Het gaat om asielzoekers die kampen met zware psychische klachten, zoals PTSS en trauma’s. Daarmee krijgt het plan een heel ander karakter dan inwoners tot nu toe is voorgespiegeld. Steeds werd gezegd dat er nog geen besluiten waren genomen en dat er slechts een haalbaarheidsonderzoek liep. De werkelijkheid blijkt anders: zelfs de tekst voor een gedoogbesluit is al voorbereid door ambtenaren.

Van forensische zorg naar psychiatrisch AZC
Nog geen jaar geleden wees de gemeenteraad plannen voor forensische zorg op dezelfde locatie af. Zorginstelling Fivoor uit Den Dolder wilde destijds naar Bilthoven verhuizen, maar dat voorstel strandde. De raad vond dat instellingen die onveiligheid en zware problematiek met zich meebrengen niet thuishoren in het buitengebied.

Nu wordt Berg en Bosch alsnog aangewezen voor opvang van asielzoekers met ernstige psychische klachten. Geen forensische zorg onder die naam, maar volgens critici wel dezelfde groep mensen: kwetsbaar, psychisch ziek en met verhoogde risico’s.

Afspraak in de achterkamertjes
De WOO-documenten tonen ook hoe bestuurders informatie bewust afschermen. Een ambtenaar schrijft: ‘Niet op schrift stellen richting gemeente (WOO).’ Daarmee wordt geprobeerd openbaarheid te ontwijken.

Uit interne mails blijkt bovendien dat wie afwijkt van ‘de lijn’ in conflict komt met bestuurders. Zo wordt de term psychiatrisch AZC bewust niet genoemd in de communicatie naar inwoners en raadsleden. Omdat zorg al in het bestemmingsplan staat, kan het COA zelfs de gemeenteraad grotendeels passeren.

Gemeente en provincie op de hoogte
Niet alleen de gemeente, ook de provincie is volledig op de hoogte van de plannen. Inwoners kregen ondertussen te horen dat er niets besloten was. Dat roept vragen op over transparantie en democratische controle.

Een bezorgde inwoner verwoordt het zo: ‘Hoe kunnen wij accepteren dat er in achterkamertjes afspraken worden gemaakt over de komst van een zorg-AZC in ons buitengebied. En de gemeente weet het donders goed.’ De documenten zijn gepubliceerd op de website van het COA. Meer duidelijkheid moet volgen uit een aanvullend WOO-verzoek bij de gemeente zelf.