Eerdmans (JA21): "Mensen negeren de politiek, omdat de huidige politiek te ver van de mensen afstaat"

Nieuws20 januari 2023 4 minuten Bart Reijmerink

JA21-leider Joost Eerdmans is van mening dat de Nederlandse rechtsstaat in een crisis verkeert. Dit maakte de politiek leider duidelijk via vier concrete punten tijdens het Kamerdebat over de staat van de rechtsstaat. Een van de problemen die Eerdmans aanstipt is de afstand tussen de huidige politieke en de gewone burger. Deze afstand is té groot, waardoor burgers zich vrij weinig aantrekken van de politiek. Dit moet snel veranderen, aldus de JA21-leider. 

Eerdmans maakte tijdens het debat duidelijk tegen het zogeheten 'wij-zij-denken' te zijn. Zeker als het gaat om de rechtsstaat in Nederland. Juist dan moet men meer in termen van 'wij' denken. 

Volgens Eerdmans is dit een belangrijke stap om een begin te maken aan het oplossen van de crisis waarin onze rechtsstaat verkeert. Maar hoe ziet de crisis er dan uit? Eerdmans somt de crisis in vier punten op.

"De eerste is het toenemende aantal afhakers. Mensen negeren de politiek en wijzen die steeds meer af, omdat de huidige politiek en politieke beslissingen steeds verder afstaan van de mensen, en hun ook tegenstaan. Kijk naar het beleid rond asiel en rond het klimaat, stikstofdwang, toenemende invloed vanuit Europa, doorslaand wokisme ... Grote groepen voelen zich dus niet gehoord en haken daarom af. Dat is, in mijn eigen woorden, eigenlijk het mislukken van de agenda van Fortuyn uit 2002 op zijn belangrijkste thema's, namelijk migratie, integratie en bureaucratie. Maar ook in hoe de politiek zelf functioneert, het systeem, hebben wij niet de stappen kunnen nemen. Daarin moeten we ook onze eigen rol kunnen en willen bekritiseren. Onze soms zeer onaangename en onfatsoenlijke omgangsvormen in dit huis zijn, denk ik, ook debet aan het toenemend wantrouwen bij mensen en kijkers thuis."

"Ontwikkeling twee, voorzitter: een machteloze politiek. De overheid is verstrikt geraakt in allerlei gedetailleerde regels, die soms meer een sta-in-de-weg zijn dan een oplossing. Het algemeen belang lijkt weg, deelbelangen zijn daarvoor in de plaats gekomen. Bij elke nieuwe beleidswijziging moeten wij ons hier afvragen: gaat het nog wel lukken met de uitvoering? Lukt dat nou wel? Kijk eens naar de falende jeugdzorg; dat is een tekenend voorbeeld."

"Ontwikkeling drie, voorzitter: de rechtspraak. Daar maak ik me grote zorgen over. Dat is een serieus probleem. Ik vind het eigenlijk ook jammer dat minister Weerwind niet naast u zit, want het loopt daar gewoon helemaal vast. De Nederlandse Vereniging voor Rechtspraak, de vereniging van alle officieren en rechters in Nederland, slaat alarm, en ik vond de reacties daarop lauw. De drugshandel groeit ons gewoon boven het hoofd. Collega Ellian wordt zwaar bedreigd. Oud-minister Grapperhaus zit in een safehouse. Waar gaan we naartoe? Zijn we niet veel te mild voor zware criminelen, is dan toch altijd weer de vraag; want wie barmhartig is voor de wolven, doet onrecht aan schapen, zo zeggen wij."

"En vier, voorzitter, de laatste ontwikkeling, is het extremisme. We leven in extreme tijden, waarin één op de vijf Nederlanders in samenzweringen van de overheid gelooft. Extremisme is gevaarlijk, van welke kant het ook komt. Deskundigen of wetenschappers worden op voorhand niet meer vertrouwd. Mensen zijn heel snel bereid om zaken totaal uit hun verband te trekken of mensen met oprecht goede bedoelingen te bedreigen of online uit te schelden. Maar ook het uitsluiten van partijen, of zelfs het verbieden van partijen, dat nu voorligt, is een extremisme, waarmee wij moeilijk kunnen leven. Over die opmerking van minister Kaag — het ging natuurlijk over het extremisme en de polarisatie in Nederland — het volgende. Zij kreeg veel applaus in haar eigen bubbel, ja, dat klopt, maar in mijn bubbel, zo zeg ik maar, helemaal niet. Daar wekt wat zij gezegd heeft enorm veel ergernis op. Dus mijn vraag is: wat voor zin heeft het nou gehad wat uw collega daar gedaan heeft? Ik zou zeggen: steek meer energie in mensen die je nog wel kan bereiken, die je kan overtuigen. Ga daarmee in gesprek."

Maar zijn er ook oplossingen voor al deze problemen? Ja, betoogt Eerdmans. Echter liggen de oplossingen niet al hapklaar klaar. Er moeten bepaalde keuzes en prioriteiten worden gesteld, meent JA21.

"Dan kom ik bij de oplossingen van deze crises, voorzitter. Die bedenken wij natuurlijk niet even vandaag snel en eenvoudig. Een deel van de oplossing zit in geld en in prioriteiten stellen, denken wij bij JA21, zeker, maar JA21 vindt het ook van belang dat de directe democratie, het direct brengen van de democratie naar de mensen, een zeer waardevolle verbetering kan zijn; denk ook weer aan wat daarover is gezegd door Fortuyn. Dat kan het zijn bij de stembus maar ook bijvoorbeeld in de rechtspraak. Waarom zijn wij bijna het enige land in Europa dat niet doet aan lekenrechtspraak, mensen die gewoon mee kunnen beslissen over hun recht en hun rechtspraak? De kans om dat te laten doen is er helaas niet."

Meerartikelen

Nieuws

Kaag en Wilders vechten ruzie uit voor verkiezingen: 'Stem ze weg!'

Partijleiders Geert Wilders (PVV) en Sigrid Kaag (D66) zijn in een online bekvechtsessie beland over de aanstaande verkiezingen. Wilders wil dat iedereen Kaag en Rutte gaat wegstemt, maar volgens Kaag zou daarmee niets worden opgelost, omdat de klima

Nieuws

Nederlandse energiebedrijven binnengevallen door toezichthouder: 'Kijken of energieafspraken worden nageleefd'

Toezichthouder ACM heeft dinsdag meerdere onaangekondigde bedrijfsbezoeken gedaan bij Nederlandse energiebedrijven. Dinsdagochtend stond de financiële waakhond op de stoep bij Eneco, Essent en Vattenfall. Het doel van het bezoek van de toezichthouder

Nieuws

Ongehoord Nederland opent aanval op NPO Ombudsman: 'Vragen over onafhankelijkheid'

Vorige week werd duidelijk dat de NPO voorsorteert op een exit van aspirant omroep Ongehoord Nederland. Vooraf hieraan zijn twee vernietigende rapporten van NPO Ombudsman Margo Smit over de omroep geweest. Ongehoord Nederland stelt trekt de onafhanke

Nieuws

VN-klimaatadvsieur kraakt 'groene' waterstof af: 'Veel zwaarder dan CO2 en kans op lekkages'

Waterstof wordt steeds vaker genoemd als een veelbelovende, klimaatneutrale energiebron voor in de toekomst. Maar een klimaatadviseur van de Verenigde Naties ziet dit anders. Volgens hem is er bij deze energiebron grote kans op lekkages. En dit is ni

Nieuws

Nilüfer Gündoğan terecht uit Volt-fractie gezet, aldus rechter

Het Amsterdamse gerechtshof heeft dinsdag gesteld dat Tweede Kamerlid Nilüfer Gündoğan terecht uit de Volt-fractie is gezet. Daarnaast heeft ze geen recht meer op haar toegezegde schadevergoeding van 5000 euro. In 2022 werd Nilüfer Gündoğan uit de pa

Nieuws

Thierry Baudet start speciale thuisbezorgdienst voor boerenproducten

Forum voor Democratie-voorman Thierry Baudet is samen met een groot gedeelte van zijn partijtop een nieuwe onderneming gestart: Eerlijk Eten. Deze onderneming zou een online bezorgdienst zijn van maaltijdpakketten met verse producten van Nederlandse

Nieuws

Hongarije gaat systeem cultuursubsidies hervormen: "Hongaarse cultuur moet worden behouden"

Het Hongaarse ministerie van Cultuur en Innovatie gaat de cultuursubsidies op de schop doen. De (progressieve) cultuurlobby zal hierdoor in de nabije toekomst tot het verleden horen, betoogt minister János Csák met zijn nieuwe plannen. Het nieuwe sub

Nieuws

Universiteit Gent schrapt boek professor Mattias Desmet als lesmateriaal

De Universiteit van Gent (UGent) heeft besloten om het boek 'Psychologie van het totalitarisme' van professor Mattias Desmet uit het lesmateriaal te halen. Volgens een onderzoekscommissie zouden er slordigheden zitten in het boek zitten en zijn bepaa

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Nieuws

Timmermans afgebrand door leden GL en PvdA als fusieleider: 'Oude witte man'

De fusie van GroenLinks en PvdA komt steeds dichterbij, en de vraag rijst wie de nieuwe partij zal gaan leiden. De naam van Frans Timmermans wordt steeds vaker genoemd, maar daar zijn niet alle GL- en PvdA-leden blij mee. Sommige zouden hem zelfs een

Nieuws

'Baudet loopt mogelijk nieuwe Tweede Kamerschorsing op'

Forum-voorman Thierry Baudet zou mogelijk opnieuw kunnen worden geschorst als Kamerlid, dat meldt NRC. De FVD-leider is recent een nieuwe onderneming gestart en heeft deze tot op heden niet gemeld in het Tweede Kamerregister, waardoor een nieuwe sanc

Nieuws

De Jong (PVV) vergelijkt 'demonisering' PVV en FVD door GroenLinks met Pim Fortuyn

Op het partijcongres van GroenLinks werd er dit weekend een motie besproken om fascisme te bestrijden en rondom PVV en FVD een cordon sanitaire te bouwen 'naar Belgisch voorbeeld'. PVV-Kamerlid Léon de Jong vindt deze 'valse beschuldigingen' erg vero

Nieuws

De Mos stelt dat OM 'willens en wetens liegt en aan valse framing doet'

Al twee weken lang loopt de rechtszaak van het OM tegen de Haagse politicus Richard de Mos. Hoewel het OM meent grote bewijzen te hebben, stelt De Mos dat het OM 'willens en wetens liegt en aan valse framing doet'. Nu heeft De Mos nog een concreet vo

Nieuws

Omtzigt stelt kritische vragen over Uber-files: 'Waarom wist Rutte uitkomst onderzoek al?'

Onafhankelijk Tweede Kamerlid Pieter Omtzigt heeft een blog geschreven over de noodzaak naar een uitgebreid, onafhankelijk onderzoek naar de lobby van Uber. Volgens Omtzigt is het belangrijk dat tal van vragen zo snel mogelijk beantwoord gaan worden.

Nieuws

Professor eist dat Japanse regering 'slachtoffers coronavaccin erkent en compenseert'

Een groep van Japanse onderzoekers, geleid door emeritus hoogleraar Masanori Fukushima, wil dat de Japanse regering de 'slachtoffers van het coronavaccin erkent en compenseert'. Als dit niet gebeurt, is de groep onderzoekers van plan een reeks rechts

Nieuws

Van Houwelingen en Van Haga onder vuur in coronacommissie: "Ze ontkennen de ernst van de zaak"

In september begon de coronacommissie met haar werkzaamheden, maar nu is er een crisissfeer ontstaan. Meerdere commissieleden zouden de houding van hun collega's Pepijn van Houwelingen (FVD) en Wybren van Haga (BVNL) onhoudbaar vinden, omdat ze te "v

Nieuws

PVV in verweer tegen komst mega-azc: 'Wordt straks gewoon door de strot geduwd'

Het Enschedese PVV-raadslid Hidde Heutink maakt zich grote zorgen om de mogelijke komst van een mega-azc in zijn gewoon. Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) acht het vliegveld in Enschede als een geschikte locatie om bijna 2000 asielzoekers

Nieuws

Rutte in de bres voor schrijver van 'pedogedicht': 'Doodsbedreigingen zijn onaanvaardbaar'

Schrijver Pim Lammers trok zich dit weekend terug als Kinderboekenweek-dichter vanwege de doodsbedreigingen die hij zou hebben ontvangen. Dit was naar aanleiding van zijn verhaal dat hij schreef over de betasting van een twaalfjarige jongen door zijn

Nieuws

Raad van State afkeurend over opvangplicht asielzoekers: spreidingswet te complex

Het kabinetsplan om gemeenten te verplichten tot het opvangen van asielzoekers is afgeraden door de Raad van State. Het adviesorgaan is van mening dat de spreidingswet te complex is.  De spreidingswet is door het kabinet bedacht als middel om asielzo

Nieuws

Raad van Europa niet blij met strikt anti-immigratiebeleid Giorgia Meloni: wil dat beleid wordt geschrapt

De Italiaanse rechtse regering moet wat de Raad van Europa betreft haar nieuwe anti-immigratiedecreet schrappen of herschrijven. Recent heeft de Italiaanse premier Giorgia Meloni wetgeving in het leven geroepen die de reddingsoperaties van NGO's op d

Nieuws

Oud-NOS-directeur schrijft open brief aan NOS: 'Wat er wel gebeurt is tekenend voor de eenzijdigheid'

Bauke Geersing, voormalig directeur van de NOS, heeft in een open brief de vooringenomenheid van het NOS-Journaal aan de kaak gesteld. In de open brief, die op Opiniez is gepubliceerd, doet Geersing de oproep aan de huidige hoofdredacteur Giselle van