De nieuwe regeling telt 31 pagina’s en heet 'Principes van scheiding tussen echtgenoten'. De tekst beschrijft wanneer huwelijken kunnen worden beëindigd. Daarbij gaat het onder meer om kindhuwelijken, vermiste echtgenoten, gedwongen scheiding, afvalligheid en beschuldigingen van overspel. Ook staan er regels in over borstvoeding en zogenoemde melkverwantschap.

Kind kan pas later naar rechter
Een belangrijk deel gaat over 'khiyar al-bulugh'. Dat is een islamitische juridische bepaling. Die geeft iemand de mogelijkheid om een huwelijk uit de kindertijd na de puberteit te laten ontbinden. Volgens de nieuwe regels kan dat alleen via een rechterlijk bevel.

Daarmee krijgen familieleden veel macht aan het begin van het huwelijk. Het kind kan pas later proberen het huwelijk te laten annuleren. De regeling zegt ook dat een huwelijk ongeldig kan worden verklaard als voogden misbruikend, geestelijk ongeschikt of moreel corrupt zijn. Toch blijft de basis overeind dat kindhuwelijken onder voorwaarden geldig kunnen zijn.

Voor meisjes is vooral Artikel 7 opvallend. Daarin wordt een duidelijke dubbele norm vastgelegd. De stilte van een 'maagdelijk meisje' wordt gezien als instemming met het huwelijk. De stilte van een man of een eerder getrouwde vrouw geldt juist niet als toestemming. In Afghanistan spreken vrouwen en meisjes vaak niet vrijuit, omdat zij bang kunnen zijn voor straf.

Rechters krijgen brede bevoegdheden
De regeling geeft Talibanrechters veel ruimte om in te grijpen in huwelijkszaken. Het gaat om kwesties als afvalligheid, het 'zich afkeren van de islam', lange afwezigheid van een echtgenoot en beschuldigingen van overspel. Ook noemt de tekst 'zihar'. Dat is een klassiek islamitisch begrip waarbij een man zijn vrouw vergelijkt met een verboden vrouwelijk familielid.

Onder die regels kunnen rechters mannen dwingen om religieuze straffen uit te voeren. Zij kunnen ook een scheiding toestaan. Daarbij mogen zij gevangenisstraf en fysieke straf gebruiken om naleving af te dwingen. De tekst bevat daarnaast bepalingen over melkverwantschap. Kinderen die door dezelfde vrouw zijn gezoogd, worden als broer en zus gezien. Als zo’n band later tussen echtgenoten wordt ontdekt, kan een rechter het huwelijk ontbinden.

Nieuwe stap in streng Talibanbeleid
De regels komen bovenop eerdere beperkingen voor vrouwen en meisjes sinds de Taliban in augustus 2021 terugkeerde aan de macht. Meisjes mogen niet verder leren dan de zesde klas. Ook zijn er strenge beperkingen op werk en bewegingsvrijheid van vrouwen. Daarmee is hun positie in korte tijd sterk verslechterd.

Eerder dit jaar voerde de Taliban ook een nieuw strafwetboek in. Hierdoor ontstaat daarin een kastensysteem waarin vrouwen op hetzelfde niveau worden geplaatst als 'slaven'. Mannen mogen hun vrouw slaan zolang er geen ernstig lichamelijk letsel ontstaat. Alleen als een vrouw zware verwondingen kan bewijzen voor een rechter, kan een man vijftien dagen gevangenisstraf krijgen.

Ook maakt het strafwetboek het moeilijker voor vrouwen om geweld thuis te ontvluchten. Een vrouw die herhaaldelijk zonder toestemming van haar man naar haar vader of andere familie gaat, kan drie maanden cel krijgen. Haar familieleden kunnen ook worden gestraft. De nieuwe regels over kindhuwelijken passen daarmee in een bredere lijn van steeds strengere controle over vrouwen en meisjes in Afghanistan.