Duizenden IS-strijders vrijgelaten door nieuw Syrisch bewind

Het leger van het nieuwe Syrische bewind heeft duizenden voormalige leden van Islamitische Staat (IS) vrijgelaten uit gevangenissen in het noordoosten van het land. Het gaat om strijders die eerder vastzaten wegens betrokkenheid bij jihadistisch geweld. Veel van hen vochten in het verleden samen met islamistische milities die nu deel uitmaken van de machtsstructuur in Damascus. De vrijlatingen zijn bevestigd door meerdere lokale en regionale bronnen.
De stap staat haaks op eerdere geruststellende boodschappen aan de internationale gemeenschap. Die spraken over vermeende ‘gematigdheid’ van de nieuwe machthebbers. De vrijlatingen vonden plaats tijdens een chaotische overdracht van gevangenissen, meldt Al-Jazeera. Daarbij braken gevechten uit en stortte de beveiliging in. In de gevangenissen zaten ervaren militanten, waaronder commandanten en buitenlandse jihadisten. Het gaat om een van de grootste vrijlatingen sinds ISIS zijn territorium verloor.
“ISIS militants who murdered women and children and spread terror in Europe were captured by the Kurds and jailed for years. Today, Ahmed al-Shar’ is freeing them. A global danger. #ISIS #Syria #Europe #GlobalSecurity” pic.twitter.com/mRnlm7Za7W
— arif qurbany (@qurbany_arif) January 19, 2026
Normalisering onder druk
De afgelopen maanden probeerden overheden en internationale organisaties de banden met het nieuwe Syrische bestuur te normaliseren. Het bewind werd neergezet als een minder kwaad en als een mogelijke bron van stabiliteit na jaren oorlog. De vrijlating van duizenden jihadisten laat volgens bronnen echter een duidelijke ideologische continuïteit zien.
Jarenlang werden in het noordoosten van Syrië tussen de 9.000 en 12.000 vermoedelijke ISIS-leden vastgehouden. Die gevangenissen stonden onder bewaking van Koerdische troepen met internationale steun. De vraag wat met deze gevangenen moest gebeuren, gold als een tikkende tijdbom. De recente overdracht van verantwoordelijkheid aan het nieuwe bewind, zonder harde garanties of toezicht, heeft die bom doen ontploffen.
Voor veel strijdgroepen die nu deel uitmaken van de macht in Damascus waren deze jihadisten geen vaste tegenstanders, maar eerdere bondgenoten in een wisselend conflict. De vrijlatingen passen volgens bronnen in een breder patroon van het opnieuw activeren van gewapende netwerken. De gevolgen waren direct zichtbaar. Jihadistische cellen werden opnieuw actief en aanvallen keerden terug. Daarbij werden vooral religieuze en etnische minderheden getroffen, die tijdens eerdere jihadistische campagnes al doelwit waren.
Dreiging reikt tot Europa
Damascus stelt dat het om beperkte ontsnappingen ging en zegt dat een deel van de gevangenen is opgepakt. Koerdische autoriteiten beschuldigen het bewind er juist van duizenden strijders bewust te hebben vrijgelaten. De lezingen lopen uiteen, maar één feit staat vast: de controle ging verloren en de jihadistische dreiging is fors toegenomen.
De impact reikt verder dan Syrië. Onder de vrijgelatenen zijn buitenlandse jihadisten van wie de identiteit nog niet volledig bekend is. Sommigen kunnen proberen terug te keren via migratieroutes richting Europa. Dat patroon was eerder al zichtbaar na perioden van regionale chaos. Voor Europese burgers betekent dit een verhoogd risico.















































