Europees Hof erkent medische autonomie bij coronavaccins

Nieuws 22 maart 2025 3 minuten Marit Nubé
Corona
ANP

Het Europese Hof van Justitie (ECJ) heeft op eind januari een belangrijke uitspraak gedaan over de rol van artsen en apothekers bij het toedienen van COVID-19-vaccins. In zaak C-586/23 P bevestigde het Hof dat medische professionals niet verplicht zijn om deze vaccins toe te dienen en dat zij hierin autonomie behouden. De uitspraak benadrukt het belang van geïnformeerde toestemming en klinisch oordeel bij vaccinaties.

De zaak draaide om de vraag in hoeverre artsen en apothekers verplicht waren om coron-vaccins toe te dienen en welke verantwoordelijkheid zij hierbij dragen. Het Hof stelde duidelijk dat artsen de vrijheid hebben om te beslissen of een vaccin passend is voor een patiënt. Dit betekent dat een arts een vaccinatie kan weigeren als hij of zij van mening is dat het niet in het belang van de patiënt is.

Volgens het Hof draagt de zorgverlener zelf de medische verantwoordelijkheid voor zijn keuze, wat betekent dat hij de patiënt goed moet informeren over de voordelen en mogelijke risico’s van een vaccinatie. Deze nadruk op geïnformeerde toestemming onderstreept het belang van transparante communicatie tussen arts en patiënt.

Geen verplichting, maar ook geen automatisch risico
Hoewel de uitspraak bevestigt dat artsen niet verplicht zijn om coronavaccins toe te dienen, betekent dit niet dat zij automatisch aansprakelijk worden gesteld als zij dat wél doen. In de uitspraak werd geen nieuwe aansprakelijkheidsregel ingevoerd, maar werd benadrukt dat zorgverleners volgens bestaande wetgeving zorgvuldig moeten handelen.

Dit betekent dat een arts die een coronavaccin toedient, dit moet doen op basis van een professionele beoordeling en in lijn met geldende richtlijnen van nationale en Europese gezondheidsinstanties, zoals het Europees Geneesmiddelenagentschap (EMA).

Belang van geïnformeerde toestemming
Een kernpunt in de uitspraak is de verplichting tot geïnformeerde toestemming. Dit houdt in dat patiënten duidelijk moeten worden geïnformeerd over de werking, voordelen en mogelijke bijwerkingen van een vaccin.

Het Hof stelt dat artsen hun klinische oordeel moeten baseren op individuele medische omstandigheden, en dat zij bij twijfel niet verplicht zijn om de vaccinatie uit te voeren. Dit is een belangrijke bevestiging van de professionele autonomie van medische zorgverleners binnen de EU.

Achtergrond van de zaak
De uitspraak kwam voort uit een juridische procedure waarin de goedkeuring en het gebruik van de coronavaccins van Moderna (Spikevax) en Pfizer-BioNTech (Comirnaty) ter discussie werden gesteld. De zaak werd aangespannen door een groep tegenstanders van verplichte vaccinatie, die zich zorgen maakten over de juridische status van zorgverleners en hun verantwoordelijkheid bij het toedienen van de vaccins.

Hoewel de zaak in eerste instantie gericht was op de goedkeuringsprocedures van de vaccins, ging het Hof verder in op de rol van medische professionals in de uitvoering van vaccinatieprogramma’s.

Geen directe gevolgen voor vaccinatiebeleid
De uitspraak van het Europese Hof heeft geen directe gevolgen voor het vaccinatiebeleid binnen EU-lidstaten. Nationale overheden blijven verantwoordelijk voor de implementatie van vaccinatieprogramma’s en het stellen van richtlijnen.

Wel kan deze uitspraak invloed hebben op discussies over toekomstige vaccinatiecampagnes, vooral bij eventuele nieuwe pandemieën. Het bevestigt dat artsen en apothekers zelfstandig mogen beslissen over vaccinatie, en niet gedwongen kunnen worden om vaccinaties toe te dienen tegen hun professionele oordeel in.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Het nieuwe normaal in Europa: het kerstseizoen begint en dus moeten overheden de nodige veiligheidsmaatregelen nemen om ervoor te zorgen dat Europeanen veilig naar hun eigen kerstmarkten kunnen gaan.  Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Duitsland neemt weer de nodige voorbereidingen voor de Kerstmarkten

Beluister onze podcast

Na de onrust in Loosdrecht door azc wil nieuwe partij Dorp voor Dorp de macht terug naar de inwoners bij verkiezingen
Of beluister op:

Meerartikelen

VVD
Achtergronden

‘VVD bang voor eigen vertrek’: waarom de VVD niet durft te breken met het kabinet

Waarom bleef de VVD toch in het kabinet-Jetten, ondanks alle harde woorden? Volgens politiek journalist Thomas van Groningen gaat het niet alleen om de inhoud, maar ook om lijfsbehoud. Als de VVD vertrekt en D66 en CDA met zijn tweeën doorregeren,...

Voormalig HagaZiekenhuis
Nieuws

Den Haag schrapt omstreden asielopvang: honderden woningen komen ervoor terug

De gemeente Den Haag wil definitief afzien van de omstreden asielopvang aan de Sportlaan. Het stadsbestuur heeft maandag een voorstel naar de gemeenteraad gestuurd om de plannen voor tijdelijke huisvesting van asielzoekers en andere groepen in het...

Van den Brink
Nieuws

Geen extra asielmaatregelen ondanks JA21-motie: ‘Niet opportuun’

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt voorlopig niet met de extra asielmaatregelen waar een meerderheid van de Tweede Kamer in mei om vroeg. In de ambtelijke beslisnota bij zijn nieuwe Kamerbrief staat over de aangenomen JA21-motie...

Berendsen
Nieuws

Kabinet hield klimaatbrief tien maanden achter wegens Greenpeace-zaak

Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) heeft de Tweede Kamer op 16 november een klimaatbrief gestuurd die al sinds 9 januari klaar was. Uit de ambtelijke beslisnota blijkt dat de klimaatbrief werd vastgehouden tot het kabinet had besloten over...

Van den Brink
Nieuws

Oekraïense asielaanvragen krijgen toch voorrang, andere asielzoekers wachten nóg langer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) voert de aangenomen motie-Ellian niet uit. Die vroeg om de asielaanvragen van Oekraïners pas te behandelen als de achterstanden bij de IND zijn weggewerkt. Uit een ambtelijke beslisnota blijkt wat...

Tom Berendsen
Nieuws

Nederland sluit Rwanda-deal, maar kan amper asielzoekers uitzetten: dit is waarom

Nederland heeft samen met vier andere Europese landen een akkoord gesloten met Rwanda om afgewezen asielzoekers naar Afrika te sturen. Het plan moet zorgen voor meer uitzettingen en minder illegale migratie. Toch lijkt de invloed op het Nederlandse...

Jetten
Nieuws

Na vier dagen ruzie gaat kabinet-Jetten toch door: Raad van State-topman Buma moet lijmen

Het kabinet-Jetten valt niet. Na vier dagen crisisoverleg lieten D66, VVD en CDA maandagavond via de Rijksvoorlichtingsdienst weten dat de “intensieve gesprekken” hebben geleid tot “herstel van vertrouwen”. De drie partijen gaan door als...

PRO
Achtergronden

PRO presenteert Eerste Kamerlijst: opvallende affaires rond kandidaten

De nieuwe concept-kandidatenlijst van Progressief Nederland (PRO) voor de Eerste Kamer bevat verschillende opvallende namen. Onder de kandidaten bevinden zich een bestuurder die Brabant op stikstofslot zette, een voormalig Kamerlid dat opstapte na...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Wilders
Nieuws

Turkse mega-moskee verrijst in Enschede: Wilders wil bouw op laatste moment tegenhouden

Na zeventien jaar discussie begint in Enschede op 18 december de bouw van een grote Turkse moskee. Het complex krijgt ruimte voor 625 gelovigen en kan tijdens islamitische feestdagen ongeveer 1.500 bezoekers ontvangen. De moskee is aangesloten bij...

Waardetransport
Nieuws

Geldloper beroofd van 46.000 euro, verdachte herkend en toch vrijgesproken

Een 23-jarige man uit Rotterdam is vrijgesproken van een overval op een geldloper waarbij 46.000 euro werd gestolen. De rechtbank vindt dat er onvoldoende bewijs is om A. El G. als overvaller aan te wijzen. Dat is opvallend, omdat zijn...

Politie
Nieuws

Syriër verkracht verpleegkundige in ggz-kliniek, maar hoeft niet de cel in

Een 21-jarige man die vanuit Syrië naar Nederland kwam, heeft een verpleegkundige verkracht tijdens zijn opname in een psychiatrische instelling in Arnhem. Ondanks de ernst van het misdrijf hoeft hij niet naar de gevangenis. De rechtbank Gelderland...

Krampus
Nieuws

Migranten bekogelen traditionele optocht in Oostenrijk met stenen: drie gewonden

Een traditionele Oostenrijkse optocht is zaterdagavond voortijdig beëindigd nadat een groep van ongeveer vijftig jongeren deelnemers met stenen zou hebben bekogeld. Volgens de organisator ging het om jongeren met een migratieachtergrond. Bij de...

Verdachte
Nieuws

Fatbike-jongen mishandelt dragqueen in Amsterdam: politie deelt beelden van verdachte

Een dragqueen is in Amsterdam-West hard in het gezicht geslagen door een man die haar samen met een ander op een fatbike achtervolgde. Het slachtoffer was onderweg naar een optreden toen de verdachte plotseling uithaalde. De politie heeft nu...

VVD
Nieuws

Verwijderde appjes onthuld: VVD-minister vroeg DENK ‘Kan ik nog iets doen om jullie te overtuigen?’

Minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) appte op de avond van de stemming over het Belastingplan met DENK om de partij over te halen. Later verwijderde hij die berichten. RTL Nieuws heeft ze ingezien. “Kan ik nog iets doen om jullie te...

KOZP
Nieuws

KOZP haalt fel uit naar blanke Nederlanders: 'Het smaakt vast racistisch zuur'

Kick Out Zwarte Piet (KOZP) heeft op Instagram een reeks berichten gedeeld waarin blanke Nederlanders ervan langs krijgen. Mensen die de afgelopen vijftien jaar niet tegen Zwarte Piet hebben gedemonstreerd, worden aangesproken op hun gebrek aan...

azc
Nieuws

COA wil azc Kamp van Zeist langer openhouden, Soest zegt nee

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil het azc Kamp van Zeist langer openhouden dan afgesproken. Volgens de afspraken moet de opvang voor 400 asielzoekers uiterlijk 30 april 2028 dicht. Het COA vraagt de gemeenteraden van Zeist en Soest in...

DENK
Nieuws

Ook VVD probeerde deal te sluiten met DENK, terwijl Yesilgöz D66 en CDA daarvoor aanviel

De VVD heeft D66 en CDA de afgelopen dagen hard aangevallen omdat die zaken deden met links, “inclusief DENK en Partij voor de Dieren”. Nu blijkt dat de VVD zelf ook geprobeerd heeft een akkoord te sluiten met DENK, meldt NRC. Volgens de krant...

COA
Nieuws

Alkmaar na dodelijke steekpartij in azc: ‘Onvoldoende vertrouwen’ in COA

De gemeente Alkmaar vertrouwt het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) niet meer. Na de evaluatie van een dodelijke steekpartij in het azc aan de Robonsbosweg zegt het college “onvoldoende vertrouwen” te hebben “dat de opvangorganisatie de...

FVD
Nieuws

Linkse partijen weigeren motie met FVD in te dienen in Arnhemse raad

PRO en de Partij voor de Dieren hebben in Arnhem hun naam van een motie laten verwijderen zodra Forum voor Democratie zich bij het voorstel aansloot. Opmerkelijk genoeg stemden beide partijen vervolgens gewoon vóór diezelfde motie. PRO bevestigt...

Kerk
Onderzoek

Christenvervolging neemt toe: 220 miljoen gelovigen bedreigd

Wereldwijd staan naar schatting 220 miljoen christenen direct bloot aan vervolging vanwege hun geloof. In Afrika worden kerkdorpen aangevallen en gelovigen vermoord. In Pakistan verdwijnen christelijke meisjes die vervolgens gedwongen worden zich tot...