Spanje maakt ruk naar rechts bij verkiezingen

Nieuws 24 juli 2023 3 minuten Serre Verweij
Verkiezingen Spanje
ANP

Rechts wint de parlementsverkiezingen in Spanje. Het is echter geen eenduidige overwinning. De centrumrechtse partij Partido Popular (PP) wordt de grootste partij met 136 zetels, terwijl de socialistische partij (SPOE), die de afgelopen jaren de Spaanse regering leidde, tweede wordt met 122 zetels. Op de derde plaats volgt de ultrarechtse partij Vox, met een daling van 52 naar 33 zetels, terwijl de ultralinkse partij Sumar vierde is geworden met een daling van 36 naar 31 zetels. 

De Tweede Kamer in Spanje heeft 350 leden, dus 176 zetels zijn nodig voor het vormen van een meerderheidsregering. Noch de twee linkse, noch de twee rechtse partijen winnen een absolute meerderheid. Een mogelijkheid is dat PP en Vox samen een minderheidsregering gaan vormen. Dit zou dan de meest rechtse regering in Spanje worden sinds 1978. Ook wordt er gesproken over mogelijke nieuwe verkiezingen in het najaar. 

Tegelijk met de Tweede Kamerverkiezingen zijn ook de Eerste Kamerverkiezingen gehouden in Spanje. Hierbij wint PP ook aanzienlijk. De verkiezingen zijn vervroegd gehouden nadat de regeringspartijen grote verliezen leden tijdens de regionale verkiezingen.

De huidige linkse minderheidsregering bestaat uit de socialistische partij en een groep kleinere radicaal-linkse partijen, waaronder de communisten. De ultralinkse partijen hadden zich eerst verenigd onder de naam Podemos. Eerder dit jaar werd Podemos omgedoopt tot Sumar.

PP-leider Alberto Núñez Feijóo heeft veel winst geboekt tijdens de lokale verkiezingen in Spanje met kritiek op de socialistische premier Pedro Sánchez, vanwege de steun die Sánchez zocht bij separatistische partijen. Feijóo bekritiseerde Sánchez opnieuw tijdens het verkiezingsdebat en verwees ook naar de radicale coalitiepartners van de socialisten. 

Alhoewel PP niet officieel heeft gezegd met Vox te zullen regeren, wordt dit door de meeste analisten wel verwacht. PP en Vox hebben in meerdere provincies al coalities gevormd. Vox staat bekend als nationaal-conservatief, ultranationalistisch, rechts-populistisch, anti-islam en EU-sceptisch. 

Het vormen van een minderheidsregering kan problematisch blijken. Kleine splinterpartijen als Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) en Junts krijgen een belangrijke rol. De linkse partij ECR, die strijdt voor Catalaanse onafhankelijkheid en steun geeft aan de regering van Sánchez, is gezakt van 13 naar 7 zetels. Nieuwe verkiezingen in zo'n situatie zijn niet ongewoon in Spanje. Toen de parlementsverkiezingen in april 2019 geen meerderheidsregering opleverde voor Spanje werden nieuwe verkiezingen uitgeschreven.

Een mogelijke nieuwe regering zal waarschijnlijk te maken krijgen met conflicten over Catalaans separatisme, een langzaam herstellende economie en een verlamd rechtssysteem. De Raad voor de Rechtspraak had in 2018 vernieuwd moet worden, maar dit is nog steeds niet gebeurd. De rechtse oppositiepartijen weigerden namelijk de regering te steunen bij de benoeming van een meer linkse raad, terwijl voorstellen van hun kant om de Raad voor de Rechtspraak onafhankelijk te maken van de politiek door de regering werden afgewezen. In 2021 verbood de regering, middels een nieuwe wet, aan de oude raad om nog rechters te benoemen bij het hooggerechtshof. Hierdoor zijn inmiddels bijna 30 procent van de posities bij het hooggerechtshof niet bezet en is het rechtssysteem lamgelegd. De EU heeft meermaals kritiek geuit op Spanje vanwege de problemen met de rechtsstaat. Vertrouwen in de onafhankelijkheid van het rechtssysteem is laag onder de bevolking.

De socialistische regering is ook hevig bekritiseerd voor het invoeren van de 'democratische herinneringswet'. De wet is pas na meerdere jaren in afgezwakte vorm doorgevoerd. Met deze wet wordt het regime van Francisco Franco officieel veroordeeld, terwijl de linkse republikeinse regering, geleid door socialisten en communisten, juist wordt verheerlijkt. De regering wil ook de wet gebruiken om organisaties die positief zijn over het regime van Franco verbieden. Dit zorgt voor de beschuldiging dat de regering de vrijheid van meningsuiting aantast. PP en Vox verwijten de socialisten het openrijten van oude wonden en hebben beloofd de wet in te trekken wanneer ze aan de macht komen. 

Ultrarechtse partijen groeien sinds 2022 in rap tempo in meerdere Europese landen. In Italië is een ultrarechtse meerderheidsregering aan de macht gekomen onder premier Georgia Meloni, in Zweden werd vorig jaar een rechtse coalitie gevormd met steun van de uiterst-rechtse Zweedse Democraten en in Finland is begin dit jaar een regering gevormd met deelname van de uiterst-rechtse partij De Finnen (verwant aan de PVV). Daarnaast zijn in Duitsland en Oostenrijk de ultrarechtse partijen Alternative für Deutschland (AfD) en Freiheitliche Partei Österreich (FPÖ) afgelopen maanden enorm gestegen in de peilingen. 

Onderzoeksjournalist en auteur Peter Siebelt doet al tientallen jaren onderzoek naar extreemlinkse netwerken in Nederland. Hij volgde demonstranten, infiltreerde organisaties en ploegde honderdduizenden documenten door. Wat hij aantrof, noemt hij 'een radicaal links ondergronds netwerk vol macht, gesubsidieerd met publiek geld'. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Peter Siebelt slaat alarm: 'Extreemlinkse netwerken beïnvloeden politiek, media en rechtspraak'

Beluister onze podcast

Of beluister op:

Meerartikelen

NPO
Nieuws

Kabinet wil snijden in NPO: van elf naar vijf omroepen

De Nederlandse Publieke Omroep staat voor een grote hervorming. Minister Bruins van Media wil het aantal omroepen terugbrengen van elf naar vijf samenwerkingsverbanden. Dat meldt het AD op basis van een conceptbrief. Haagse bronnen bevestigen het pla

Europese vlag
Nieuws

Linkse ngo's dienen klacht in tegen rechtse denktank

Lobbygroepen proberen het debat in het Europees Parlement te verstoren en de discussie over vrouwenrechten te stoppen. Dat stelt MCC Brussels in reactie op een klacht die is ingediend bij Roberta Metsola, voorzitter van het Europees Parlement. De kla

islam
Achtergronden

Algerijns-Franse islamologe Razika Adnani: “Stop te zeggen dat islamisme geen islam is!”

In 2016 was 7,1 procent van de Nederlandse bevolking moslim. Volgens een onderzoek van PEW-Research zal dat zonder immigratie in 2050 9,1 procent zijn, bij een hoge migratie 15,2 procent. De ervaringen met moslims in Europa is tot nog toe dat zij hun

Klever
Nieuws

NSC uit forse kritiek op bezuinigingen op ontwikkelingshulp

Minister Klever van de PVV wil fors bezuinigen op ontwikkelingshulp. Ze wil 2,4 miljard euro besparen en ontwikkelingshulp inzetten in het Nederlandse belang. Dit leidt tot scherpe kritiek vanuit zowel de oppositie als coalitiepartij NSC. Vooral coal

Moskee
Nieuws

Nederlandse moskeeën eisen dat OM onderzoek doet naar christelijke organisatie

Een breed samenwerkingsverband van Nederlandse moskeeën heeft het Openbaar Ministerie (OM) gevraagd om een onderzoek te starten naar de organisaties Christenen voor Israël en Israel Heartland, meldt het RD. Aanleiding is een journalistiek onderzoek v

Nabahani Jalal
Nieuws

Zweden: elf migranten aangeklaagd die ouderen massaal oplichtten

Een bende van elf jonge mannen, tussen de 16 en 36 jaar oud, wordt verdacht van grootschalige fraude en diefstal gericht op kwetsbare ouderen in Stockholm. Het gaat om ten minste 25 gevallen van zware oplichting, zes inbraken en meerdere pogingen tot

Zweden
Nieuws

Zweden wil verblijfsvergunning migranten intrekken bij slecht gedrag

Zweden wil migranten die zich misdragen hun verblijfsvergunning kunnen afpakken. Dat blijkt uit een nieuw rapport dat dinsdag is gepresenteerd aan minister van Migratie Johan Forssell. Volgens het rapport moeten migranten die fraude plegen, herhaalde

Uitermark
Nieuws

NSC-minister wil 60% topambtenaren ontslaan

De Algemene Bestuursdienst (ABD), de elitegroep van topambtenaren binnen de rijksoverheid, staat aan de vooravond van een ingrijpende hervorming. Minister Judith Uitermark (Binnenlandse Zaken) wil het aantal managementfuncties binnen de ABD drastisch

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Orban
Nieuws

Hongarije zegt internationaal strafrecht vaarwel voor bondgenoot Netanyahu: overweegt exit

De Hongaarse regering onder leiding van premier Viktor Orbán werkt aan een uittreding uit het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag. Volgens bronnen van Radio Free Europe en onderzoeksjournalist Szabolcs Panyi is het plan in een vergevorderd stad

Petr Bystron
Nieuws

Brussel pakt AfD-parlementariër aan om tweet

Het Europees Parlement heeft dinsdag de parlementaire onschendbaarheid ingetrokken van vier rechtse Europarlementariërs. Onder hen: Petr Bystron van de Duitse AfD. Zijn 'misdrijf'? Een tweet met een fotomontage waarin zes Duitse politici, onder wie M

Voltooid leven
Onderzoek

Studie: euthanasie als oplossing voor sociale problemen?

Twintig jaar geleden was Nederland één van de eerste landen ter wereld die euthanasie legaliseerde. Maar waar deze vorm van levensbeëindiging vroeger vooral in verband werd gebracht met vergevorderde kanker of andere ongeneeslijke ziekten, verschuift

Vox
Peiling

Catalaanse jongeren stemmen massaal rechts

Een nieuwe peiling uit Catalonië laat een opvallende trend zien: VOX is de populairste partij onder jonge kiezers. De rechts-nationalistische partij van Santiago Abascal scoort opvallend hoog bij jongeren tussen de 18 en 21 jaar en laat gevestigde pa

azc
Nieuws

‘Lichtstraat’ rond azc stuit op verzet: buren naar de rechter

De plaatsing van tientallen lantaarnpalen rond het asielzoekerscentrum (azc) in Albergen leidt tot juridische stappen. Een groep omwonenden vindt dat de verlichting buitensporig is en stapt naar de rechter. Volgens hen is de Gravendijk, waar het azc

Trump
Nieuws

Trump woedend over verbod op Le Pen: 'Een heel groot probleem'

De Amerikaanse president Donald Trump heeft fel uitgehaald naar de uitspraak van een rechtbank in Parijs om Marine Le Pen uit te sluiten van deelname aan verkiezingen. Hij noemt het een 'heel groot probleem' en vergelijkt de zaak met de juridische aa

zelensky
Nieuws

Oekraïne heeft geheim nucleair doemplan om land onbewoonbaar te maken

Volgens Oleksiy Arestovych, voormalig adviseur van de Oekraïense president Zelensky, heeft Oekraïne een geheim plan om zijn eigen land volledig onbewoonbaar te maken als Rusland de oorlog wint. In een interview zegt hij dat de militaire inlichtingend

Eerdmans en Van Baarle
Nieuws

DENK weigert steun vrijlating Turkse oppositieleider: ‘Spreekbuis van Erdogan’

Een ruime meerderheid van de Tweede Kamer wil dat het kabinet zich uitspreekt tegen de arrestatie van de Turkse oppositieleider Ekrem Imamoglu. DENK-leider Stephan van Baarle gaf als enige fractieleider aan zich niet achter de motie te scharen. Dit l

Sander Smit en Von der Leyen
Nieuws

Brussel geeft ngo-lobbyschandaal toe na druk BBB-motie

De Europese Commissie heeft toegegeven dat ngo's met Europese subsidies hebben gelobbyd om Europarlementariërs te beïnvloeden. Het gaat om geld uit het LIFE-programma, bedoeld voor milieuprojecten. Volgens de Commissie ging het mis bij werkprogramma’

Rob Jetten
Nieuws

Jetten tiert tegen Faber: 'U bent een grove schande! Walgelijk!'

De spanning in de Tweede Kamer liep dinsdag hoog op. Minister van Asiel en Migratie Marjolein Faber (PVV) weigerde om haar handtekening te zetten onder de toekenning van koninklijke onderscheidingen aan vrijwilligers in de asielopvang. Haar houding l

Schoof Zelensky
Nieuws

Nederland investeert 500 miljoen in drones voor Oekraïne

Nederland trekt een half miljard euro uit voor drones die Oekraïne dringend nodig heeft in de strijd tegen Rusland. Het gaat om een forse investering in zowel de aanschaf als ontwikkeling van onbemande vliegtuigen. Daarmee wil het kabinet niet alleen

vuurwerk
Nieuws

Tweede Kamer stemt in met vuurwerkverbod

Het vuurwerkverbod komt er. Na jaren van discussie is er nu een meerderheid in de Tweede Kamer. Dinsdag maakte NSC bekend het verbod te steunen. Tweede Kamerlid Faith Bruyning liet weten dat de fractie heeft ingestemd na een vergadering. Vorige week