Momenteel levert kernenergie nog steeds 20 procent van de Spaanse elektriciteit. In de jaren 80, toen kernenergie op zijn hoogtepunt was, kwam zelfs 38 procent van de stroom uit de acht toenmalige centrales. Nu zijn er nog vijf operationeel. Volgens het afbouwplan van premier Pedro Sánchez moeten die uiterlijk in 2035 dicht zijn. De eerste sluiting staat al gepland in 2027-2028: de centrale van Almaraz, die alleen al goed is voor 7 procent van de Spaanse elektriciteitsproductie.

De sector vindt dit onverstandig. “Het besluit om kerncentrales te sluiten werd genomen in een totaal andere industriële, geopolitieke en economische context,” stelt belangenorganisatie Nuclear Forum in een verklaring. “Zonder een haalbaar alternatief is het plan niet langer logisch.” Door de stijgende vraag naar stroom – onder meer door de opmars van elektrische auto’s en datacenters – zal Spanje alle beschikbare capaciteit nodig hebben, zo luidt de waarschuwing.

Bedrijfsleven en oppositie luiden alarmbel
De druk op de regering neemt toe. Vorige maand ondertekenden dertig bedrijven een manifest waarin ze pleiten voor het behoud van kernenergie. Onder hen ook energieconcern Iberdrola, dat zowel kerncentrales als windparken beheert. Topman Ignacio Sánchez Galán stelt dat kernenergie “absoluut noodzakelijk” is om het licht aan te houden.

“Een voortijdige ontmanteling van deze infrastructuur zou onherstelbare economische en sociale schade veroorzaken,” aldus het manifest. Volgens een analyse van PwC zou het sluiten van de reactoren leiden tot een stijging van de elektriciteitsprijzen: met 23 procent voor huishoudens en 35 procent voor bedrijven.

Ook politiek groeit het verzet. De conservatieve oppositiepartij Partido Popular (PP) diende begin deze maand in om de kerncentrales open te houden - en die werd aangenomen. Isabel Díaz Ayuso, de invloedrijke PP-leider van de regio Madrid, bezocht de centrale van Almaraz en waarschuwde dat Spanje “niet klaar is om kernenergie te vervangen”.

Europese trend keert
Spanje is lang niet het enige land dat worstelt met de toekomst van kernenergie. De oorlog in Oekraïne en de bijbehorende energiecrisis hebben een herwaardering van kernenergie op gang gebracht. Volgens het Internationaal Energieagentschap is de mondiale interesse in de sector niet meer zo groot geweest sinds de oliecrises van de jaren zeventig.

Nederland en Zweden bouwen nieuwe kerncentrales. België draaide zijn kernuitstap terug. En zelfs Italië, dat 25 jaar geleden zijn laatste reactoren sloot, overweegt een terugkeer van kernenergie.