De man, Omar Tarek El Turk, werd in de jaren 2010 door de Zweedse veiligheidsdienst Säpo in de gaten gehouden vanwege zijn radicale islamitische overtuigingen en steun aan terreurgroep IS. Vanwege deze verdenking werd hij uitgesloten van een baan als bewaker, maar kon hij zonder enige belemmering een onderwijsbevoegdheid behalen.

Zonder dat er een antecedentenonderzoek werd uitgevoerd, kreeg hij werk als leraar op middelbare scholen en in opvangcentra in Örebro en Hallsberg. Zijn functie bracht hem in direct contact met kwetsbare jongeren, zonder dat schoolbesturen op de hoogte waren van zijn verleden. Säpo waarschuwde de scholen niet en een controle op zijn achtergrond werd nooit uitgevoerd.

Beschuldigd van verkrachting, maar niet ontslagen
Na enkele jaren werd duidelijk dat Omar niet alleen radicale overtuigingen had, maar ook een gevaar vormde voor leerlingen. Hij werd beschuldigd van een reeks verkrachtingen en aanrandingen van een 17-jarige leerlinge, voor wie hij verantwoordelijk was als begeleider.

Toch werd hij niet ontslagen. In plaats daarvan werd hij weggekocht met belastinggeld. De school gaf hem een ontslagvergoeding van 500.000 Zweedse kronen (omgerekend 45.000 euro), gelijk aan een jaarsalaris. Op deze manier werd een juridische strijd vermeden en kon hij in stilte vertrekken.

Nieuwe naam, nieuwe baan
Na zijn ontslag veranderde Omar zijn naam in Jakob El-Killy, vermoedelijk om zijn verleden te verhullen. Ondanks de lopende aanklacht slaagde hij erin om een soortgelijke baan te bemachtigen in de gemeente Surahammar. Opnieuw werd er geen controle uitgevoerd, en opnieuw kwam hij in een onderwijsfunctie terecht.

Zijn referenties kwamen van zijn vorige werkgever, die de aanloop naar zijn vertrek verzweeg. Door een loyaliteitsovereenkomst gaf de schooldirectie hem een positieve beoordeling, waardoor hij zich zonder problemen opnieuw als docent kon aanmelden.

Veroordeeld, maar salaris loopt door
De rechtbank veroordeelde Omar uiteindelijk tot zes jaar gevangenisstraf, later teruggebracht naar vier jaar door een strafkorting. Ondanks zijn veroordeling werd hij opnieuw niet ontslagen. In plaats daarvan werd hij opnieuw weggekocht met belastinggeld, ter waarde van nog eens 500.000 Zweedse kronen (omgerekend 45.000 euro).

Daarnaast bleef hij salaris ontvangen, zelfs terwijl hij in de gevangenis zat. Zijn loon wordt tot oktober dit jaar doorbetaald.

De zaak heeft veel kritiek opgeroepen over het Zweedse onderwijssysteem en het gebrek aan screening. Toch weigeren de verantwoordelijke instanties hun fouten toe te geven: zo wil de HR-manager van de betrokken scholen geen vragen beantwoorden over de doorbetaling van het salaris. De schooldirecteur erkent geen fouten en stelt dat “aan alles risico’s kleven”. Het Zweedse Nationale Agentschap voor Onderwijs verwijst naar een gebrek aan informatie van Säpo en stelt dat antecedentenonderzoek niet standaard wordt uitgevoerd. Säpo verklaart dat zij alleen werkgevers informeren over extremistische connecties als het gaat om een beveiligde functie.

Ondertussen blijft Omar, nu bekend als Jakob El-Killy, weigeren om vragen van de media te beantwoorden.