Komt er een verbod op Extinction Rebellion? Nieuwe wet maakt het mogelijk

Achtergronden 4 februari 2025 3 minuten Marit Nubé
XR
ANP

De Eerste Kamer stemt volgende week over het wetsvoorstel ‘Bestuurlijk verbod ondermijnende organisaties’. Deze wet geeft de minister van Justitie en Veiligheid de bevoegdheid om zonder tussenkomst van een rechter organisaties te verbieden die een ‘cultuur van wetteloosheid’ in stand houden. Hoewel de wet oorspronkelijk bedoeld was om motorclubs zoals de Hells Angels makkelijker aan te pakken, vrezen critici dat ze ook ingezet kan worden tegen actiegroepen zoals Extinction Rebellion (XR) en Greenpeace.

Als de wet wordt aangenomen, kan een minister zonder tussenkomst van een rechter besluiten dat een organisatie ‘ondermijnend’ is. Dit betekent dat het verbod direct ingaat en overtreding strafbaar is. Volgens de initiatiefnemers, die het voorstel in 2018 indienden, is de huidige juridische procedure te traag. Hierdoor zouden organisaties die de rechtsstaat bedreigen te lang kunnen doorgaan met hun activiteiten.

In de wet is een brede definitie opgenomen van ‘ondermijning’: het creëren of in stand houden van een cultuur van wetteloosheid, waardoor de veiligheid van burgers en het openbaar gezag in gevaar komt. Dit ruime criterium baart juristen en mensenrechtenorganisaties zorgen.

Kritiek van juristen en mensenrechtenexperts
Meerdere juristen en advocaten waarschuwen dat de wet kan leiden tot machtsmisbruik en politieke willekeur. De Raad van State adviseerde negatief over het wetsvoorstel, maar dat weerhield de indieners er niet van om door te zetten.

Volgens advocaat Sidney Smeets tast de wet de rechtsstaat aan. “Organisaties verbieden is iets wat nu alleen de rechter kan. Als we een minister die bevoegdheid geven, voegen we een politieke component toe. Dat opent de deur naar misbruik,” vertelt hij in gesprek met de Kanttekening.

Journalist Chris Aalberts deelt deze zorgen. Hij wijst erop dat de wet door een rechtse minister gebruikt kan worden om actiegroepen zoals XR en Greenpeace te verbieden, maar dat een linkse minister net zo goed organisaties als Farmers Defence Force en Christenen voor Israël kan aanpakken. “De rechtsstaat gaat uit van een gelijk speelveld. Maar dat verdwijnt als een minister denkt: ‘Ik ga deze organisatie verbieden, want dat komt mij wel goed uit’,” meldt de Kanttekening.

Wat betekent dit voor Extinction Rebellion?
Extinction Rebellion staat bekend om haar radicale klimaatacties. Door wegen te blokkeren en overheidsgebouwen te bezetten, wil de beweging aandacht vragen voor klimaatverandering. Hoewel de protesten vreedzaam zijn, leiden ze regelmatig tot arrestaties en verkeershinder. De vraag is of een toekomstige minister XR als ‘ondermijnend’ zou kunnen bestempelen.

Advocaat Willem Jebbink waarschuwt dat dit mogelijk is. “Een minister met kwaad in de zin kan Greenpeace of Extinction Rebellion verbieden. Natuurlijk zullen deze organisaties meteen naar de rechter stappen. Maar er zit geen enkele garantie in de tekst van de wet dat zo’n verbod daadwerkelijk wordt teruggedraaid,” stelt hij tegenover de Kanttekening.

Volgens Jebbink is er ook een mensenrechtenaspect. “Artikel 11 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) garandeert de vrijheid van meningsuiting en vereniging. Als de wet onvoldoende duidelijke criteria bevat, kan een verbod in strijd zijn met het EVRM. Maar uiteindelijk hangt het af van hoe een rechter dit interpreteert.”

Op 11 februari beslist de Eerste Kamer over het wetsvoorstel. Als de wet wordt aangenomen, kan een minister in de toekomst mogelijk met één pennenstreek een organisatie als Extinction Rebellion verbieden. Of dat ook daadwerkelijk gebeurt, zal afhangen van politieke keuzes. 

Wij vragen ons af...

Vindt u dat Extinction Rebellion verboden moet worden?

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Nederland en de Europese Unie voeren een buitenlandbeleid dat islamitisch extremisme in het Midden-Oosten niet alleen onvoldoende bestrijdt, maar volgens Johannes de Jong zelfs financieel in stand houdt en ondersteunt. De directeur van de Europese christelijke denktank Sallux stelt in een interview met NieuwRechts dat Nederland daarmee zijn eigen veiligheid ondermijnt. Via handelsbetrekkingen, ontwikkelingsprogramma's en militaire samenwerking komt geld volgens De Jong terecht bij regimes en organisaties die radicalisering bevorderen. De gevolgen zijn volgens hem ook in Nederland merkbaar, onder meer door de komst van Syrische vluchtelingen. "Vervolgens moeten de belastingbetalers hier ook betalen voor de gevolgen."

 Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Hoe Nederlandse steun aan islamitisch extremisme migratie aanwakkert

Beluister onze podcast

Hoe Nederlandse steun aan islamitisch extremisme migratie aanwakkert
Of beluister op:

Meerartikelen

Hoekstra
Nieuws

VN-klimaattop mislukt: EU krijgt andere landen niet mee in afbouw olie en gas

De VN-klimaattop in het Turkse Antalya is zondag 22 november zonder gezamenlijk slotakkoord geëindigd. Bijna tweehonderd landen konden het niet eens worden over nieuwe klimaatafspraken. Vooral de afbouw van olie, gas en steenkool leidde tot grote...

levi
Nieuws

Hoogleraar Marcel Levi haalt uit naar FVD bij WNL: "Het zijn gewoon nazi’s"

Hoogleraar en internist Marcel Levi heeft zondag 22 november bij WNL op Zondag fel uitgehaald naar Forum voor Democratie. Volgens Levi realiseren veel kiezers zich onvoldoende wat voor partij FVD volgens hem is. Hij noemde de partij en haar...

Lidewij
Nieuws

Lidewij de Vos wil Remigratiewet uitbreiden en kondigt eerste initiatiefwet aan

FVD-leider Lidewij de Vos heeft zaterdag 21 november tijdens het partijcongres in de Brabanthallen in Den Bosch haar eerste initiatiefwet aangekondigd. Daarmee wil ze de Remigratiewet opnieuw openstellen en uitbreiden. De aankondiging komt kort nadat...

kerkasiel
Nieuws

Na twee jaar kerkasiel mag uitgeprocedeerd gezin voorlopig in Nederland blijven

Na twee jaar onafgebroken kerkdiensten is zaterdag 21 november een einde gekomen aan het kerkasiel voor de Oezbeekse familie Babayants in Kampen. Het gezin, waarvan eerdere asielaanvragen werden afgewezen, heeft een nieuwe verblijfsprocedure...

rome
Nieuws

Massale staking tegen Meloni: vakbond claimt 1,5 miljoen demonstranten in Italië

In meer dan honderd Italiaanse steden zijn vrijdag 20 november mensen de straat opgegaan tegen het economische beleid van premier Giorgia Meloni. Volgens vakbond CGIL namen ongeveer 1,5 miljoen mensen deel aan de protesten. De landelijke staking...

eu
Nieuws

Brussel wil nieuwe heffingen op tabak, CO₂ en techbedrijven voor EU-begroting

De Europese Unie moet nieuwe inkomsten krijgen uit heffingen op tabak, CO₂-uitstoot en digitale diensten van grote technologiebedrijven. Dat stelt voorzitter António Costa van de Europese Raad voor in een begrotingsplan dat hij zaterdag 21 november...

villepin
Nieuws

Oud-premier Frankrijk wil president worden en waarschuwt voor overwinning Le Pen

De Franse oud-premier Dominique de Villepin wil in 2027 president worden. De 73-jarige politicus kondigde zijn kandidatuur vrijdag 20 november aan tijdens een persconferentie in Parijs. Daarbij haalde hij uit naar president Emmanuel Macron en...

amsterdam
Nieuws

Bouw grootste moskee van Amsterdam begonnen: miljoenenproject verbonden aan Turkse overheid

In Amsterdam-Noord is vrijdag de eerste paal geslagen voor de grootste moskee van de hoofdstad. Het nieuwe islamitische complex krijgt een oppervlakte van 3.000 vierkante meter en kost naar schatting meer dan 10 miljoen euro. Opvallend is de...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Poolse centrale bank
Nieuws

Machtsstrijd Polen escaleert verder: centrale bank schort betalingen van hof op

De Poolse centrale bank heeft alle uitgaande betalingen van het Constitutioneel Tribunaal stilgelegd. Aanleiding is een machtsstrijd tussen rechters die door de regering van premier Donald Tusk worden gesteund en de bestaande hofleiding. Acht...

Montgomery Toms
Nieuws

Rechtse activist mishandeld bij Oxford: zorgen over extreemlinks geweld in Europa

De Britse rechtse activist Montgomery Toms is dinsdag 17 november aangevallen tijdens een demonstratie bij de Universiteit van Oxford. Honderden linkse betogers waren naar het Oriel College gekomen om een kritische lezing over diversiteitsbeleid...

Le Pen
Nieuws

Le Pen wil geldkraan naar Oekraïne dichtdraaien als zij president wordt

Marine Le Pen wil geen nieuwe Franse financiële steun meer aan Oekraïne geven als zij in 2027 president wordt. Volgens de kandidaat van de rechtse partij Rassemblement National (RN) kan Frankrijk door zijn begrotingsproblemen geen extra geld...

Magyar
Nieuws

Hongaarse premier Magyar onder vuur: aangifte wegens afpersing van ex-vrouw

De Hongaarse premier Péter Magyar ligt onder vuur vanwege ernstige beschuldigingen over zijn voormalige huwelijk. De 73-jarige oud-Fidesz-politica Ilona Ekes heeft aangifte tegen hem gedaan wegens vermeende afpersing en huiselijk geweld. Magyar zou...

Whatsapp
Nieuws

Duitsland wil wet tegen 'digitaal geweld' uitbreiden naar besloten chatgroepen

De Duitse regering wil strengere regels invoeren voor berichten op internet. Opvallend is dat de nieuwe wet tegen 'digitaal geweld' ook van toepassing kan worden op gesloten groepen op WhatsApp, Telegram en andere berichtendiensten. Minister van...

Londen
Nieuws

Bengaalse migranten gaan elkaar te lijf in Londen: zes gewonden bij massale vechtpartij

Een politieke ruzie uit Bangladesh is maandagavond uitgelopen op een gewelddadige confrontatie in de straten van Oost-Londen. Tientallen mannen gingen elkaar te lijf bij een bijeenkomst van een Bengaalse oppositieleider. Op beelden is te zien hoe...

Reichelt
Nieuws

Auto van rechtse journalist in brand gestoken: extreemlinks eist aanslag op

In Duitsland en Frankrijk zijn journalisten opnieuw het doelwit geworden van geweld. In Berlijn werd de auto van de rechtse journalist Julian Reichelt in brand gestoken. Een dag later werd een cameraman van de Franse nieuwszender BFMTV tijdens een...

Islamic Labour Party of Ireland
Nieuws

Ophef in Ierland: islamitische partij wil alleen moslimleden en een schaduwregering

In Ierland is ophef ontstaan over een organisatie die een politieke partij wil oprichten op basis van islamitische principes en de sharia. De zogenoemde Islamic Labour Party of Ireland publiceerde plannen waarin alleen moslims lid mogen worden en...

Van den Brink
Nieuws

Iraanse activisten meer kans op asiel, uitzetten lukt ‘nauwelijks’

Iraanse activisten, journalisten en mensenrechtenverdedigers die in Nederland asiel aanvragen, maken meer kans op een verblijfsvergunning. Dat blijkt uit een ambtelijke beslisnota van 3 november aan CDA-minister Bart van den Brink van Asiel en...

Van Essen
Nieuws

Kabinet geeft ombudsman gelijk over onbetrouwbare overheid, maar de stikstofnorm per boer blijft

Het kabinet erkent dat de overheid boeren jarenlang slecht heeft behandeld. Toch verandert er weinig aan het stikstofbeleid. Dat blijkt uit de reactie van landbouwminister Van Essen en staatssecretaris Erkens op het rapport 'Een boer met kiespijn...

COA
Nieuws

Vlaardingen beloofde geen azc, maar het COA werkt gewoon door: 'Er ligt een overeenkomst'

Het nieuwe college van Vlaardingen beloofde de kiezer dat er geen asielopvang in de stad zou komen. Toch gaat het COA gewoon door met de voorbereiding van een azc voor honderd asielzoekers aan de Zuidbuurtseweg. Dat meldt Dit is Twee na navraag bij...

Voeding
Nieuws

Ouderen op veganistisch dieet verliezen in drie maanden spiermassa van vijf jaar

Een groep 65-plussers die twaalf weken veganistisch at, verloor gemiddeld 5 procent spiermassa. Ouderen verliezen normaal ongeveer 1 procent per jaar. In drie maanden ging er dus evenveel spiermassa verloren als normaal in vijf jaar. Dat blijkt uit...