Klimaatparadox: Duitse kernuitstap leidt tot hogere CO2-uitstoot

Onderzoek 30 maart 2025 3 minuten Marit Nubé
Kerncentrales
ANP

Terwijl veel Europese landen hun kernenergie nieuw leven inblazen, worstelt Duitsland met de gevolgen van haar kernuitstap. De sluiting van alle kerncentrales heeft niet alleen geleid tot een forse toename van de CO2-uitstoot, maar ook tot hogere stroomprijzen en economische stagnatie. Een nieuw rapport van PwC legt de pijnpunten bloot en voedt het debat over een mogelijke terugkeer van kernenergie, met name in de vorm van nieuwe, kleinere reactoren.

Toen Duitsland in 2002 besloot om kernenergie geleidelijk af te bouwen, werd dat gezien als een moedige keuze voor een duurzame toekomst. Na de kernramp in Fukushima in 2011 werd het tempo drastisch versneld. Acht reactoren gingen binnen zes maanden dicht. In april 2023 sloten de laatste drie hun deuren: Emsland, Isar-2 en Neckarwestheim-2.

Wat begon als een ideologische Energiewende, is inmiddels uitgegroeid tot een economische en ecologische boemerang. In 2011 leverde kernenergie nog 33 procent van de Duitse elektriciteit. Nu ligt dat op 0 procent, en is het land voor 39 procent afhankelijk van kolen en aardgas. Het aandeel emissievrije stroomproductie is gedaald tot 61 procent.. Als de kerncentrales in bedrijf waren gebleven, had dat 94 procent kunnen zijn, stelt PwC.

Meer uitstoot, duurdere stroom
Volgens de onderzoekers had Duitsland met zijn nucleaire vloot in 2024 vrijwel alle elektriciteit zonder uitstoot kunnen opwekken. Nu stoot het land aanzienlijk meer CO₂ uit dan landen met een actieve kernenergiesector, zoals Frankrijk, België of Spanje. Zelfs met een groei van hernieuwbare energie is het effect daarvan grotendeels tenietgedaan door de fossiele terugval.

Tegelijkertijd zijn de elektriciteitsprijzen fors gestegen. Zonder de sluiting zou de gemiddelde prijs in 2024 zo’n 23 procent lager liggen. Dat komt neer op 18 euro per megawattuur verschil. In periodes met weinig zon en wind schieten de prijzen bovendien door het dak, soms tot boven de 500 euro per milliwattuur.

Die prijsschommelingen raken niet alleen huishoudens, maar ook de industrie. Bedrijven zien hun concurrentiepositie verzwakken, terwijl consumenten koopkracht verliezen. Volgens PwC draagt dit alles direct bij aan de huidige economische recessie in Duitsland.

Politieke koerswijziging
De energiecrisis en de gevolgen van de kernuitstap waren onderwerp van hevige politieke strijd. In december 2024 verloor bondskanselier Olaf Scholz het vertrouwen van het parlement. Bij de vervroegde verkiezingen in februari 2025 won Friedrich Merz (CDU), die kernenergie prominent op de agenda zette.

Merz wil de bouw van zogeheten Small Modular Reactors (SMR’s) stimuleren. Deze kleine, moderne kernreactoren zouden veiliger, flexibeler en goedkoper zijn dan traditionele centrales. Ook wordt onderzocht of de laatste drie gesloten reactoren kunnen worden heropend. De CDU krijgt steun van coalitiepartners CSU en FDP, die eveneens pleiten voor herinvoering van kernenergie.

“De omstandigheden zijn fundamenteel veranderd,” stellen zij. “Zonder kernenergie is de energietransitie onbetaalbaar én inefficiënt.”

Een nieuwe kernkoers?
Hoewel de meningen verdeeld blijven, lijkt de toon in Duitsland definitief te kantelen. Zelfs partijen die traditioneel tegen kernenergie zijn, steunen inmiddels de bouw van nieuwe gascentrales om de kolen te vervangen. Het nieuwe kabinet staat voor de keuze: inzetten op gas en hernieuwbaar, of kernenergie weer toelaten in de energiemix.

Voorlopig ligt er een plan om tegen 2030 24 GW aan nieuwe gasgestookte capaciteit te bouwen, goed voor een investering van 40 miljard euro. Of daar ook kernenergie aan wordt toegevoegd, is nog onderwerp van intensief debat.

Maar één conclusie lijkt onontkoombaar: de kernuitstap, ooit bedoeld als stap naar duurzaamheid, heeft Duitsland voorlopig juist afhankelijker gemaakt van fossiele brandstoffen, buitenlandse energie en CO2-uitstoot. De vraag is of de politieke moed om die koers te herzien op tijd komt.

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/eu
Het nieuwe normaal in Europa: het kerstseizoen begint en dus moeten overheden de nodige veiligheidsmaatregelen nemen om ervoor te zorgen dat Europeanen veilig naar hun eigen kerstmarkten kunnen gaan.  Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Duitsland neemt weer de nodige voorbereidingen voor de Kerstmarkten

Beluister onze podcast

Na de onrust in Loosdrecht door azc wil nieuwe partij Dorp voor Dorp de macht terug naar de inwoners bij verkiezingen
Of beluister op:

Meerartikelen

VVD
Achtergronden

‘VVD bang voor eigen vertrek’: waarom de VVD niet durft te breken met het kabinet

Waarom bleef de VVD toch in het kabinet-Jetten, ondanks alle harde woorden? Volgens politiek journalist Thomas van Groningen gaat het niet alleen om de inhoud, maar ook om lijfsbehoud. Als de VVD vertrekt en D66 en CDA met zijn tweeën doorregeren,...

Voormalig HagaZiekenhuis
Nieuws

Den Haag schrapt omstreden asielopvang: honderden woningen komen ervoor terug

De gemeente Den Haag wil definitief afzien van de omstreden asielopvang aan de Sportlaan. Het stadsbestuur heeft maandag een voorstel naar de gemeenteraad gestuurd om de plannen voor tijdelijke huisvesting van asielzoekers en andere groepen in het...

Van den Brink
Nieuws

Geen extra asielmaatregelen ondanks JA21-motie: ‘Niet opportuun’

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) komt voorlopig niet met de extra asielmaatregelen waar een meerderheid van de Tweede Kamer in mei om vroeg. In de ambtelijke beslisnota bij zijn nieuwe Kamerbrief staat over de aangenomen JA21-motie...

Berendsen
Nieuws

Kabinet hield klimaatbrief tien maanden achter wegens Greenpeace-zaak

Minister Tom Berendsen (Buitenlandse Zaken) heeft de Tweede Kamer op 16 november een klimaatbrief gestuurd die al sinds 9 januari klaar was. Uit de ambtelijke beslisnota blijkt dat de klimaatbrief werd vastgehouden tot het kabinet had besloten over...

Boekholt
Nieuws

D66-minister laat boeren opdraaien voor schade door hoger waterpeil: 'Geen recht op compensatie'

D66-minister Elanor Boekholt-O'Sullivan (Ruimtelijke Ordening) vindt dat boeren die nu nog grond in de veenweide kopen of daar investeren, geen recht hebben op compensatie als het waterpeil omhooggaat. Dat schrijft ze in een Kamerbrief bij de...

Van den Brink
Nieuws

Oekraïense asielaanvragen krijgen toch voorrang, andere asielzoekers wachten nóg langer

Minister Bart van den Brink (Asiel en Migratie) voert de aangenomen motie-Ellian niet uit. Die vroeg om de asielaanvragen van Oekraïners pas te behandelen als de achterstanden bij de IND zijn weggewerkt. Uit een ambtelijke beslisnota blijkt wat...

Tom Berendsen
Nieuws

Nederland sluit Rwanda-deal, maar kan amper asielzoekers uitzetten: dit is waarom

Nederland heeft samen met vier andere Europese landen een akkoord gesloten met Rwanda om afgewezen asielzoekers naar Afrika te sturen. Het plan moet zorgen voor meer uitzettingen en minder illegale migratie. Toch lijkt de invloed op het Nederlandse...

Jetten
Nieuws

Na vier dagen ruzie gaat kabinet-Jetten toch door: Raad van State-topman Buma moet lijmen

Het kabinet-Jetten valt niet. Na vier dagen crisisoverleg lieten D66, VVD en CDA maandagavond via de Rijksvoorlichtingsdienst weten dat de “intensieve gesprekken” hebben geleid tot “herstel van vertrouwen”. De drie partijen gaan door als...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

PRO
Achtergronden

PRO presenteert Eerste Kamerlijst: opvallende affaires rond kandidaten

De nieuwe concept-kandidatenlijst van Progressief Nederland (PRO) voor de Eerste Kamer bevat verschillende opvallende namen. Onder de kandidaten bevinden zich een bestuurder die Brabant op stikstofslot zette, een voormalig Kamerlid dat opstapte na...

Wilders
Nieuws

Turkse mega-moskee verrijst in Enschede: Wilders wil bouw op laatste moment tegenhouden

Na zeventien jaar discussie begint in Enschede op 18 december de bouw van een grote Turkse moskee. Het complex krijgt ruimte voor 625 gelovigen en kan tijdens islamitische feestdagen ongeveer 1.500 bezoekers ontvangen. De moskee is aangesloten bij...

Waardetransport
Nieuws

Geldloper beroofd van 46.000 euro, verdachte herkend en toch vrijgesproken

Een 23-jarige man uit Rotterdam is vrijgesproken van een overval op een geldloper waarbij 46.000 euro werd gestolen. De rechtbank vindt dat er onvoldoende bewijs is om A. El G. als overvaller aan te wijzen. Dat is opvallend, omdat zijn...

Politie
Nieuws

Syriër verkracht verpleegkundige in ggz-kliniek, maar hoeft niet de cel in

Een 21-jarige man die vanuit Syrië naar Nederland kwam, heeft een verpleegkundige verkracht tijdens zijn opname in een psychiatrische instelling in Arnhem. Ondanks de ernst van het misdrijf hoeft hij niet naar de gevangenis. De rechtbank Gelderland...

Krampus
Nieuws

Migranten bekogelen traditionele optocht in Oostenrijk met stenen: drie gewonden

Een traditionele Oostenrijkse optocht is zaterdagavond voortijdig beëindigd nadat een groep van ongeveer vijftig jongeren deelnemers met stenen zou hebben bekogeld. Volgens de organisator ging het om jongeren met een migratieachtergrond. Bij de...

Verdachte
Nieuws

Fatbike-jongen mishandelt dragqueen in Amsterdam: politie deelt beelden van verdachte

Een dragqueen is in Amsterdam-West hard in het gezicht geslagen door een man die haar samen met een ander op een fatbike achtervolgde. Het slachtoffer was onderweg naar een optreden toen de verdachte plotseling uithaalde. De politie heeft nu...

KOZP
Nieuws

KOZP haalt fel uit naar blanke Nederlanders: 'Het smaakt vast racistisch zuur'

Kick Out Zwarte Piet (KOZP) heeft op Instagram een reeks berichten gedeeld waarin blanke Nederlanders ervan langs krijgen. Mensen die de afgelopen vijftien jaar niet tegen Zwarte Piet hebben gedemonstreerd, worden aangesproken op hun gebrek aan...

azc
Nieuws

COA wil azc Kamp van Zeist langer openhouden, Soest zegt nee

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) wil het azc Kamp van Zeist langer openhouden dan afgesproken. Volgens de afspraken moet de opvang voor 400 asielzoekers uiterlijk 30 april 2028 dicht. Het COA vraagt de gemeenteraden van Zeist en Soest in...

DENK
Nieuws

Ook VVD probeerde deal te sluiten met DENK, terwijl Yesilgöz D66 en CDA daarvoor aanviel

De VVD heeft D66 en CDA de afgelopen dagen hard aangevallen omdat die zaken deden met links, “inclusief DENK en Partij voor de Dieren”. Nu blijkt dat de VVD zelf ook geprobeerd heeft een akkoord te sluiten met DENK, meldt NRC. Volgens de krant...

COA
Nieuws

Alkmaar na dodelijke steekpartij in azc: ‘Onvoldoende vertrouwen’ in COA

De gemeente Alkmaar vertrouwt het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) niet meer. Na de evaluatie van een dodelijke steekpartij in het azc aan de Robonsbosweg zegt het college “onvoldoende vertrouwen” te hebben “dat de opvangorganisatie de...

FVD
Nieuws

Linkse partijen weigeren motie met FVD in te dienen in Arnhemse raad

PRO en de Partij voor de Dieren hebben in Arnhem hun naam van een motie laten verwijderen zodra Forum voor Democratie zich bij het voorstel aansloot. Opmerkelijk genoeg stemden beide partijen vervolgens gewoon vóór diezelfde motie. PRO bevestigt...

Kerk
Onderzoek

Christenvervolging neemt toe: 220 miljoen gelovigen bedreigd

Wereldwijd staan naar schatting 220 miljoen christenen direct bloot aan vervolging vanwege hun geloof. In Afrika worden kerkdorpen aangevallen en gelovigen vermoord. In Pakistan verdwijnen christelijke meisjes die vervolgens gedwongen worden zich tot...