Straatintimidatie is alledaags geworden. Onbezorgdheid verdwijnt sluipenderwijs. Inmiddels voelt meer dan twee derde van alle vrouwen en een kwart van de mannen zich na zonsondergang buiten onveilig. Politici uiten bij incidenten vaak hun verontwaardiging. Daarna? Een speld die valt. Stilte. De wil tot structurele verandering ontbreekt. Deze Haagse apathie is onze achilleshiel. Dit móét anders. Wie veiligheid serieus neemt, moet immigratie beperken, investeren in zorg en het strafbeleid durven te hervormen.

Ongecontroleerde immigratie
Sommige problemen lijken onafwendbaar. Maar ongecontroleerde immigratie is geen vloek uit Pandora’s doos – het is een politieke keuze en daarmee oplosbaar. Hoewel de meeste migranten niets valt aan te rekenen, misbruikt een kleine maar hardnekkige minderheid onze gastvrijheid. Deze groep schaadt de saamhorigheid – ook voor de vele welwillende migranten – en veroorzaakt overlast, criminaliteit en terreurdreiging. Veiligheidsdiensten hebben er de handen vol aan en zijn overbelast.

Steeds meer partijen willen immigratie beperken, maar hun ambitie en aanpak verschillen sterk. Zo accepteren veel partijen nog steeds een jaarlijkse instroom van 40 tot 70 duizend of meer (asiel)migranten. Effectieve maatregelen die de samenleving beschermen – zoals het strafbaar stellen van illegaliteit – blokkeren ze. We hebben beleid nodig dat immigratie, vooral asiel, tot een minimum beperkt. Zet de lijn van demissionair minister Mona Keijzer voort. Breid de hulp voor vrijwillige remigratie verder uit. Zorg op 29 oktober 2025 voor een krachtige én stabiele coalitie die internationale doorbraken forceert. Zonder opvang in de regio, sluitende (EU-)grensbewaking, herziening van verdragen en terugkeerakkoorden blijven we dweilen met de kraan open.

Zorg
Grote bezuinigingen op de GGZ, vooral onder Rutte II, en groeiende regelzucht richtten blijvende schade aan. Veel mensen met ernstige psychische problemen verdwalen in een doolhof van regels en tekorten. Zonder snelle en adequate hulp vormen ze vaker een gevaar of last voor zichzelf en hun omgeving. Alleen de politie kreeg in 2024 al zo'n 150 duizend meldingen van verward gedrag, ruim drie keer meer dan in 2012. De rek is eruit bij de hulpdiensten. Investeren in (mentale) zorg is humaan én cruciaal voor veiligheid.

Strafbeleid
Den Haag weigert onder ogen te zien dat het strafbeleid grondig moet veranderen. De meest recente cijfers van het CBS – over 2023 – zijn onthutsend. Naar schatting werden zo'n 3 miljoen mensen slachtoffer van traditionele criminaliteit en 2,3 miljoen van online misdrijven – oplopend tot 2,4 miljoen in 2024. De politie registreerde ruim 800 duizend misdrijven en zo'n 150 duizend unieke verdachten. Twee derde daarvan werd al eerder verdacht. Een duidelijk teken dat het strafsysteem faalt. Geen wonder: seponeringen, taakstraffen en boetes domineren. Van de 179 duizend ingeschreven rechtbankstrafzaken eindigden er slechts 34 duizend in een celstraf. Zelfs bij zware misdrijven zijn de (cel)straffen vaak pijnlijk zwak.

Milde straffen zijn vaak onrechtvaardig en ineffectief. Ze doen geen recht aan slachtoffers, schrikken (potentiële) criminelen nauwelijks af en leiden tot snelle recidive. Significant langere celstraffen bieden moreel herstel en creëren een veilige ruimte voor duurzame gedragsverandering via schuldbesef, werk, therapie en onderwijs. Ze hoeven succesvolle re-integratie niet te belemmeren – ze kunnen er juist de basis voor vormen. Na detentie hangt de stevige straf als een zwaard boven het hoofd – een duidelijke waarschuwing tegen terugval. Investeer daarnaast in toezicht en begeleiding bij werk, wonen en zorg. Help bij het opbouwen van sociale binding en zingeving. Dan daalt de recidive fors.

Strenger straffen vermindert criminaliteit op korte én lange termijn. In combinatie met immigratiebeperking en GGZ-investeringen ontstaat een sneeuwbaleffect. Politie krijgt meer ruimte voor preventie, handhaving en opsporing. Justitie kan meer verdachten vervolgen. Minder criminaliteit versterkt sociale cohesie en normbesef. Jongeren groeien op in een veilige omgeving waar slecht gedrag zeldzaam is. Potentiële daders voelen daardoor meer druk om zich te conformeren.

Versterk dus het strafbeleid: zet criminele asielzoekers uit, schaf vervroegde vrijlating af bij zware delicten, maak tbs-behandeling verplicht voor zedendelinquenten, verlaag de drempel voor schadevergoeding aan slachtoffers, en voer een taakstrafverbod en hoge minimumstraffen in voor ernstige geweldsdelicten, zedenmisdrijven, terreur en georganiseerde misdaad. Dit alles uiteraard met sterke juridische waarborgen.

Einde apathie
Veiligheid is een kernfunctie van de staat – het cement voor een vrije en goede samenleving. Zoals Achilles kwetsbaar was door zijn hiel, zo is ook onze beschaving dat zonder goede bescherming. De keuze is duidelijk: apathie of veiligheid. Breng immigratie onder controle, investeer in zorg en hervorm het strafbeleid.