EU wil leeftijdscontrole op sociale media: komt online ID eraan?
De Europese Unie wil kinderen beter beschermen tegen schadelijke inhoud op internet. Om dat te bereiken stelt de Europese Commissie nieuwe richtlijnen voor die sociale media verplichten om de leeftijd van hun gebruikers te controleren. Daarmee zouden identificatie- en registratievereisten voor onlineplatforms in de hele EU realiteit kunnen worden.
Het voorstel komt voort uit een brede consultatie en richt zich op het verminderen van de blootstelling van minderjarigen aan pornografie, gewelddadige video’s en andere niet-leeftijdsgeschikte content. Volgens de Commissie moeten platforms “leeftijdsbestendige maatregelen implementeren die de kans verkleinen dat kinderen worden blootgesteld aan pornografie of andere niet-leeftijdsgeschikte content.”
Wat die maatregelen precies inhouden, is nog niet uitgewerkt, maar het ligt voor de hand dat platforms verplicht worden om op de een of andere manier te controleren hoe oud hun gebruikers zijn. En dat is juridisch en maatschappelijk omstreden.
Botsing met recht op anonimiteit
Waar de Europese Commissie op aanstuurt, botst met andere principes binnen de Europese Unie. Zowel het Europees Parlement als het Europees Hof van Justitie hebben in het verleden benadrukt dat burgers recht hebben op anonimiteit op het internet. Ook de Verenigde Naties hebben dit recht erkend.
Toch houdt de Commissie vast aan haar koers. Volgens critici is dat problematisch. “Dit is weer zo’n ding dat op het eerste gezicht aardig en redelijk klinkt, maar dat onredelijke gevolgen heeft als het in de praktijk wordt uitgevoerd,” schrijft de digitale burgerrechtenorganisatie Femte juli. De vrees bestaat dat de maatregel kan leiden tot verplichte ID-verificatie voor alle gebruikers – en dus tot het einde van anoniem internetgebruik in Europa.
Burgers willen zeggenschap over algoritmes
Naast leeftijdsverificatie blijkt uit de consultatie ook dat veel burgers zich zorgen maken over de werking van algoritmes op sociale media. Gebruikers willen meer inzicht in hoe hun tijdlijn wordt samengesteld en pleiten voor politieke controle op de invloed van deze systemen op informatievoorziening, meningsvorming en privacy.
De conceptrichtsnoeren liggen nog niet vast. Tot en met 10 juni kunnen burgers, organisaties en belanghebbenden hun mening geven via een officiële feedbackronde. De Europese Commissie nodigt onder meer ouders, kinderen, experts en platformaanbieders uit om hun visie te geven. De definitieve publicatie van de richtlijnen wordt verwacht in de zomer.
