NRC kraakt stikstofrapport, terwijl rechtse Kamerleden juist kansen zien

De NRC publiceerde onlangs een uitgebreid en kritisch stuk over het stikstofrapport van hoogleraar Ronald Meester, in opdracht van staatssecretaris Jean Rummenie (BBB). De krant zet het onderzoek neer als wetenschappelijk zwak en politiek gestuurd. De focus ligt op interne ambtelijke tegenwerking en de uiteindelijke afwijzing door het kabinet. Wat onderbelicht blijft, is dat het rapport buiten de Haagse beleidsbubbel juist veel steun krijgt. Ook in de Tweede Kamer klinken positieve geluiden, vooral aan de rechterkant.
Het rapport van Ronald Meester was geen detailstudie, maar een frontale aanval op de manier waarop Nederland stikstofbeleid maakt. Meester stelt dat de overheid te veel vertrouwt op rekenmodellen die daar niet voor bedoeld zijn. Vooral het gebruik van modellen om individuele vergunningen te weigeren noemt hij problematisch. Onzekerheden worden volgens hem onvoldoende meegewogen, terwijl de gevolgen voor boeren en bedrijven groot zijn.
Staatssecretaris Rummenie gaf Meester bewust ruimte. Hij vond dat het stikstofbeleid was vastgelopen en dat afwijkende wetenschappelijke inzichten nodig waren. Juist omdat het dossier al jaren op slot zit, wilde hij een frisse blik. Dat alleen al was voor veel ambtenaren reden tot argwaan.
NRC kiest voor ambtelijk perspectief
In haar artikel kiest NRC nadrukkelijk het perspectief van ministeries, ambtenaren en gevestigde instituten. Het rapport zou ârammelenâ, experts zouden het afwijzen en publicatie zou reputatieschade opleveren. De inhoudelijke kritiek van Meester op het gebruik van modellen wordt nauwelijks uitgewerkt.
Die benadering past in een breder patroon, schrijft Meester op LinkedIn. Kritiek op het stikstofbeleid wordt in veel media niet inhoudelijk besproken, vindt hij, maar vooral geframed als politiek gemotiveerd of afkomstig uit de agrarische lobby. Dat het rapport juist vragen stelt over rechtszekerheid, proportionaliteit en wetenschappelijke onzekerheid, komt nauwelijks aan bod.
Steun vanuit rechtse hoek
Tegenover die mediakritiek staat een heel andere reactie vanuit de politiek. In de podcast Op z'n Kop! noemt Kamerlid Diederik Boomsma (JA21) het rapport herkenbaar en relevant. Volgens hem legt Meester precies bloot waar het huidige beleid vastloopt.
Boomsma wijst erop dat rekenmodellen nuttig zijn voor grote trends, maar niet geschikt om individuele bedrijven juridisch af te rekenen. âJe wijst nu vergunningen af terwijl er geen causaal verband is aangetoond,â zegt hij. Dat leidt volgens hem tot rechtsongelijkheid, vooral bij PAS-melders en boeren die al jaren in onzekerheid zitten.
Het is een uitstekend rapport, zegt ecoloog en Kamerlid @DiederikBoomsma over het stikstofrapport van professor Ronald Meester dat door NRC de grond in werd geschrevenhttps://t.co/h3jSi7vOJ3 pic.twitter.com/R8WYmLCHSa
â Marianne Zwagerman đâŽď¸ (@mariannezw) January 27, 2026
Risicoâs in plaats van absolute grenzen
Een kernpunt in de steun voor Meesters rapport is de omgang met risicoâs. In veel andere EU-landen wordt stikstof gezien als een factor die moet worden gewogen, niet als een absolute grens waarboven niets meer kan. Nederland heeft die nuance losgelaten, met een juridisch keihard systeem als gevolg.
Boomsma benadrukt dat dit geen puur wetenschappelijke, maar vooral een politieke keuze is. Wetenschap levert onzekerheden en scenarioâs. Het is aan de politiek om die te wegen. Door modellen te verheffen tot beslissend instrument, verschuilt de overheid zich volgens critici achter techniek. Vorig jaar diende FVD-Kamerlid Lidewij de Vos een verzoek in om het stikstofrapport van Meester versneld naar de Kamer te sturen, wat uiteindelijk ook gebeurde.
Rapport leeft buiten Den Haag
Hoewel het kabinet het rapport formeel terzijde heeft geschoven, leeft het volop in de samenleving. Boeren, burgers en belangenorganisaties sturen het rond. Provincies stellen vragen. Adviesbureaus gebruiken het richting hun klanten. Dat gebeurt niet omdat het rapport perfect zou zijn, maar omdat het woorden geeft aan een breed gevoeld probleem.
Dat verklaart ook de nervositeit bij instanties als het RIVM en de Ecologische Autoriteit. Zij noemen het rapport eenzijdig, maar kiezen ervoor niet publiekelijk te reageren. Te veel aandacht zou het debat alleen maar aanwakkeren.
Door het rapport vooral weg te zetten als rammelend en politiek gekleurd, mist de NRC die bredere context. Voor veel rechtse partijen is het rapport juist een welkome onderbouwing van wat al langer wordt gezegd: het stikstofbeleid is doorgeschoten, juridisch verstikt en toe aan herziening.



















































