Rabobank waarschuwt: oorlog Midden-Oosten remt Nederlandse economie
De oorlog in het Midden-Oosten begint zichtbaar door te werken in de Nederlandse economie. Volgens nieuwe prognoses van Rabobank krijgen bedrijven in vrijwel alle sectoren te maken met hogere energieprijzen, verstoorde handelsroutes en groeiende economische onzekerheid. Nederland is als open economie bijzonder gevoelig voor internationale spanningen. Handel, logistiek en internationale transportstromen vormen een groot deel van de economische activiteit. Daardoor werken geopolitieke crises vaak snel door in de Nederlandse economie. Volgens economen van Rabobank Research verandert het economische vooruitzicht voor 2026 daardoor ingrijpend.
Het jaar 2026 werd eerder gezien als een periode van voorzichtig economisch herstel na jaren van hoge inflatie en economische onzekerheid. Volgens Rabobank is dat beeld de afgelopen weken echter drastisch veranderd. De oorlog in het Midden-Oosten heeft olie- en gasprijzen opgedreven en belangrijke handelsroutes onder druk gezet. Vooral de strategische Straat van Hormuz en de route via het Suezkanaal spelen daarbij een belangrijke rol. Via deze routes loopt een groot deel van de wereldhandel en energievoorziening.
Rabobank-econoom Igor Dzambo waarschuwt dat kleine veranderingen in het conflict grote economische gevolgen kunnen hebben. "Kleine wijzigingen in het conflict kunnen al snel leiden tot flinke schommelingen in de energieprijzen, verstoringen in de internationale logistiek en terughoudend investeringsgedrag. De effecten van het conflict zijn voelbaar in alle sectoren van de Nederlandse economie.” Vooral de industrie wordt geraakt door de hogere energieprijzen. Bedrijven in deze sector zijn vaak afhankelijk van grote hoeveelheden gas en elektriciteit.
Waar eerder nog een groei van bijna twee procent werd verwacht, rekent Rabobank nu op ongeveer 1,6 procent economische groei voor de industrie. Als het conflict langer voortduurt, kan die groei verder dalen naar ongeveer 1,4 procent.
In het zwaarste scenario blijft volgens de bank nog slechts 0,6 procent groei over. Dat scenario ontstaat wanneer raffinaderijen in Saoedi‑Arabië en Qatar langdurig uitvallen.
Ook transport en logistiek worden opnieuw geraakt door internationale spanningen. Schepen moeten vaker omvaren vanwege veiligheidsrisico’s. Tegelijkertijd stijgen verzekeringspremies voor scheepvaart en lopen brandstofkosten op.
Dat raakt niet alleen transportbedrijven, maar ook de groothandel en detailhandel. Zij krijgen te maken met hogere inkoopprijzen en duurdere transportkosten. De reisbranche merkt eveneens gevolgen van de geopolitieke spanningen. Reizigers worden voorzichtiger met verre reizen en belangrijke luchtvaartknooppunten in de Golfregio raken ontregeld.
De bouwsector ondervindt indirecte gevolgen via stijgende prijzen voor bouwmaterialen en transport. Volgens Rabobank blijft de groei in het basisscenario beperkt tot ongeveer 0,9 procent. Als de internationale spanningen verder escaleren, kan de groei in de bouwsector vrijwel stilvallen.
De stijgende energieprijzen kunnen ook leiden tot een nieuwe inflatiegolf. In het meest gunstige scenario verwacht Rabobank een inflatie van 2,6 procent. Dat ligt duidelijk hoger dan de eerdere verwachting van 2,2 procent. Als het conflict langer duurt, kan de inflatie oplopen tot 3,1 procent. In het zwaarste scenario kan de prijsstijging zelfs oplopen tot 4,4 procent.
Binnen de detailhandel zullen consumenten de gevolgen waarschijnlijk als eerste merken in de supermarkt. Voedselprijzen reageren doorgaans relatief snel op stijgende energieprijzen. Volgens Rabobank kan dat binnen enkele maanden zichtbaar worden in de winkelprijzen. Voor huishoudens betekent dat mogelijk opnieuw stijgende kosten voor dagelijkse boodschappen.
