikelen

Hamas
Nieuws

Activisten achter Hamas-spandoeken bekend: 'Aanval van 7 oktober moeten we vieren'

De activisten die bij pro-Palestijnse demonstraties in Amsterdam openlijk steun betuigen aan Hamas, blijken bewust de terroristische aanval van 7 oktober 2023 te verheerlijken. Een van hen is Laleh Almarjani (29), student aan de Hogeschool voor de...

Moskee
Nieuws

Gemeenten gaven moskeeën tien keer grond zonder concurrentie

Nederlandse gemeenten hebben sinds januari 2025 minstens tien keer grond, een pand of ruimte zonder openbare selectie aan een moskee of islamitische organisatie gegund. Telkens heette de koper de ‘enige serieuze gegadigde’, blijkt uit de...

Malawi
Nieuws

Malawi eert koloniaal verleden: 'Britten waren bevrijders van Arabische slavernij'

Terwijl Europese landen onder druk staan om excuses en herstelbetalingen aan te bieden voor hun koloniale verleden, laat het Afrikaanse Malawi een ander geluid horen. Het land wil juist aandacht besteden aan de Britse strijd tegen de Arabische...

Singh's Dining
Nieuws

Moslims intimideren restaurant dat geen halalvlees serveert: eigenaar opgepakt

Honderden demonstranten hebben vrijdagavond een Indiaas restaurant in Londen omsingeld dat weigert halalvlees te serveren. De menigte riep op tot sluiting van de zaak en scandeerde onder meer 'Allahu akbar' en 'Free Palestine'. Terwijl de politie...

Klaver
De kritische blik

Klavers vijand is niet de miljonair, maar de zelfredzame Nederlander

"Als het maar enigszins lukt om maatregelen te vinden waarmee we cryptomiljonairs kunnen raken, dan beloof ik u bij dezen dat we dat gaan doen." Dat beloofde PRO-leider Jesse Klaver donderdag in de Tweede Kamer. Een maatregel had hij niet. Een...

Moslimbroederschap
Nieuws

Egypte zet 35 islamitische organisaties in Europa op terroristenlijst

Een Egyptische rechtbank heeft 35 islamitische organisaties en 36 personen op nationale terroristenlijsten geplaatst. Het gaat grotendeels om verenigingen, instellingen en koepelorganisaties die actief zijn in verschillende Europese landen. Ook de...

Merz en Weidel
Nieuws

Merz verwacht 'hardheid' van bondspresident om AfD-kanselier tegen te houden

De Duitse bondskanselier Friedrich Merz (CDU) heeft zijn vertrouwen uitgesproken in de 'hardheid' van Ilse Aigner (CSU), die mogelijk de nieuwe bondspresident wordt. Die hardheid moet volgens de vraag die Merz tijdens een televisie-interview kreeg...

Moskee
Nieuws

Hamas-geldspoor leidt naar moskee in Rome: 'Bijna alles' ging naar 'het verzet'

Een moskee in Rome is in verband gebracht met meerdere personen die voorkomen in een Italiaans onderzoek naar mogelijke financiering van terreurorganisatie Hamas. Nieuwe foto's tonen de imam van het islamitische centrum Al Huda met mannen uit het...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Antifa
Nieuws

Antifa als terreurorganisatie bestempeld bij verkiezingswinst Le Pen

De Franse partijleider Jordan Bardella wil Antifa als terroristische organisatie laten aanmerken als Marine Le Pen de presidentsverkiezingen van 2027 wint. De voorzitter van Rassemblement national (RN) wil dat Frankrijk optreedt tegen Antifa en...

Hulst
Nieuws

Hulst verdubbelt asielnoodopvang voor drie jaar, raad hoort het achteraf

Het college van Hulst verdubbelt de noodopvang voor asielzoekers in zwembad Reynaertland van 50 naar maximaal 100 plekken, voor drie jaar. Het besluit viel op 3 november; de gemeenteraad hoorde het pas op 9 november, meldt Omroep ZVL. In mei beloofde...

Berendsen
Nieuws

Kabinet geeft vervolgde christenen geen eigen programma: ‘Geld al vergeven’

Minister Tom Berendsen (CDA, Buitenlandse Zaken) komt niet met een eigen programma voor vervolgde christenen, hoewel de Tweede Kamer daarom vroeg. In een brief van 11 november schrijft hij dat de bijna 35 miljoen euro voor geloofsvrijheid al is...

Konya
Nieuws

Turkije geeft Nederlandse bekeerlingen gratis islamles in Konya

De Islamitische Stichting Nederland (ISN), de Nederlandse tak van het Turkse godsdienstdirectoraat Diyanet, neemt Nederlanders die moslim werden mee op studiereis naar Istanboel en Konya. Dat blijkt uit berichten van Diyanet en van de stichting zelf....

Erkens
Nieuws

Kabinet wil probleemwolven sneller afschieten: 'Kritiek interesseert me niet'

Wolven die herhaaldelijk vee aanvallen of hun angst voor mensen verliezen, moeten sneller kunnen worden afgeschoten. Dat vindt VVD-staatssecretaris Silvio Erkens (Landbouw), die daarvoor naar het Duitse wolvenbeleid kijkt. Tijdens een bezoek aan...

Meloni
Nieuws

Miljarden aan onterechte uitkeringen Italië: ook gevangenen ontvingen overheidsgeld

In Italië is voor meer dan 1,7 miljard euro aan uitkeringen onterecht uitbetaald via de voormalige regeling 'Reddito di cittadinanza'. Zelfs veroordeelden en gevangenen ontvingen geld waarop zij geen recht hadden. Eind 2025 stond nog 1,463 miljard...

Boekholt
Nieuws

D66-minister wil 335.000 huurwoningen verplicht verduurzamen, maar heeft toezicht niet op orde

D66-minister Elanor Boekholt-O'Sullivan van Volkshuisvesting wil verhuurders verplichten hun woningen vanaf 2029 minimaal naar label D te brengen. Gemeenten moeten dat controleren, maar het landelijke huurregister dat daarbij zou helpen, komt er niet...

Schouten
Nieuws

Landsadvocaat vond invaren in 2011 te zwak onderbouwd: advies nog steeds niet openbaar

Toen het kabinet in 2011 opgebouwde pensioenrechten wilde laten ‘invaren’ in een nieuw stelsel, vond de landsadvocaat de juridische onderbouwing te zwak om bij de rechter stand te houden. Dat staat in een inventarisatie van oud-minister Carola...

Verkiezingen
Onderzoek

Meeste Nederlanders willen nieuwe verkiezingen als VVD uit kabinet stapt

Als de VVD uit het kabinet-Jetten stapt, wil een meerderheid van de Nederlanders nieuwe verkiezingen. Dat blijkt uit onderzoek van Maurice de Hond (Peil.nl) na het debat over het Belastingplan. Van alle ondervraagden kiest 56 procent dan voor...

Zwarte Piet
Nieuws

Bus vol Zwarte Pieten bij landelijke intocht in Grave: ‘Zwarte Piet is zwart’

Bij de landelijke intocht van Sinterklaas in Grave is zaterdagochtend een bus vol zwartgeschminkte pieten aangekomen. Ze deelden pepernoten uit aan de kinderen langs de route. Op de officiële intocht, die live op tv komt, zijn alleen roetveegpieten...

Kabinet
Nieuws

Yesilgöz eist inhoudelijke en politieke correctie: ‘Er wordt te vaak naar links gekeken’

VVD-leider Dilan Yesilgöz noemt het kabinet-Jetten een mislukking. In een bericht op X stelt de vicepremier dat het zo niet verder kan. “Wat de VVD betreft is het experiment met dit minderheidskabinet mislukt”, schrijft ze. De VVD eist een correctie,...

Duitse politie
Nieuws

Lisa (13) dood gevonden: verdachte kreeg vlak daarvoor voorwaardelijke celstraf

De 13-jarige Lisa T. uit Berlijn, die op dinsdag 3 november verdween toen ze onderweg was naar school, is op zondag 8 november dood aangetroffen in een leegstaand huis in Bad Freienwalde. In hetzelfde pand vonden agenten een zwaargewonde 22-jarige...