Onze democratie sterft door topambtenaren die een asielstop al bij voorbaat afschrijven
Een verkiezingsbelofte hoeft in Den Haag niet hard te worden gebroken; zij kan ook geruisloos worden afgevoerd. Zet haar in een hoofdlijnenakkoord, laat een minister ermee schermen, stuur haar daarna langs de vaste poortwachters van beleid en recht, en wacht tot ergens in een nota staat dat de onderbouwing tekortschiet. Zo verdwijnt politieke wil zonder dat iemand openlijk verantwoordelijkheid hoeft te nemen. Precies zo blijkt het asielnoodrecht te zijn verdwenen: Faber mocht de belofte dragen, maar Schoof hoefde alleen te wachten tot de ambtelijke top haar van tafel schreef.
Nederland heeft een ongeschreven wet die niet in de Grondwet staat: ongeacht wie er regeert, draait het ambtelijk apparaat ongestoord door. Ministers komen en gaan, kabinetten vallen, partijen wisselen van coalitie — maar de beleidslijn op complexe langetermijndossiers zoals klimaat, stikstof, ruimtelijke ordening en migratie vertoont een opmerkelijke continuïteit.
