De zingevingscrisis: de grootste uitdaging van mijn generatie

Opinie 5 februari 2024 4 minuten Mirko Gerrits
Computer

Er is steeds meer aandacht voor toekomstige rampen, zoals een nucleaire oorlog. Maar raadslid Mirko Gerrits wijst op het gevaar van kunstmatige intelligentie (AI) en geavanceerde robotica. Deze vergaande technologie kan de mensheid niet alleen zijn zingeving ontnemen, maar ook zijn eigen menselijkheid, aldus Gerrits. Hij voorziet daarom een heikel punt in de komende jaren.

In de beginjaren van de industriële revolutie, toen het monotone ritme van de landbouw plaatsmaakte voor het mechanische gezoem van de fabrieken, veranderde de mensheid haar koers. Boeren, eens verbonden met het land, werden arbeiders in een snel draaiend rad van productie. Waarom? Omdat machines efficiënter waren dan de menselijke hand. De mechanisatie trok de gordijnen open naar een tijdperk van vooruitgang, maar het bracht ook uitdagingen met zich mee die tot op de dag van vandaag voortduren.

In de fabrieken werd de menselijke arbeid verdrongen door machines, maar al snel volgde de volgende transformatie. Fabrieken, die eerst afhankelijk waren van menselijke arbeid, werden zelf preciezer. Robots, geprogrammeerd voor nauwkeurige taken, namen het stokje over. En zo verplaatsten we ons van het platteland naar de fabriek en van de fabriek naar het kantoor. Een continue dans tussen mens en machine, waarbij de machine altijd de belofte van precisie en efficiëntie met zich meebracht.

De opkomst van AI
Nu staan we aan de vooravond van een nieuwe fase: de opkomst van kunstmatige intelligentie (AI) en geavanceerde robotica. Machines die niet alleen preciezer zijn dan mensen, maar ook slimmer. Het is een evolutionaire stap waarbij AI-gedreven robots op het punt staan bijna alles beter te doen dan mensen. Een realiteit die niet enkel economische verschuivingen met zich meebrengt, maar die de fundamenten van onze samenleving bedreigt.

De reactieve politiek van vandaag, gefocust op economie en fysiek welzijn, schiet tekort in het licht van deze dreiging. Waar de geschiedenis ons leert dat technologische vooruitgang zowel voor- als nadelen met zich meebrengt, lijkt het huidige politieke discours vooral gericht op het tastbare. De geestelijke dimensie wordt vergeten, terwijl de opkomst van AI de essentie van ons mens-zijn bedreigt.

Een recente brief van ministers Alexandra van Huffelen, Micky Adriaansens, en Robbert Dijkgraaf schetst een visie op generatieve AI namens Nederland. Een visie die voornamelijk de kansen benadrukt, zonder voldoende aandacht te schenken aan de schaduwzijden. Het lijkt een echo van een tijd waarin fabrieken als de ultieme vooruitgang werden gezien, zonder de gevolgen voor de arbeiders volledig te begrijpen. Alleen ditmaal met maatschappij ontwrichtend en wellicht onomkeerbaar gevolg.

De impact van AI is nu al voelbaar in sectoren zoals de creatieve industrie. Naar schatting zijn er ruim 81.000 bedrijven in de creatieve sector die geraakt zullen worden door specifiek generatieve AI. Stemacteurs zien hun opdrachten teruglopen, opdrachten voor logo-ontwerp nemen terug en banen in de muziekproductie worden geautomatiseerd. Hollywood was recentelijk getuige van stakingen, waarmee schrijvers eisten dat hun unieke creativiteit niet zou worden vervangen door kille algoritmes. Het is een voorbode van de strijd die ons te wachten staat, niet alleen op economisch gebied, maar ook op het gebied van menselijke creativiteit en zingeving.

De zingevingscrisis
De discussie over AI is geen simpele keuze tussen vooruitgang en stagnatie. Het is een keuze tussen het behouden van onze menselijkheid of het verliezen ervan aan de machine. We dreigen toeschouwers te worden in ons eigen systeem, passieve getuigen van de opmars van technologie, in plaats van actieve deelnemers die de koers bepalen. In deze tijd verdwijnen traditionele bronnen van zingeving, zoals religie, al steeds meer naar de achtergrond. We moeten oppassen dat onze banen, ondernemingen en passies - onze laatste vorm van zingeving - niet ook verdwijnen. Want wat blijft er dan nog over?

De zingevingscrisis is niet slechts een abstract concept, maar een reële uitdaging voor mijn generatie en de generaties na mij. We worden geconfronteerd met serieuze keuzes: gaan we deze technologische ontwikkeling omarmen zonder breder filosofisch perspectief op wat wij als mensheid willen worden of nemen we de tijd om de impact van AI op onze samenleving volledig te begrijpen en te sturen. Kan dat eigenlijk wel? Of zullen we zelfs moeten besluiten de technologie maar heel beperkt in te zetten? 

Techmiljardair Elon Musk is er al over uit, de oplossing is om onszelf te verbinden aan dezelfde technologie die ons anders zou vervangen. Hij heeft vorige maand het eerste persoon op aarde een hersenimplantaat toegediend met zijn bedrijf Neuralink. Veel mensen denken dat de mensheid zal eindigen met een ramp, klimaatverandering, een pandemie of een nucleaire oorlog, maar het eindigen van de mensheid is niet slechts een kwestie van overleven, maar ook van behouden wie we zijn. 

Mirko Gerrits is fractievoorzitter van ZEE in Zandvoort, ondernemer en opiniemaker. Hij schrijft op persoonlijke titel.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Het nieuwe normaal in Europa: het kerstseizoen begint en dus moeten overheden de nodige veiligheidsmaatregelen nemen om ervoor te zorgen dat Europeanen veilig naar hun eigen kerstmarkten kunnen gaan.  Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Duitsland neemt weer de nodige voorbereidingen voor de Kerstmarkten

Beluister onze podcast

Na de onrust in Loosdrecht door azc wil nieuwe partij Dorp voor Dorp de macht terug naar de inwoners bij verkiezingen
Of beluister op:

Meerartikelen

XR-blokkade snelweg
Nieuws

XR-woordvoerder verdacht van opruiing na oproep tot snelwegprotest

Een woordvoerder van klimaatactiegroep Extinction Rebellion (XR) moet zich voor de rechter verantwoorden na een oproep om te demonstreren op de A12. Het Openbaar Ministerie (OM) verdenkt Puk uit Amerongen van opruiing, omdat haar uitspraken volgens...

Ijs en ijsbeer
Nieuws

Gevreesde 'klimaatbom' blijkt loos alarm: wetenschappers rekenen af met rampscenario

Een van de meest angstaanjagende voorspellingen over klimaatverandering blijkt volgens wetenschappers niet te kloppen. Jarenlang werd gewaarschuwd voor een enorme hoeveelheid methaan die plotseling uit de bodem van de Noordelijke IJszee zou kunnen...

VVD
Achtergronden

‘VVD bang voor eigen vertrek’: waarom de VVD niet durft te breken met het kabinet

Waarom bleef de VVD toch in het kabinet-Jetten, ondanks alle harde woorden? Volgens politiek journalist Thomas van Groningen gaat het niet alleen om de inhoud, maar ook om lijfsbehoud. Als de VVD vertrekt en D66 en CDA met zijn tweeën doorregeren,...

Voormalig HagaZiekenhuis
Nieuws

Den Haag schrapt omstreden asielopvang: honderden woningen komen ervoor terug

De gemeente Den Haag wil definitief afzien van de omstreden asielopvang aan de Sportlaan. Het stadsbestuur heeft maandag een voorstel naar de gemeenteraad gestuurd om de plannen voor tijdelijke huisvesting van asielzoekers en andere groepen in het...

Van den Brink
Nieuws

Geen extra asielmaatregelen ondanks JA21-motie: ‘Niet opportuun’

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt voorlopig niet met de extra asielmaatregelen waar een meerderheid van de Tweede Kamer in mei om vroeg. In de ambtelijke beslisnota bij zijn nieuwe Kamerbrief staat over de aangenomen JA21-motie...

Berendsen
Nieuws

Kabinet hield klimaatbrief tien maanden achter wegens Greenpeace-zaak

Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) heeft de Tweede Kamer op 16 november een klimaatbrief gestuurd die al sinds 9 januari klaar was. Uit de ambtelijke beslisnota blijkt dat de klimaatbrief werd vastgehouden tot het kabinet had besloten over...

Boekholt
Nieuws

D66-minister laat boeren opdraaien voor schade door hoger waterpeil: 'Geen recht op compensatie'

D66-minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Ruimtelijke Ordening) vindt dat boeren die nu nog grond in de veenweide kopen of daar investeren, geen recht hebben op compensatie als het waterpeil omhooggaat. Dat schrijft ze in een Kamerbrief bij de...

Van den Brink
Nieuws

Oekraïense asielaanvragen krijgen toch voorrang, andere asielzoekers wachten nóg langer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) voert de aangenomen motie-Ellian niet uit. Die vroeg om de asielaanvragen van Oekraïners pas te behandelen als de achterstanden bij de IND zijn weggewerkt. Uit een ambtelijke beslisnota blijkt wat...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Tom Berendsen
Nieuws

Nederland sluit Rwanda-deal, maar kan amper asielzoekers uitzetten: dit is waarom

Nederland heeft samen met vier andere Europese landen een akkoord gesloten met Rwanda om afgewezen asielzoekers naar Afrika te sturen. Het plan moet zorgen voor meer uitzettingen en minder illegale migratie. Toch lijkt de invloed op het Nederlandse...

Jetten
Nieuws

Na vier dagen ruzie gaat kabinet-Jetten toch door: Raad van State-topman Buma moet lijmen

Het kabinet-Jetten valt niet. Na vier dagen crisisoverleg lieten D66, VVD en CDA maandagavond via de Rijksvoorlichtingsdienst weten dat de “intensieve gesprekken” hebben geleid tot “herstel van vertrouwen”. De drie partijen gaan door als...

PRO
Achtergronden

PRO presenteert Eerste Kamerlijst: opvallende affaires rond kandidaten

De nieuwe concept-kandidatenlijst van Progressief Nederland (PRO) voor de Eerste Kamer bevat verschillende opvallende namen. Onder de kandidaten bevinden zich een bestuurder die Brabant op stikstofslot zette, een voormalig Kamerlid dat opstapte na...

Wilders
Nieuws

Turkse mega-moskee verrijst in Enschede: Wilders wil bouw op laatste moment tegenhouden

Na zeventien jaar discussie begint in Enschede op 18 december de bouw van een grote Turkse moskee. Het complex krijgt ruimte voor 625 gelovigen en kan tijdens islamitische feestdagen ongeveer 1.500 bezoekers ontvangen. De moskee is aangesloten bij...

Waardetransport
Nieuws

Geldloper beroofd van 46.000 euro, verdachte herkend en toch vrijgesproken

Een 23-jarige man uit Rotterdam is vrijgesproken van een overval op een geldloper waarbij 46.000 euro werd gestolen. De rechtbank vindt dat er onvoldoende bewijs is om A. El G. als overvaller aan te wijzen. Dat is opvallend, omdat zijn...

Politie
Nieuws

Syriër verkracht verpleegkundige in ggz-kliniek, maar hoeft niet de cel in

Een 21-jarige man die vanuit Syrië naar Nederland kwam, heeft een verpleegkundige verkracht tijdens zijn opname in een psychiatrische instelling in Arnhem. Ondanks de ernst van het misdrijf hoeft hij niet naar de gevangenis. De rechtbank Gelderland...

Krampus
Nieuws

Migranten bekogelen traditionele optocht in Oostenrijk met stenen: drie gewonden

Een traditionele Oostenrijkse optocht is zaterdagavond voortijdig beëindigd nadat een groep van ongeveer vijftig jongeren deelnemers met stenen zou hebben bekogeld. Volgens de organisator ging het om jongeren met een migratieachtergrond. Bij de...

Klimaattop Antalya
Nieuws

Kabinet-Jetten zet vaart achter klimaatplannen: rekening van 16 miljard euro dreigt

Nederland wil de komende jaren sneller stoppen met olie, gas en kolen. Tijdens de klimaattop in het Turkse Antalya presenteert klimaatgezant Jan Versteeg een plan voor de afbouw van fossiele energie. Die koers raakt industrie en huishoudens. Alleen...

Verdachte
Nieuws

Fatbike-jongen mishandelt dragqueen in Amsterdam: politie deelt beelden van verdachte

Een dragqueen is in Amsterdam-West hard in het gezicht geslagen door een man die haar samen met een ander op een fatbike achtervolgde. Het slachtoffer was onderweg naar een optreden toen de verdachte plotseling uithaalde. De politie heeft nu...

VVD
Nieuws

Verwijderde appjes onthuld: VVD-minister vroeg DENK ‘Kan ik nog iets doen om jullie te overtuigen?’

Minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) appte op de avond van de stemming over het Belastingplan met DENK om de partij over te halen. Later verwijderde hij die berichten. RTL Nieuws heeft ze ingezien. “Kan ik nog iets doen om jullie te...

KOZP
Nieuws

KOZP haalt fel uit naar blanke Nederlanders: 'Het smaakt vast racistisch zuur'

Kick Out Zwarte Piet (KOZP) heeft op Instagram een reeks berichten gedeeld waarin blanke Nederlanders ervan langs krijgen. Mensen die de afgelopen vijftien jaar niet tegen Zwarte Piet hebben gedemonstreerd, worden aangesproken op hun gebrek aan...

azc
Nieuws

COA wil azc Kamp van Zeist langer openhouden, Soest zegt nee

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil het azc Kamp van Zeist langer openhouden dan afgesproken. Volgens de afspraken moet de opvang voor 400 asielzoekers uiterlijk 30 april 2028 dicht. Het COA vraagt de gemeenteraden van Zeist en Soest in...