Communistische GroenLinks-leden willen invloed uitoefenen in hun partij

Een kleine maar ideologisch gedreven groep binnen GroenLinks-PvdA wil de koers van de fusiepartij scherp naar links trekken. Tijdens een bijeenkomst in Utrecht werd openlijk gesproken over socialisme, marxistische denkers en het veroveren van ‘linkse mediamacht’. De groep noemt zich LinksBoven en ziet zichzelf als motor van verandering binnen de partij. Dat blijkt uit een uitgebreid verslag van journalist Chris Aalberts, die de bijeenkomst bijwoonde.
LinksBoven presenteert zich niet als losse praatclub. Alle leden zijn ook lid van GroenLinks-PvdA, maar de ambities reiken verder. De groep organiseert zich, werft kandidaten en wil via de gemeenteraadsverkiezingen invloed uitoefenen. Daarmee krijgt LinksBoven het karakter van een factie. Dat is een bekend fenomeen in uiterst linkse kringen: een georganiseerde stroming die van binnenuit de koers van een partij wil bepalen.
Volgens Aalberts is het begrip ‘vleugel’ te zwak. Het gaat niet om losse meningen, maar om een gecoördineerde poging om de partij structureel linkser te maken. Compromissen, zoals die vroeger bij de PvdA gebruikelijk waren, worden door deze groep juist gezien als probleem.
Klein, maar luidruchtig
De bijeenkomst vond plaats in buurtcentrum Podium Oost in Utrecht. Volgens aanwezigen waren er ongeveer vijftig mensen, al leek het aantal eerder rond de veertig te liggen. De leiders van LinksBoven zijn Paul Smits en Sabine Scharwachter. Smits is Statenlid voor GroenLinks in Gelderland en kandidaat voor de gemeenteraad in Arnhem. Hij kwam in opspraak nadat hij vorig jaar werd gearresteerd bij een Gaza-protest aan de Universiteit van Amsterdam (UvA) en opriep tot een 'intifada'. Scharwachter is actief in Amsterdam, maar staat daar op een onverkiesbare plek. Zij baarde vorig jaar opzien toen zij een rouwbericht deelde over de gedode Hamas-leider Yahya Sinwar. Eerder uitte Scharwachter al haar ongenoegen toen haar partij een verklaring ondertekende tegen Jodenhaat.
LinksBoven beweert dat er 53 kandidaten bij de komende gemeenteraadsverkiezingen aan de groep verbonden zijn. De meesten staan laag op de lijst. Enkele uitzonderingen zijn lijsttrekkers in plaatsen als Ede, Nijmegen, Rijswijk en Veenendaal. De groep is daarmee zichtbaar, maar blijft klein.
Terug naar Marx en Lenin
Een belangrijk deel van de middag ging over ‘socialisme anno nu’. Daarbij kwamen klassieke communistische denkers uitgebreid aan bod. Namen als Karl Marx, Rosa Luxemburg, Vladimir Lenin en Leon Trotski verschenen op de schermen. Later volgden Clara Zetkin, Frantz Fanon en Jason Hickel.
Volgens Aalberts was het opvallend hoe kritiekloos deze figuren werden besproken. De schaduwzijde van hun ideeën, en de miljoenen slachtoffers die met sommige van deze ideologieën worden geassocieerd, kwamen nauwelijks aan bod. Een organisator merkte zelfs op dat LinksBoven normaal gesproken niet zo expliciet ideologisch is. Figuren als Lenin en Trotski zouden „zomaar hele volksstammen kunnen wegjagen”.
Socialisme ‘weer sexy maken’
In groepsgesprekken werd gezocht naar manieren om socialisme aantrekkelijker te maken. Een deelnemer vond dat socialisme „weer sexy” moet worden. Een ander waarschuwde dat je met theoretisch gepraat geen verkiezingen wint. De conclusies bleven vaag.
Eerder op de middag sprak voormalig GroenLinks-campagnestrateeg Sybren Kooistra over hoe links weer de massa kan aanspreken. Daarbij verwees hij naar voorbeelden uit het buitenland, zoals de New Yorkse burgemeester Zohran Mamdani. Volgens Aalberts zegt dat veel over de Nederlandse situatie: succesvolle linkse voorbeelden worden vooral in het buitenland gezocht.
Het publieke debat ‘kapen’
Het meest opvallende onderdeel van de dag ging over media en framing. In een paneldiscussie spraken onder anderen Marthe van Bronkhorst, blogger en podcastmaker, en Jouke Huijzer van het socialistische platform Jacobin.
Van Bronkhorst stelde dat journalisten lui zijn en extreemrechtse frames klakkeloos overnemen. Volgens haar is het zinloos om zulke frames te ontkrachten. Haar oplossing is expliciet: het publieke debat kapen door eigen frames eindeloos te herhalen. Ze stelde zelfs dat het mogelijk is om in de media te liegen en later te zeggen dat beloftes zijn gebroken door tegenwerking.
Weinig strategie, veel ideologie
Opvallend was dat concrete plannen ontbraken. Een Instagram-activist met 180.000 volgers gaf weinig handvatten. Ook de moderator, die zich communicatiestrateeg noemt, bleef vaag. Aalberts concludeert dat het geheel een hopeloze indruk maakt als het doel werkelijk is om links electoraal weer groot te maken.
Zijn analyse is scherp. Wie begint over Lenin en Trotski, hoeft zich niet te verbazen dat brede groepen afhaken. Het idee dat zulke denkers vandaag de dag inspirerend zijn voor de massa, lijkt volgens hem vooral ideologisch wensdenken.
De bijeenkomst in Utrecht laat zien dat een deel van de GroenLinks-achterban meer wil dan groen beleid en sociaal compromis. Zij willen Nederland veranderen langs expliciet socialistische en communistische lijnen. Of de kiezer daarop zit te wachten, is een andere vraag.




















































