Universiteit Leiden cancelt schilderij met sigaren rokende mannen: 'Woke wint altijd'

Nieuws13 november 2022 3 minuten

Een schilderij van zes mannen die een sigaar roken? Mag niet meer. Dat is althans de mening van Universiteit Leiden. Een schilderij van het college van bestuur in de jaren zeventig is namelijk na verschillende klachten van de muur gehaald. ‘Steeds vaker wordt cultuur gecancelled’, schrijft Caroline van der Plas. 

Het betreft een portret van zes mannen die halverwege de jaren zeventig het bestuur vormen van de Universiteit in Leiden. Ze zitten om de tafel en roken sigaren. Onder hen is historicus Dolf Cohen, destijds rector van de Universiteit en tijdens de oorlog als Jood ondergedoken om aan de gaskamers te ontsnappen. De schilder van het groepsportret is Rein Dool en het schilderij hing in een vergaderruimte van de Faculty Club aan het Rapenburg. 

Niet iedereen bleek echter blij te zijn met het portret. Op Twitter werd namelijk geklaagd over het bewuste schilderij. Eline Zorina, politicologe en studente bij Universiteit Leiden, plaatste een foto van het schilderij: ‘Dit is een schilderij in een van de vergaderruimtes van Universiteit Leiden in het Academiegebouw. Wat denken jullie hiervan?” Vervolgens deelt ze ook haar eigen gedachten: ‘Vandaag had ik er een bijeenkomst en ik twijfelde over het signaal dat het schilderij mij gaf.’ Ze stelde ook dat sigaarrokende oude mannen van haar weg mogen. Joanne van der Leun, rechtendecaan aan dezelfde universiteit, sloot zich daarbij aan. Twee dagen later plaatste ze een foto waarbij ze trots meldde dat er ‘direct actie is ondernomen’. Op de foto is te zien dat het schilderij van de muur is gehaald. Hoogleraar Koen Caminada reageert daar weer op met een foto van het schilderij dat nu achterstevoren tegen de muur staat. 

De Telegraaf weet te melden dat Zorina een van de klagers was. Ze is in ieder geval erg blij met de mededeling van Van der Leun dat het schilderij weg is. Van der Leun gaf daar later op Twitter overigens nog verdere toelichting over: ‘Er is voortdurend discussie over dit schilderij in deze kamer. We waren het een beetje zat en sommigen wilden actie. We zullen zeker een betere plek vinden voor het schilderij. En voor iedereen die het probleem niet ziet: denk ook aan anderen met andere ervaringen.’ Tegenover De Telegraaf zegt schilder Rein Dool, die inmiddels 90 jaar is, het “ongelooflijk en heel dom” te vinden dat zijn werk van de muur is gehaald. Hij noemt het ook een van zijn beste schilderijen. 

Op social media wordt vol ongeloof gereageerd op het nieuws. ‘Kunst verwijderen. Omdat iemand sigaren rokende mannen haat’, schrijft BBB-frontvrouw Caroline van der Plas. ‘Misschien moeten we de Commissie Cultuur in de Tweede Kamer ook maar gaan omdopen in de Commissie Cancel Cultuur. Steeds vaker wordt cultuur immers gecancelled.’ ‘Woke wint altijd’, reageert PVV-Kamerlid Martin Bosma. ‘Niets is meer veilig. Morgen cultuurdebat met D66-staatssecretaris Uslu. Waarom doet zij niets?’ Ook zijn partijgenoot Harm Beertema reageert: ‘Kijk eens even hoe snel Universiteit Leiden de Engelstalige studente tegemoetkomt. Die was gekwetst door een aanstootgevend schilderij van sigarenrokende mannen. Ik voorzie nog een herstelbetaling aan Elina Zorina.’ 

‘Domme kuddedenkende rijkeluiskindjes onder invloed van modieuze Amerikaanse cultuurfetisj halen portret van ondergedoken joodse rector weg omdat hij rookt of zoiets. Southpark is real’, twittert filmmaker Eddy Terstall. Journalist Ton F. van Dijk: ‘Zou de universiteit van Leiden wel de Nachtwacht aan de muur willen? Of liever ook niet, gezien het mannelijke patriarchaat dat daar is geportretteerd door die vermaledijde Rembrandt?’ Andere twitteraars spreken over een ‘moderne beeldenstorm’. Journalist Anoma van der Veere noemt het ‘discussieloze censuur in het bolwerk van de vrijheid’. 

Ook vanuit de Universiteit Leiden zelf komt er kritiek op de actie. Jos Damen, hoofd van de universiteitsbibliotheken in Leiden: ‘Dit waren de mannen die in 1976 aan de macht waren. Het verwijderen van dit schilderij van Rein Dool getuigt niet van enig begrip voor het verleden. Het zou krachtiger zijn geweest om met verschillende andere schilderijen een ander verhaal te laten zien.' 

Meerartikelen

Nieuws

Wilders bezorgd om toenemende asielcrisis: 'Meer asielzoekers, meer overlast en criminaliteit'

COA, IND, de politie en het minsterie van Justitie en Veiligheid zien het somber in. Nederland stevent af op een "maatschappelijk ontwrichtende" asielcrisis die nog ingrijpender  zal zin dan die van afgelopen zomer, staat er in interne stukken. De in

Nieuws

Serieverkrachter mag als transgender naar vrouwengevangenis; ex-vrouw denkt dat hij "autoriteiten wil belazeren"

De Schotse gevangene Adam Graham is veroordeeld voor de verkrachting van twee vrouwen in 2016 en 2019. Maar toen hij terechtstond voor de aanvallen, maakte de serieverkrachter bekend dat hij voortaan door het leven zou gaan als vrouw. Dankzij zeer so

Nieuws

Trump hekelt tankleveranties aan Oekraïne: 'Eerst komen de tanks, daarna de atoombommen'

De Verenigde Staten gaat maar liefst 31 tanks naar Oekraïne sturen, maar de Amerikaanse oud-president Donald Trump is hier zeer kritisch op. 'Eerst komen de tanks, daarna de atoombommen,' schrijft hij op zijn eigen platform. Trump roept alle partijen

Nieuws

Europese Commissie voert strijd tegen Hongarije op: sleept land voor de rechter

De Europese Commissie daagt Hongarije voor het Europees Hof van Justitie wegens een door de Hongaarse autoriteiten ingevoerde kennisgevingsregeling waarmee ze de export van bouwmaterialen kunnen blokkeren. De maatregel werd tijdens de coronacrisis in

Nieuws

Zweden gaat 100 extra politieagenten inzetten tegen immigrantengeweld Stockholm

Stockholm kampt al enige tijd met grootschalig bendegeweld, schietpartijen en explosies, veelal afkomstig van immigranten. 2022 was zelfs een piekjaar. In een poging dit te bestrijden, halen Zweedse autoriteiten honderd politieagenten uit andere depa

Nieuws

'D66 vindt het hilarisch dat bewoners meer moeten betalen voor energie'

Er vond deze week een opmerkelijk debat plaats in de lokale politiek. FVD in Haarlemmermeer verzet zich hevig tegen tal van klimaatregels, maar de lokale afdeling van D66 wil juist nog meer gaat inzetten op de verduurzaming van de gemeente. FVD hekel

Nieuws

Zweden begint internationale anti-immigratiecampagne om nieuwkomers af te schrikken

De Zweedse regering gaat immigranten in het buitenland proberen te overtuigen om niet naar Zweden te komen. Middels een internationale informatiecampagne wil de regering de immigranten vertellen over hun nieuwe, veel strengere asielbeleid. Op deze ma

Nieuws

Kabinet: Nederland stevent af op ongekende asielcrisis

COA, IND, de politie en het minsterie van Justitie en Veiligheid zien het somber in. Nederland stevent af op een "maatschappelijk ontwrichtende" asielcrisis die nog ingrijpender  zal zin dan die van afgelopen zomer, staat er in interne stukken. De in

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Nieuws

Defensieminister Ollongren (D66) meldt zich ziek voor debat wapenleveranties Oekraïne

Donderdag vond er een commissiedebat plaats over onder meer de eventule Nederlandse wapenleveranties aan Oekraïne. Maar wie schitterde door afwezigheid, was de verantwoordelijke minister van Defensie, Kajsa Ollongren (D66). De staatssecretaris vervin

Nieuws

Peiling: Oostenrijkse anti-immigratie partij veruit grootste van het land

De Oostenrijkse anti-immigratie partij en tevens kritisch tegenstander van EU-sancties richting Rusland, de FPÖ, is de meest populaire partij van het land, zo blijkt uit recente peilingen. De rechtse Vrijheidspartij (FPÖ) van Oostenrijk, bekend om ha

Nieuws

Doodsbedreiger Geert Wilders krijgt een reprimandegesprek: 'Om gek van te worden'

PVV-voorman Geert Wilders ontvangt jaarlijks honderden (doods)bedreigingen. Tot de grote frustratie van Wilders gaat het Openbaar Ministerie te vaak niet over op vervolging. Recent heeft Wilders weer flink wat aangiftes gedaan, onder andere tegen een

Nieuws

PVV dient motie van wantrouwen in tegen Landbouwminister Adema: "Liegen en bedriegen"

Vorige week werd bekend dat de boeren versneld hun mest moeten gaan wegvoeren van de Europese Commissie (derogatie), en dat het kabinet dit wekenlang voor de Tweede Kamer heeft verzwegen. De PVV is woest, en heeft daarom een motie van wantrouwen inge

Nieuws

Slechts een op de vier afgewezen asielzoekers verlaat daadwerkelijk het land

In 2021 verliet slechts 24 procent van de geweigerde asielzoekers het EU-land waar ze asiel aanvroegen, dat blijkt uit onderzochte cijfers van Eurostat en de Volkskrant. In 2021 werden bijna 350.000 asielaanvragen afgewezen. Echter zijn hiervan maar

Nieuws

Bosma (PVV) roept minister op om te stoppen met 'slavernijgedram': "Het is propaganda en indoctrinatie"

PVV-Kamerlid Martin Bosma heeft donderdagavond tijdens een debat over de excuses voor het Nederlandse slavernijverleden de minister opgeroepen om te stoppen met "propaganda en indoctrinatie". Volgens Bosma hoeven Nederlanders helemaal niet "bewust te

Nieuws

Trudeau uitgejouwd door tientallen boze demonstranten: "Tiran! Verrader!"

Deze week had de Canadese premier Justin Trudeau een dagenlange vergadering over een nieuwe zorgakkoord met zijn coalitie. Maar terwijl hij binnen druk bezig was, werd het buiten het gebouw onrustig, met tientallen demonstranten. Trudeau kwam uiteind

Nieuws

PVV'er mag niet deelnemen aan Comité 4 en 5 mei: 'Ik zou een nazi zijn'

PVV-raadslid Natasja Cornelisse (Zaanstad) had dit jaar graag willen meewerken aan de jaarlijkse 4 en 5-herdenking. Cornelisse had zich dan ook aangemeld als vrijwilliger, echter werd haar direct de deur gewezen. Als PVV-raadslid was ze namelijk niet

Nieuws

Denemarken zoekt Europese steun voor asielcentrum buiten EU

Denemarken wil woorden omzetten in daden, en nu echt werk maken van een asielcentrum buiten de EU. Hier moeten asielzoekers hun aanvraag gaan afwachten. Denemarken zoekt steun bij andere Europese landen om zo'n asielcentrum werkelijkheid te laten wor

Nieuws

Omtzigt woedend op belastingdienst om achterhouden dossiers: niets geleerd van toeslagenaffaire

Meerdere advocaten luiden de noodklok: de belastingdienst weigert in rechtszaken regelmatig om belangrijke dossiers vrij te geven, tegen de wet in. Maar de staatssecretaris van Financiën, Marnix van Rij (CDA), zegt dat dit "hun beleving in hun zaken"

Nieuws

Van der Plas: "Kabinet wil boeren met onmogelijke regelgeving weg hebben"

Vorige week werd bekend dat de boeren versneld hun mest moeten gaan wegvoeren van de Europese Commissie (derogatie), en dat het kabinet dit wekenlang voor de Tweede Kamer heeft verzwegen. BBB-leider Caroline van der Plas is woest: "Als je de boeren w

Nieuws

Rutte heeft plannen om migratie te beperken met strengere grenscontroles

Uit een gelekte notitie blijkt dat premier Mark Rutte plannen heeft om de hoge asielinstroom aan te pakken. Het kabinet wil fors meer geld investeren in de grenscontroles aan de EU en wil vaker én sneller afgewezen asielzoekers terugsturen. Naar verw