Omtzigt waarschuwt op Prinsjesdag voor nieuwe financiële crisis: ‘Nederland zal vol geraakt worden’
Voormalig NSC-leider Pieter Omtzigt waarschuwt op Prinsjesdag voor een nieuwe internationale financiële crisis. Volgens hem lopen de schulden van verschillende grote economieën zo sterk op dat Nederland zich nu moet voorbereiden op de gevolgen. Den Haag heeft volgens Omtzigt in eerdere crises te vaak waarschuwingen genegeerd.
— Pieter Omtzigt (@PieterOmtzigt) September 15, 2026
In zijn column vergelijkt Omtzigt de huidige situatie met een naderende botsing. Wie het gevaar ziet aankomen, kan remmen en zich schrap zetten. Volgens hem kiest de Nederlandse overheid echter te vaak voor een andere aanpak: doorgaan en hopen dat het meevalt. Omtzigt verwijst daarbij naar eerdere crises. Zowel bij corona als tijdens de banken- en eurocrisis zou Nederland onvoldoende voorbereid zijn geweest. Hij vreest dat hetzelfde opnieuw gebeurt als grote landen door hun hoge schulden financieel in de problemen komen.
Als eerste voorbeeld noemt Omtzigt de coronapandemie. Volgens hem concludeerde de Onderzoeksraad voor Veiligheid achteraf dat Nederland onvoldoende was voorbereid op een langdurige gezondheidscrisis. Hij wijst onder meer op het ontbreken van strategische voorraden van beschermingsmiddelen en geneesmiddelen. Ook de crisisorganisatie was volgens hem onvoldoende ingericht op de brede maatschappelijke gevolgen van een pandemie.
De ouderenzorg kreeg bij de voorbereiding eveneens onvoldoende aandacht. Dat had volgens Omtzigt ernstige gevolgen toen de pandemie Nederland eenmaal bereikte. Zijn punt is dat Nederland risico’s vaak pas serieus neemt wanneer een crisis al is uitgebroken. Tegen die tijd zijn de mogelijkheden om de schade te beperken kleiner.
Omtzigt trekt vervolgens een vergelijking met de financiële crisis van 2008. Lehman Brothers ging op 15 september van dat jaar failliet. Een dag later was het Prinsjesdag. Volgens Omtzigt was de ernst van de situatie toen nog nauwelijks doorgedrongen tot politiek Den Haag. De begrotingsramingen gingen uit van een overschot van 7 miljard euro. Uiteindelijk veranderde dat volgens hem in een tekort van 30 miljard euro.
Daarna volgden jarenlang grote financiële ingrepen om banken en Europese landen overeind te houden. Ook tijdens de daaropvolgende eurocrisis bleek Nederland volgens Omtzigt onvoldoende voorbereid. Omtzigt ziet vandaag de dag soortgelijke patronen en naïviteit.
De oud-politicus ziet nu opnieuw waarschuwingssignalen. Hij wijst op de staatsschulden van de Verenigde Staten, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië en Japan. Die liggen volgens hem boven de 100 procent van het bruto binnenlands product. Tegelijk lopen de rentelasten op. Daardoor moeten regeringen een steeds groter deel van hun begroting gebruiken voor het financieren van bestaande schulden. Omtzigt verwijst ook naar waarschuwingen van het Internationaal Monetair Fonds. Volgens hem is de huidige ontwikkeling op langere termijn niet houdbaar.
