Waar komt de integratieparadox vandaan?
Premier Dick Schoof sprak naar aanleiding van antisemitische incidenten in Amsterdam de daders stevig toe. Hij verwees daarbij naar een 'integratieproblematiek' die 'in de afgelopen vijftig jaar is ontwikkeld'.

Volgens Jaco Dagevos, onderzoeker bij het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), is er inderdaad sprake van de zogeheten integratieparadox, een onderwerp waar Dagevos al jaren onderzoek naar doet. Voor Dagevos staat vast dat er in Nederland gescheiden werelden bestaan. Toch hebben tweede generatie migranten volgens hem meer contact met de rest van de samenleving dan de eerste generatie: "Uit onderzoek blijkt dat de tweede generatie juist veel meer contact heeft buiten de eigen groep. Dit is echt een verschil met de eerste generatie migranten, die vaak de taal niet goed beheerste en vooral binnen de eigen kring bleef."

Dit neemt echter niet weg dat het gevoel van onbehagen onder de tweede en derde generatie vaak niet afneemt; sterker nog, de integratieparadox houdt juist in dat dit onbehagen bij latere generaties toeneemt.

Linkse partijen verklaren dit voornamelijk door te wijzen op discriminatie en uitsluiting in het onderwijs en op de arbeidsmarkt. Aan de andere kant wordt de radicalisering van moslimmigranten ook genoemd als mogelijke verklaring. Over het algemeen hebben eerste generatie moslimmigranten een kleiner risico om te radicaliseren dan tweede en derde generatie moslimmigranten.

Rechtse politici krijgen regelmatig het verwijt bij te dragen aan een negatief beeld van migranten. Zij reageren hierop door te zeggen dat het belangrijk is om de problemen te benoemen, aangezien dit hun taak is. Volgens Geert Wilders is het noodzakelijk om zaken te benoemen zoals ze zijn: "Ik zeg gewoon wat waar is. En eindelijk wordt het nu ook door anderen gezegd," aldus Wilders. VVD-leider Dilan Yesilgöz spreekt zich eveneens uit tegen de verwijten: "Als ik dit niet kan benoemen, wat doe ik hier dan?"