Onderhandelingen in het nauw: gaat Duitsland naar links of naar rechts?

Nieuws 26 maart 2025 2 minuten Daniël de Liever
Merz en Klingbeil
ANP

In Duitsland verlopen de coalitiegesprekken tussen CDU/CSU en SPD moeizaam. Belangrijke thema's als migratie, belasting en gender zorgen voor veel discussie. CDU-leider Friedrich Merz beloofde tijdens de verkiezingscampagne om strenger op te treden omtrent migratie, maar de SPD lijkt hier weinig in te willen bewegen. Tegelijkertijd groeit de tweede partij van Duitsland, de rechtse AfD verder in de peilingen waardoor de druk op Merz toeneemt om rechtse beleidskeuzes af te dwingen in de onderhandelingen met de SPD.

De eerste officiële gespreksronde eindigde op maandag 24 maart. Duitse media melden dat er nog veel onenigheid is over belangrijke beleidsonderwerpen.

Migratie zorgt voor spanning
Vooral over migratie bestaat er grote onenigheid. CDU-leider Friedrich Merz beloofde tijdens de verkiezingscampagne illegale migranten bij de grens tegen te houden. Maar nu lijkt hij zich daar niet aan te houden, omdat hij moet samenwerken met de SPD.

De SPD wil precies het tegenovergestelde van de CDU. Zij willen jaarlijks 500.000 nieuwe migranten naar Duitsland halen, stemrecht geven aan migranten zonder Duits paspoort en deportaties beperken tot 'een allerlaatste optie'. Daarnaast verwerpt de SPD ook plannen van CDU/CSU om uitkeringen voor asielzoekers te verlagen. Volgens de sociaaldemocraten is dat 'onmenselijk'.

Belastingen en genderwet zorgen voor conflict
Ook over belastingen lopen de partijen uiteen. De CDU wil belastingen juist verlagen, terwijl de SPD ze liever verhoogt. Daarnaast ontstaat er discussie over de 'zelfbeschikkingswet' die vorig jaar werd ingevoerd. Met deze wet kunnen mensen met een simpel formulier hun naam en geslacht officieel veranderen. De centrumrechtse CDU wil deze wet intrekken, maar de SPD wil hem juist behouden.

Onvrede bij kiezers CDU/CSU groeit snel
In het openbaar prijzen de partijen elkaar, maar achter de schermen groeit de irritatie. Merz krijgt steeds meer kritiek vanuit zijn achterban. Veel kiezers vinden dat hij verkiezingsbeloften breekt om maar te kunnen regeren. Volgens een enquête van omroep ZDF voelt 73 procent van de ondervraagden zich door Merz misleid. Zelfs 44 procent van zijn eigen CDU/CSU-kiezers voelt zich bedrogen.

Rechtse kiezers zijn ook boos omdat Merz een enorme schuld van 1 biljoen euro wil aangaan voor defensie en infrastructuur. Eerder beloofde hij juist streng te zijn op schulden. Ook geeft hij toe aan eisen van de Groenen. Zo gaat er 100 miljoen euro extra naar een klimaatfonds en wordt het jaar 2045 als deadline voor klimaatneutraliteit in de grondwet gezet.

Populariteit AfD groeit sterk
Door alle ontevredenheid daalt de steun voor CDU/CSU naar 27 procent. Bij de verkiezingen een maand geleden was dit nog 28,5 procent. De SPD verliest ook: zij zakken naar 14,5 procent.

De rechtse partij Alternative für Deutschland (AfD) profiteert juist. Hun steun steeg van 20,8 procent naar een recordhoogte van 23,5 procent. AfD heeft nu 152 zetels in het Duitse parlement. Tijdens de eerste zitting zei AfD-fractieleider Stephan Brandner dat zij een 'sterk alternatief' zijn voor de gevestigde partijen, die staan voor het 'oude, geruïneerde Duitsland'.

NieuwRechts-redacteur Daniel de Liever gaat in gesprek met informaticus Michel Portier en filosoof Joris Bouwmeester over de rol die technologie in onze samenleving speelt. Wat is de ware aard van technologie eigenlijk en hoe ga je goed om met de controle en vrijheidsbeperking die technologie steeds meer veroorzaakt in onze samenleving? Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

De keerzijde van technologie: ‘Technologie beperkt onze vrijheid steeds meer’

Beluister onze podcast

De keerzijde van technologie: ‘Technologie beperkt onze vrijheid steeds meer’
Of beluister op:

Meerartikelen

Kaag
Nieuws

Kaag ziet minderheidskabinet zonder JA21 als logische uitkomst

Oud-minister en voormalig D66-leider Sigrid Kaag heeft zich uitgesproken over de vorming van het nieuwe minderheidskabinet van D66, VVD en CDA. Dat deed zij zondag in het programma Buitenhof. Volgens Kaag was deelname van JA21 voor D66 geen optie. Op

VVD
Nieuws

VVD-leider Yesilgöz: kabinet zonder JA21 was niet mijn eerste keus

VVD-leider Dilan Yeşilgöz hoopt dat Nederland op 30 januari een nieuw kabinet heeft. Dat zei zij in het programma WNL Op Zondag. D66, VVD en CDA werken toe naar de vorming van een minderheidskabinet, ondanks het ontbreken van een parlementaire meerde

Israelische vlag
Nieuws

Migrantenkinderen vallen Joods café in Leipzig aan

In Leipzig is woensdagmiddag een Joods café aangevallen door een groep migrantenkinderen. Het incident vond plaats bij café HaMakom in de wijk Plagwitz. Acht kinderen deden mee aan de aanval. Een vrouwelijke medewerkster raakte gewond en er werd scha

Pedro Sánchez
Nieuws

Spaanse premier wil vredestroepen naar Gaza sturen zonder concreet plan

De Spaanse premier Pedro Sánchez heeft geopperd om vredestroepen naar Gaza te sturen. Dat deed hij terwijl er geen vredesakkoord ligt en ook geen duidelijk internationaal mandaat bestaat. Toch presenteerde Sánchez het voorstel als onderdeel van Spanj

Rutte
Nieuws

Kabinet waarschuwt voor privacyrisico’s bij nieuwe EU-wetgeving

De Europese Commissie wil met een zogenoemde Digitale Omnibus grote delen van de digitale wetgeving vereenvoudigen. Minder regels, minder lasten voor bedrijven. Maar volgens het Nederlandse kabinet dreigt daarbij een forse prijs: een verzwakking van

Bussen
Nieuws

Elektrische ov-bussen kunnen winterweer niet aan: vallen stil op de weg in Zweden

De overstap naar elektrisch openbaar vervoer verloopt in de Zweedse regio Blekinge allesbehalve soepel. De regionale vervoerder Blekingetrafiken kampt met serieuze problemen na de aanschaf van elektrische bussen uit China. Meerdere voertuigen zijn de

Nuggets
Nieuws

Efteling vervangt kipnuggets door plantaardige variant

Bezoekers van de Efteling die zin hebben in kipnuggets, krijgen voortaan iets anders op hun dienblad. Het attractiepark is gestopt met het verkopen van nuggets van kip. In plaats daarvan serveert de Efteling nu uitsluitend een plantaardige variant. D

Jetten
Nieuws

Victor Vlam vernietigend over aankomend kabinet: "Middelvinger naar de kiezer"

Vrijdag kwam er een doorbraak in de kabinetsformatie. D66, CDA en VVD besloten om voor een minderheidskabinet te gaan. Daarmee is er geen plaats in het kabinet voor JA21. Volgens media-expert Victor Vlam is dat een middelvinger naar de kiezer, zo ste

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Binnenhof
Nieuws

AOW dreigt onbetaalbaar te worden; ouderen de dupe

Ouderen maken zich grote zorgen om de toekomst van de AOW. Topambtenaren en economen vrezen dat de AOW onbetaalbaar wordt. Daarom adviseren ze de partijen die op dit moment een kabinet proberen te vormen om gepensioneerde een zogeheten AOW-premie te

azc
Nieuws

Gemeenten Soest en Zeist botsen over azc

De gemeenten Soest en Zeist botsen opnieuw over het asielzoekerscentrum (azc) op Kamp van Zeist. Soest eist opheldering nadat berichten verschenen over een mogelijke verlenging van de opvang. Volgens Zeist is daar nog geen besluit over genomen. Dat s

Bardella
Nieuws

Fransman die voor tweede keer rechtse politicus aanvalt krijgt voorwaardelijke celstraf

Een 74-jarige Fransman heeft een voorwaardelijke celstraf gekregen van zes maanden voor het aanvallen van de rechtse politicus Jordan Bardella. Hij viel de partijleider van Rassemblement National in november aan tijdens diens boekpresentatie en sloeg

Trump
Nieuws

Trump waarschuwt Europa: "Oppassen met migratiebeleid"

De Amerikaanse president Donald Trump waarschuwt Europa voorzichtig te zijn met het migratiebeleid. Op beelden die op social media circuleren stelt hij dat Europa verandert: "Ze moeten de zaken op orde krijgen. Ik houd van Europa en mijn wortels ligg

Trump
Nieuws

Groenland wordt goedschiks of kwaadschiks onderdeel van de VS, stelt Trump

De Amerikaanse president Donald Trump lijkt vast van plan om Groenland daadwerkelijk in te nemen. Het eiland zal onderdeel van de Verenigde Staten worden, zo benadrukte hij tijdens een persconferentie in het Witte Huis. Op die manier wil hij voorkome

boerenprotest Parijs
Nieuws

Boeren leggen Parijs plat: dit is waarom

Parijs wordt sinds woensdagochtend geconfronteerd met een grootschalige boerenactie. Ongeveer honderd tractoren trokken de stad binnen en blokkeerden strategische plekken. Enkele voertuigen stonden bij de Eiffeltoren en de Arc de Triomphe. Andere slo

Trump
Nieuws

Trump wil Groenlanders tot 100.000 dollar betalen om zich aan te sluiten bij de VS

De regering van de Amerikaanse president Donald Trump bespreekt plannen om inwoners van Groenland rechtstreeks geld te betalen. Het doel is om hen te overtuigen zich los te maken van Denemarken en zich mogelijk aan te sluiten bij de Verenigde Staten.

Nikos Christodoulides
Nieuws

Nieuwe EU-voorzitter zet toon voor strenger migratiebeleid

Cyprus heeft met de start van 2026 het roulerende voorzitterschap van de Europese Unie overgenomen. Voor de komende zes maanden wil het eilandland nadrukkelijk sturen op veiligheid en migratie. Hoewel migratie niet als apart speerpunt op papier staat

Trump
Nieuws

Trump kondigt ‘vaccinhervorming’ aan: minder vaccinaties voor kinderen

De Amerikaanse oud-president Donald Trump heeft via sociale media een ingrijpende wijziging van het Amerikaanse vaccinatieschema voor kinderen aangekondigd. Volgens Trump wordt het bestaande schema vervangen door een “veel redelijker” aanpak, waarbij

Leyen
Achtergronden

Brussel wil miljarden uittrekken voor ngo's in nieuw EU-budget

De Europese Commissie werkt aan plannen om in het volgende meerjarenbudget miljarden euro’s extra vrij te maken voor ngo's, mediaprojecten en activistische netwerken. Het voorstel maakt deel uit van het nieuwe Meerjarig Financieel Kader voor de perio

Politie
Nieuws

Christelijke voorganger Tom de Wal aangehouden na verboden gebedsgenezingsdienst in Tilburg

De christelijke voorganger Tom de Wal is vrijdagavond aangehouden in Tilburg. Dat gebeurde tijdens een gebedsgenezingsdienst die door de gemeente was verboden. Volgens de gemeente was voor de bijeenkomst geen evenementenvergunning aangevraagd. Dat wa

Eerdmans
Achtergronden

Komst minderheidskabinet stuit direct op kritiek van rechts: FVD, BBB en JA21 spreken van gemiste kans

De keuze van D66, VVD en CDA om een minderheidskabinet te vormen leidt tot directe kritiek van partijen aan de rechterzijde van het politieke spectrum. Zowel FVD, JA21 als BBB spreken van een gemiste kans en stellen dat de verkiezingsuitslag onvoldoe