Jarenlang kregen Europeanen te horen dat ze zich geen zorgen hoefden te maken. Massa-immigratie was een verrijking. Kritiek was overdreven. Grenzen waren vooral een administratieve formaliteit en wie waarschuwde voor de gevolgen, werd al snel weggezet als populist of angstzaaier. Terwijl burgers wezen op overvolle asielcentra, oplopende woningnood, integratieproblemen en toenemende druk op voorzieningen, bleef de bestuurlijke elite volhouden dat alles beheersbaar was. Tot de werkelijkheid zich niet langer liet wegredeneren.