Marijnissen (SP): "Armoede in Nederland geen Amerikaanse toestanden, maar Ruttiaanse toestanden"

Nieuws21 september 20224 minuten Bart Reijmerink

SP-leider Lilian Marijnissen sprak tijdens de Algemene Beschouwingen over de oprukkende armoede in Nederland. Men heeft vaak over Amerikaanse toestanden, een toestand waarin de overheid de armen niet helpt, maar in Nederland kan men beter spreken over "Ruttiaanse toestanden", aldus Marijnissen. 

Marijnissen trapte haar betoog af door enkele schrijnende verhalen aan te halen:

"Afgelopen week ging ik boodschappen doen bij de supermarkt bij mij in de wijk, de Jumbo. Een aantal mensen hier herkent het misschien wel, maar ik merk dat ik de laatste tijd echt zo heel veel meer door mensen wordt aangesproken, bijvoorbeeld in een supermarkt, maar ook op straat. Eigenlijk is de strekking steeds hetzelfde: grote zorgen over de stijgende prijzen, grote angst voor de komende winter. En de strekking is ook heel duidelijk: jullie zitten er maar daar in Den Haag, maar jullie zitten er niet voor ons. Toen ik ging afrekenen bij diezelfde supermarkt, kwam ik natuurlijk bij de dame achter de kassa aan. Zij sprak mij ook aan en vertelde dat heel veel mensen boos worden op haar, omdat zij die hoge prijzen moet afrekenen. Ze zei: "Ik kan natuurlijk ook niks doen aan die hoge prijzen en bovendien" — het huilen stond haar echter nader dan het lachen — "moet ik ze zelf ook afrekenen. Ik kan ze ook niet betalen.""

Volgens Marijnissen zijn zulke verhalen geen incidenten, het gebeurt steeds vaker.

"Toen liep ik naar buiten. Daar sprak ook een dame mij aan. Zij werkt in de zorg, de gehandicaptenzorg, bijna fulltime. Ze vertelde mij dat ze nu een extra baan, ook in de zorg, erbij heeft genomen. Ze zei: we kunnen simpelweg niet rondkomen van mijn salaris en dat van mijn vriend. Dat is dus een tweede baan. Je hoort dat gewoon continu, je hoort het overal. Ooit noemden we in Nederland het fenomeen van mensen die niet rond kunnen komen ondanks dat ze een fulltimebaan hebben, "Amerikaanse toestanden". Inmiddels zijn het, mogen we toch wel zeggen, Ruttiaanse toestanden geworden. Want het is echt aan de orde van de dag."

"Afgelopen zaterdag hadden we hier in Den Haag het PrinsjesdagProtest. Ook op zo'n dag spreek je natuurlijk weer heel veel mensen. Ook daar was de strekking weer hetzelfde: zulke grote zorgen over wat de toekomst gaat brengen, zulke grote zorgen over de stijgende prijzen en zulke grote zorgen over "hebben ze daar in Den Haag wel in de gaten waar ze mee bezig zijn en hoe dit mij raakt". Daar sprak ik onder anderen Kristie. Kristie is een van de getroffenen in het toeslagenschandaal. En Kristie vertelde: "Ik overweeg nu om mezelf preventief van het gas af te laten sluiten". "En dat is", zo zei ze, "omdat ik zo bang ben" — daar heb je het weer, die angst — "dat ik in de schulden terechtkom". En dat maakt dat in Nederland een serieus gesprek over de bestaanszekerheid van mensen — artikel 20 van de Grondwet; het kwam vanochtend al even voorbij — weer aan de orde van de dag is, omdat dit kabinet de bestaanszekerheid van heel veel mensen gewoon op het spel zet, en daarmee ook onze beschaving op het spel zet. Want armoede, armoede in Nederland, in zo'n rijk land, is zoveel meer dan alleen te weinig geld hebben. Kinderen die moeten opgroeien in armoede. We weten allemaal wat dat ... Nou, ik denk dat we helemaal niet allemaal weten wat dat doet. Ik wilde zeggen "we weten allemaal wat dat doet", maar ik vrees dat we helemaal niet allemaal weten wat dat doet, wat het betekent als je als kind op moet groeien in armoede, en wat dat doet."

Marijnissen verwijt het kabinet laksheid, volgens haar heeft de overheid een verantwoordelijkheid. Echter komt zij deze niet na.

"En dit kabinet doet veel te weinig, wat mij betreft. Het doet veel te weinig om armoede in Nederland te voorkomen. Maar we zitten hier vandaag bij de Algemene Beschouwingen. We zitten hier met het kabinet, maar we zitten hier ook met 150 Tweede Kamerleden. En dit is wel aan deze Tweede Kamer. Deze Tweede Kamer kan vandaag anders besluiten. Ze kan vandaag besluiten dat er, als er meer nodig is, meer gebeurt. Dat is aan ons. En die oproep zou ik ook echt vandaag hier aan die 150 Tweede Kamerleden willen doen."

"Want volgens ons is er veel meer nodig. Wat er in ieder geval nodig is, is een nationaal noodplan, een nationaal noodplan waarbij we niet alleen de koopkrachtvoorstellen doen die het kabinet nu doet en waar volgens mij ook zeker goede dingen in zitten, maar er is veel meer nodig. Wat er ook nodig is, zijn wat ons betreft afspraken met de woningbouwverenigingen, of "woningcorporaties" moet je voortaan zeggen. Geen huisuitzettingen, bijvoorbeeld. En: kunnen we versneld die huren verlagen? Wat er ook nodig is, zijn afspraken met gemeenten. En niet alleen afspraken met gemeenten, maar een noodfonds voor gemeenten. Gemeenten kunnen mensen opsporen die in de knel zitten. Die weten het; die hebben vaak die contacten. We weten ook dat mensen zich vaak niet gaan melden bij een loket, ook al is er misschien wel een regeling, simpelweg om datgeen wat ik net beschreef: de angst dat het misschien toch verkeerd uitpakt; de angst dat het misschien toch niet terecht is wat mensen krijgen. Dus laten we dat nou ook doen. Dat zou ons voorstel zijn. Maak afspraken met incassobureaus: ga mensen alsjeblieft niet opjagen, maar ga ze helpen. Maar denk bijvoorbeeld ook aan het minimumloon. Dat gaat omhoog, en dat is hartstikke goed, maar wat ons betreft mag het meer, móét het meer omhoog."

 

Meerartikelen

Nieuws

Frits Wester vraagt Sigrid Kaag (D66) haar haar af te knippen met zelf meegenomen schaar

Parlementair verslaggever Frits Wester nam vrijdagmiddag een schaar mee voor Sigrid Kaag. Plaats van handeling: de wekelijkse persconferentie van de ministerraad. Hij vroeg de minister een stuk van haar haar af te knippen. “Gisteravond heeft uw colle

Nieuws

Wilders geschrokken van zakgeld voor statushouders: 'Ze krijgen een huis met duizenden euro's cadeau'

In diverse Brabantse gemeenten krijgen statushouders bij de toewijzing van een huis ook nog eens inrichtingsbudget als gift. Voor zelfstandig wonende gaat het bedrag om enkele duizenden euro's, dit tot grote schrik bij PVV-voorman Geert Wilders. Hij

Nieuws

Orbán kraakt EU-sancties af: "Ze voldoen niet aan de verwachtingen"

De Hongaarse president Viktor Orbán heeft tijdens de Europese top in Praag stevige kritiek geuit op de Europese sancties tegen Rusland. Volgens Orbán werkt het niet om steeds maar nieuwe, niet-werkende sancties op te leggen. Viktor Orbán is van menin

Nieuws

Uitgekochte boeren mogen nergens in EU meer boerenbedrijf starten: 'Totalitair ecodenken'

“Totalitair ecodenken.” Zo noemt dr. Jan van de Beek de wijze waarop Johan Vollenbroek over boeren spreekt. De antropoloog reageert daarmee op een uitzending van Nieuwsuur woensdagavond die in het teken stond van de bevindingen van Johan Remkes.  In

Nieuws

Derksen haalt snoeihard uit in stikstofdiscussie: "Heel Nederland lijdt onder die gek"

Johan Derksen heeft in de talkshow Vandaag Inside hard uitgehaald naar milieuactivist Johan Vollenbroek. “We worden geterroriseerd door een opgefokte natuurfreak”, zei hij donderdagavond aan tafel bij de talkshow.  Vollenbroek verwierf landelijke bek

Nieuws

Biden vreest voor nucleaire armageddon: "Poetin maakt geen grapje"

Volgens de Amerikaanse president Joe Biden is de nucleaire dreiging op het niveau van tijdens de Koude Oorlog. Afgelopen week repte de Russische president Vladimir Poetin over het gebruik van tactische kernwapens, volgens Biden is Poetin niet iemand

Nieuws

Dekker (FVD): "6 catastrofale trends liggen ten grondslag aan de economische rampspoed in Nederland"

Volgens Forum voor Democratie en Tweede Kamerlid namens die partij, Ralf Dekker, zijn er zes megatrends die ervoor zorgen dat de Nederlandse en Europese economie aan het haperen is. Tijdens de Algemene Financiële Beschouwingen somde hij deze trends o

Nieuws

Van der Plas vraagt af voor wie FVD opkomt: "Ik heb het woord 'bakkers' niet bij ze gehoord'

BBB-voorvrouw Caroline van der Plas verbaast zich over de Kamerbijdragen van Forum voor Democratie. De partij houdt vaak genoeg toespraken die helemaal niet relevant zijn voor de onderwerpen die die dag worden besproken in de Tweede Kamer, aldus de B

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Nieuws

Van der Plas roept Hoekstra op het matje: "Wat mij betreft was de Iraanse ambassadeur gisteren al naar huis gestuurd"

Volgens de Tweede Kamer doet het kabinet te weinig tegen het regime in Iran. Een meerderheid in de Tweede Kamer eist dan ook meer actie van het kabinet. Wat Caroline van der Plas (BBB) betreft had minister Hoekstra (Buitenlandse Zaken) de Iraanse amb

Nieuws

Trump: 'Conservatieve overwinningsgolf in Europa is gestart door mijn eigen winst'

Volgens de voormalig Republikeinse president Donald Trump zijn de rechtse en conservatieve verkiezingsoverwinning in Europa te danken aan hem. Zijn overwinning in 2016 heeft ervoor gezorgd dat mensen over de hele wereld inzien dat het belangrijk is o

Nieuws

Omtzigt ontvangt schokkende antwoorden over wetsovertredende energiebedrijven: 'Consument krijgt geld niet terug'

Enkele Nederlandse energiebedrijven hadden eind september bekend gemaakt gewoon door te gaan met een tariefverhoging vanaf 1 oktober. Dit tegen afspraken en regels in. Minister Rob Jetten noemde de verhoging dan ook "zeer onwenselijk". Tweede Kamerli

Nieuws

Minister Yesilgöz knipt haarlok af live op tv, als steun aan onderdrukte Iraanse vrouwen

VVD-minister Dilan Yesilgöz heeft donderdagavond bij Op1 een stuk van haar haar afgeknipt. De minister deed dit om haar steun uit te spreken aan de actievoerders die in Iran demonstreren. In Iran zijn de laatste weken vrouwen (en mannen) massaal de s

Nieuws

Jordan Peterson hekelt hypocrisie van links: "Ik dacht dat gemarginaliseerde groepen juist een stem horen te hebben"

De Amerikaanse filmmaker Olivia Wilde gaat een film maken waarin professor Jordan Peterson wordt afgebeeld als slechterik. Maar de Canadese professor begrijp hier niets van, omdat hij naar eigen zeggen juist jonge mannen helpt om betekenis te geven a

Nieuws

Woningnood houdt aan: forse krimp nieuwbouw verwacht in 2023

Momenteel heerst er een enorme woningnood, maar de kans is klein dat dit probleem snel verholpen zal zijn. In 2023 wordt er namelijk een forse krimp in de nieuwbouw verwacht. Dit heeft onder meer te maken met de nieuwe stikstofregels, aanvullende duu

Nieuws

BVNL-Statenlid Pestman over stikstofrapport Remkes “Een Groninger onwaardig en een ramp voor boeren!”

Statenlid Robert Pestman (BVNL) is laaiend op provinciegenoot Johan Remkes die gisteren met een voor boeren super slecht stikstofrapport kwam.  “Deze VVD-coryfee is een Groninger onwaardig, want waar is de Groningse nuchterheid bij deze man gebleven?

Nieuws

Sjoerdsma (D66): "ON lokt terroristische misdrijven uit"

Er is ophef ontstaan naar aanleiding van uitspraken van D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma in de Tweede Kamer. Volgens de D66'er lokt omroep Ongehoord Nederland het plegen van terroristische misdrijven uit op televisie. PVV-Kamerlid Martin Bosma is geschr

Nieuws

Hoogeveen (JA21) hekelt Ruttes kritiek op Hongarije en Polen: "Kijk naar je eigen rechtsstaat"

Michiel Hoogeveen (JA21) vindt de regeringspartijen VVD en D66 zich schuldig maken aan grote hypocrisie. Volgens de Europarlementariër tikken deze partijen maar al te graag landen als Hongarije en Polen op de vingers, terwijl VVD en D66 zelf niet bep

Nieuws

Bosma: "Bewindspersoon die zich uitlaat over een omroep, het is een bananenrepubliek met allemaal D66-inteelt"

PVV-prominent Martin Bosma heeft tijdens een tweeminutendebat over hoofdlijnenbrief Media stevig uitgehaald naar staatssecretaris Gunay Uslu (D66). Volgens hem bepaalt een D66-kliek de koers en dat is niet goed.  "Het is ongehoord wat de staatssecret

Nieuws

BIJ1 valt verder uiteen: lijsttrekker Amsterdam-Zuidoost stapt op

De Amsterdamse afdeling van BIJ1 brokkelt verder af. Vorige maand stapte het Amsterdamse bestuur op, vervolgens de nummer twee van de Amsterdamse gemeenteraad, en nu gaat ook de lijsttrekker van stadsdeel Zuidoost haar eigen weg. De oorzaak zou ligge

Nieuws

Tweede Kamer wil sneller ingrijpen bij omroepen die grens overtreden

Een meerderheid in de Tweede Kamer wil dat het makkelijker wordt om omroepen op het matje te roepen die over de schreef gaan. Om dit te realiseren willen de regeringspartijen incluis PvdA, GroenLinks en Denk de regels in de mediawet aanscherpen.  De