Raad van State fluit kabinet terug: veiligverklaring Syrië te zwak voor asielafwijzing
Asielminister Van den Brink moet opnieuw onderzoeken hoe veilig Syrië is. Dat heeft de Raad van State op woensdag 11 november bepaald. Volgens de hoogste bestuursrechter heeft het kabinet onvoldoende uitgelegd waarom de veiligheidssituatie in het land is verbeterd. De uitspraak raakt het Nederlandse asielbeleid, waarmee de overheid na de val van dictator Bashar al-Assad meer Syriërs wil laten terugkeren.
De zaak draait om een Syrische asielzoeker die eerder geen verblijfsvergunning kreeg. De man werd in 2014 door het regime van Assad gevangengezet en gemarteld. Dat gebeurde omdat hij ervan werd verdacht aan een demonstratie te hebben meegedaan. Bij terugkeer vreest hij opnieuw slachtoffer te worden van geweld.
Kabinet wilde meer Syriërs laten terugkeren
Na de val van het Assad-regime eind 2024 veranderde het kabinet zijn beoordeling van Syrië. Volgens de regering waren delen van het land inmiddels weer veilig genoeg. Daardoor zouden meer Syriërs vanuit Nederland kunnen terugkeren naar hun land van herkomst.
De Nederlandse overheid stimuleerde vrijwillige remigratie met financiële ondersteuning. Ook werden chartervluchten ingezet waarmee groepen Syriërs naar hun thuisland reisden. In 2025 vertrokken 945 Syriërs met financiële steun van de Nederlandse overheid.
Om meer mensen tot terugkeer te bewegen, besloot het toenmalige demissionaire kabinet-Schoof de vergoedingen tijdelijk te verhogen. Volwassenen konden daardoor 5.000 euro ontvangen in plaats van 2.800 euro. Voor minderjarige gezinsleden steeg de bijdrage van 1.650 naar 2.500 euro.
Raad van State vindt onderbouwing onvoldoende
Volgens de hoogste bestuursrechter heeft het kabinet bij zijn beoordeling niet alle belangrijke omstandigheden meegewogen. De minister had ook rekening moeten houden met de humanitaire situatie in Syrië. Bovendien moeten de gevolgen van het voormalige Assad-regime en de jarenlange oorlog worden betrokken bij de veiligheidsbeoordeling.
Het bestaande landenbeleid vormt daardoor onvoldoende grond om de asielaanvraag van de betrokken man af te wijzen. De minister moet zijn beoordeling opnieuw onderbouwen. Daarmee is nog niet vastgesteld dat Syrië overal onveilig is.
Minister bestudeert uitspraak
De tijdelijke verhoging van de terugkeervergoeding werd op 1 januari 2026 beëindigd. Sindsdien gelden opnieuw de oorspronkelijke bedragen van 2.800 euro voor volwassenen en 1.650 euro voor minderjarigen. Het is niet bekend hoeveel Syriërs juist vanwege de hogere vergoeding vrijwillig terugkeerden.
Minister Van den Brink heeft laten weten de uitspraak van de Raad van State te bestuderen. Het kabinet moet nu opnieuw beoordelen welke veiligheidsrisico's terugkerende Syriërs lopen. Daarbij moeten ook de humanitaire omstandigheden worden meegenomen.
