Conservatieve studenten willen de universiteit terugwinnen: ‘Veel studenten durven hun mening niet te geven’

Aan de Universiteit Utrecht wordt begin juni opnieuw gestemd voor de studentenraad. Voor Academisch Belang Utrecht is die verkiezing meer dan een bestuurlijk ritueel. De partij ziet zichzelf als een noodzakelijk tegengeluid in een academische wereld die volgens haar steeds linkser, activistischer en eenzijdiger is geworden. Lloyd Leonard Opdam en Sil Kok vertellen in gesprek met NieuwRechts dat veel studenten zich niet herkennen in het dominante klimaat aan de universiteit. Zij zien een kleine, luidruchtige groep activistische studenten die veel invloed heeft. De rest houdt zich volgens hen vaak stil. Opdam zegt: ‘De universiteiten zijn overwegend links progressief.’ Juist daarom vindt hij het belangrijk dat studenten met een andere mening zich wel laten horen.
Volgens Kok durven veel studenten tijdens colleges geen afwijkende mening te geven. Hij noemt onderwerpen als immigratie, criminaliteit, Israël en Gaza, dekolonisatie, nationalisme en slavernij. Die thema’s liggen gevoelig. Wie daar een rechtser of conservatiever geluid laat horen, loopt volgens hem snel tegen afkeuring aan. Hij noemt een college over de Republiek, de VOC en slavernij. Toen hij en een andere student zeiden dat je ook trots kunt zijn op de Nederlandse Republiek vanwege wetenschap, vrijheid en religieuze verdraagzaamheid, kregen zij stevige kritiek van docent en medestudenten. Na afloop kwamen volgens Kok meerdere studenten naar hen toe. ‘Ja, ik was het eigenlijk wel een beetje eens. Maar die durfden het niet tijdens het hoorcollege, tijdens het debat te zeggen.’
Voor Academisch Belang Utrecht is dat precies het probleem. Niet iedereen wordt formeel het zwijgen opgelegd, maar de sociale druk is groot. Opdam benadrukt dat academische vrijheid niet hetzelfde is als vrijheid van meningsuiting, maar dat de twee wel met elkaar verbonden zijn. Een universiteit moet volgens hem een omgeving zijn waarin vrij onderzoek, vrij onderwijs en open debat mogelijk zijn.
De afgelopen jaren is die ruimte volgens Opdam en Kok verder onder druk komen te staan. Zij wijzen op de pro-Palestijnse bezettingen, demonstraties en schade aan universitaire gebouwen. Vooral bij Geesteswetenschappen zou de sfeer sterk activistisch zijn geworden.
Opdam zegt dat honderden onderwijsactiviteiten niet konden doorgaan door bezettingen. Ook wijst hij op de kosten. ‘Bijna een miljoen aan schade over de afgelopen twee jaar.’ Volgens hem is het wrang dat dezelfde activisten vooraan staan bij protesten tegen onderwijsbezuinigingen.
Academisch Belang Utrecht zegt daarom in de universiteitsraad steeds vragen te stellen over schade, aangiftes, veiligheid en academische vrijheid. Opdam ziet dat als de kern van hun rol. Zonder rechts tegengeluid zou de raad volgens hem veel eenzijdiger zijn.
Onderzoek naar academische vrijheid
De partij diende ook een nota in voor lokaal onderzoek naar academische vrijheid aan de Universiteit Utrecht. Die nota kreeg een meerderheid. Volgens Kok moet de universiteit nu serieus kijken naar de vraag of studenten en docenten zich vrij genoeg voelen om hun werk te doen en hun mening te geven.
Kok verwijst naar bredere onderzoeken waaruit zou blijken dat veel studenten zich inhouden. ‘34% van alle ondervraagde studenten zegt eigenlijk dat ze vaak hun mening niet durven te geven over onderwerpen waar die niet populair zijn of controversieel zijn.’
Opdam wil ook dat de financiering van onderzoek minder wordt gestuurd door modieuze thema’s. Volgens hem gaat veel aandacht naar duurzaamheid en dekolonisatie, terwijl onderwerpen als migratie, criminaliteit en sociale spanningen net zo belangrijk zijn. Meer vrij en ongebonden onderzoek is volgens hem nodig om de universiteit weer echt academisch te maken.




















































