Het gaat onder meer om mensen van wie de verblijfsvergunning is verlopen, mensen zonder geldige documenten en buitenlanders die zonder de vereiste toestemming werken. Ook worden mensen gevonden die gebruikmaken van ongeldige of vervalste papieren. Volgens officiële Poolse informatie zijn illegaal verblijf en het overschrijden van de toegestane verblijfsduur belangrijke redenen voor ingrijpen door de grenswacht.

Vooral Oekraïners en Colombianen
Onder de aangetroffen buitenlanders vormen Oekraïners de grootste groep. Het ging om ongeveer 2.200 mensen. Daarna volgen Colombianen met ongeveer 1.400, Georgiërs met 748, Belarussen met 400 en Moldaviërs met 354.

Majoor Anna Sobieska-Tekień van de Poolse grenswacht is hier zeer kritisch over: ‘Van 1 januari tot eind augustus van dit jaar heeft de grenswacht bijna 8.300 buitenlanders vastgesteld die de Poolse wet over de voorwaarden voor binnenkomst en verblijf in de Republiek Polen hadden overtreden. Ter vergelijking: in dezelfde periode van 2025 waren dat er bijna 6.000 en in heel 2025 meer dan 9.300.’

Zorgen over illegale economie
Volgens de Poolse krant Rzeczpospolita bestaat rond illegaal verblijf een omvangrijk informeel circuit. Daarbij gaat het onder meer om zwart werk, illegale verhuur en het vervalsen van visa, werkvergunningen en andere documenten. Ook zouden fictieve bedrijven zijn gebruikt om werkvisa voor buitenlanders te regelen.

Experts waarschuwen dat zo’n circuit gevolgen kan hebben voor belastinginkomsten en sociale premies. Ook wijzen zij op risico’s rond gewone en georganiseerde criminaliteit, waaronder mensenhandel en documentfraude.

‘Veiligheidsgat’
Tomasz Safjański, hoogleraar aan de WSB University en plaatsvervangend directeur van een onderzoekscentrum voor grensoverschrijdende veiligheid, waarschuwt voor een bredere ontwikkeling. ‘Alles wijst erop dat Polen een volwaardige crisis binnengaat in het beheer van buitenlanders die al op zijn grondgebied aanwezig zijn. Als een staat de grens kan controleren, maar niet meer effectief kan bepalen wie blijft nadat het verblijfsrecht is verlopen, ontstaat er een veiligheidsgat.’

De Poolse regering heeft intussen de grensbewaking fors aangescherpt. Volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken zijn in 2026 duizenden mensen aan de grens geweigerd en is het digitale Entry/Exit System verder uitgerold.