Spanje maakt ruk naar rechts bij verkiezingen

Nieuws 24 juli 2023 3 minuten Serre Verweij
Verkiezingen Spanje
ANP

Rechts wint de parlementsverkiezingen in Spanje. Het is echter geen eenduidige overwinning. De centrumrechtse partij Partido Popular (PP) wordt de grootste partij met 136 zetels, terwijl de socialistische partij (SPOE), die de afgelopen jaren de Spaanse regering leidde, tweede wordt met 122 zetels. Op de derde plaats volgt de ultrarechtse partij Vox, met een daling van 52 naar 33 zetels, terwijl de ultralinkse partij Sumar vierde is geworden met een daling van 36 naar 31 zetels. 

De Tweede Kamer in Spanje heeft 350 leden, dus 176 zetels zijn nodig voor het vormen van een meerderheidsregering. Noch de twee linkse, noch de twee rechtse partijen winnen een absolute meerderheid. Een mogelijkheid is dat PP en Vox samen een minderheidsregering gaan vormen. Dit zou dan de meest rechtse regering in Spanje worden sinds 1978. Ook wordt er gesproken over mogelijke nieuwe verkiezingen in het najaar. 

Tegelijk met de Tweede Kamerverkiezingen zijn ook de Eerste Kamerverkiezingen gehouden in Spanje. Hierbij wint PP ook aanzienlijk. De verkiezingen zijn vervroegd gehouden nadat de regeringspartijen grote verliezen leden tijdens de regionale verkiezingen.

De huidige linkse minderheidsregering bestaat uit de socialistische partij en een groep kleinere radicaal-linkse partijen, waaronder de communisten. De ultralinkse partijen hadden zich eerst verenigd onder de naam Podemos. Eerder dit jaar werd Podemos omgedoopt tot Sumar.

PP-leider Alberto Núñez Feijóo heeft veel winst geboekt tijdens de lokale verkiezingen in Spanje met kritiek op de socialistische premier Pedro Sánchez, vanwege de steun die Sánchez zocht bij separatistische partijen. Feijóo bekritiseerde Sánchez opnieuw tijdens het verkiezingsdebat en verwees ook naar de radicale coalitiepartners van de socialisten. 

Alhoewel PP niet officieel heeft gezegd met Vox te zullen regeren, wordt dit door de meeste analisten wel verwacht. PP en Vox hebben in meerdere provincies al coalities gevormd. Vox staat bekend als nationaal-conservatief, ultranationalistisch, rechts-populistisch, anti-islam en EU-sceptisch. 

Het vormen van een minderheidsregering kan problematisch blijken. Kleine splinterpartijen als Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) en Junts krijgen een belangrijke rol. De linkse partij ECR, die strijdt voor Catalaanse onafhankelijkheid en steun geeft aan de regering van Sánchez, is gezakt van 13 naar 7 zetels. Nieuwe verkiezingen in zo'n situatie zijn niet ongewoon in Spanje. Toen de parlementsverkiezingen in april 2019 geen meerderheidsregering opleverde voor Spanje werden nieuwe verkiezingen uitgeschreven.

Een mogelijke nieuwe regering zal waarschijnlijk te maken krijgen met conflicten over Catalaans separatisme, een langzaam herstellende economie en een verlamd rechtssysteem. De Raad voor de Rechtspraak had in 2018 vernieuwd moet worden, maar dit is nog steeds niet gebeurd. De rechtse oppositiepartijen weigerden namelijk de regering te steunen bij de benoeming van een meer linkse raad, terwijl voorstellen van hun kant om de Raad voor de Rechtspraak onafhankelijk te maken van de politiek door de regering werden afgewezen. In 2021 verbood de regering, middels een nieuwe wet, aan de oude raad om nog rechters te benoemen bij het hooggerechtshof. Hierdoor zijn inmiddels bijna 30 procent van de posities bij het hooggerechtshof niet bezet en is het rechtssysteem lamgelegd. De EU heeft meermaals kritiek geuit op Spanje vanwege de problemen met de rechtsstaat. Vertrouwen in de onafhankelijkheid van het rechtssysteem is laag onder de bevolking.

De socialistische regering is ook hevig bekritiseerd voor het invoeren van de 'democratische herinneringswet'. De wet is pas na meerdere jaren in afgezwakte vorm doorgevoerd. Met deze wet wordt het regime van Francisco Franco officieel veroordeeld, terwijl de linkse republikeinse regering, geleid door socialisten en communisten, juist wordt verheerlijkt. De regering wil ook de wet gebruiken om organisaties die positief zijn over het regime van Franco verbieden. Dit zorgt voor de beschuldiging dat de regering de vrijheid van meningsuiting aantast. PP en Vox verwijten de socialisten het openrijten van oude wonden en hebben beloofd de wet in te trekken wanneer ze aan de macht komen. 

Ultrarechtse partijen groeien sinds 2022 in rap tempo in meerdere Europese landen. In Italië is een ultrarechtse meerderheidsregering aan de macht gekomen onder premier Georgia Meloni, in Zweden werd vorig jaar een rechtse coalitie gevormd met steun van de uiterst-rechtse Zweedse Democraten en in Finland is begin dit jaar een regering gevormd met deelname van de uiterst-rechtse partij De Finnen (verwant aan de PVV). Daarnaast zijn in Duitsland en Oostenrijk de ultrarechtse partijen Alternative für Deutschland (AfD) en Freiheitliche Partei Österreich (FPÖ) afgelopen maanden enorm gestegen in de peilingen. 

Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Staatssecretaris verzoekt Kamerleden niet te veel vragen te stellen over Box 3

Beluister onze podcast

Is D66 bewust bezig met onze democratie te ondermijnen?
Of beluister op:

Meerartikelen

FDF
Nieuws

Farmers Defence Force waarschuwt voor nieuwe boerenacties bij doorzetten stikstofplannen

Farmers Defence Force (FDF) waarschuwt voor nieuwe boerenacties als het kabinet vasthoudt aan de aangekondigde stikstofplannen. Volgens voorman Mark van den Oever groeit de onrust op het platteland opnieuw. In een videocolumn voor Ongehoord Nederland

Hermans
Nieuws

VWS-minister wil gezonde jongeren klaarstomen voor Defensie

VWS-minister Sophie Hermans sprak op een zorgcongres in Berlijn opvallend stevig over de noodzaak van gezonde jongeren voor Defensie. In haar toespraak op het Hauptstadtkongress stelde zij dat een gezonde bevolking nodig is om de samenleving overeind

EU
Nieuws

EU wil afgewezen asielzoekers naar remigratiecentra sturen in Rwanda en Oezbekistan

Een groep Europese landen onderzoekt plannen om afgewezen asielzoekers onder te brengen in terugkeercentra buiten de Europese Unie. Rwanda en Oezbekistan worden genoemd als mogelijke locaties. Daarmee zet Europa een nieuwe stap in het verplaatsen van

Amsterdam
Nieuws

Amsterdam bedenkt groene klushub, maar aannemers blijven massaal weg

Een duurzame overstapplek voor aannemers in Amsterdam is nauwelijks gebruikt. Sinds begin 2025 maakten slechts drie bedrijven gebruik van de zogenoemde Park + Switch bij de Passenger Terminal. Daar konden aannemers, loodgieters en installateurs hun b

Leyen
Achtergronden

Onvrede over ‘autoritaire’ Von der Leyen groeit binnen Europese Commissie

Binnen de Europese Commissie groeit de irritatie over Ursula von der Leyen. Volgens berichtgeving van Politico zouden meerdere Commissieleden genoeg hebben van haar gesloten en sterk gecentraliseerde manier van besturen. De Duitse Commissievoorzitter

EU
Achtergronden

EU opent deur voor genetisch aangepast voedsel zonder duidelijke keuze voor consument

Consumenten in Europa krijgen straks minder zicht op genetisch aangepast voedsel. Het Europees Parlement stemde vorige week in met nieuwe regels voor gewassen die zijn aangepast met moderne technieken zoals CRISPR. Voor zulke nieuwe GGO’s gelden stra

Antifa
Nieuws

Antifa-activisten krijgen tientallen jaren celstraf voor geweld richting remigratie-agenten

Een demonstrant in de Amerikaanse staat Texas is veroordeeld tot een gevangenisstraf van honderd jaar na een gewelddadig protest bij een detentiecentrum van immigratiedienst ICE. De man werd schuldig bevonden aan poging tot moord op een politieagent.

Sociale media
Nieuws

Onderzoekers waarschuwen voor verplichte leeftijdscheck op sociale media

Een algemene leeftijdsverificatie voor sociale media gaat te ver. Dat stellen onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam in een juridische verkenning voor het kabinet. Volgens hen raakt zo’n verplicht systeem aan grondrechten van zowel kinderen a

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

azc
Nieuws

Tweede Kamer neemt motie aan om christenen beter te beschermen tegen asielzoekers in azc's

De Tweede Kamer wil dat het kabinet harder optreedt tegen bedreiging, intimidatie en geweld tegen christelijke asielzoekers in Nederlandse opvanglocaties. Een motie van ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder kreeg steun van een Kamermeerderheid. Met de moti

Faber
Nieuws

PVV-Kamerlid Faber eist openheid over migratieachtergrond bij seksuele misdrijven

PVV-Kamerlid Marjolein Faber heeft in de Tweede Kamer opheldering gevraagd over criminaliteitscijfers rond seksuele misdrijven. In een debatbijdrage koppelde zij de veiligheid van vrouwen en meisjes aan het migratiebeleid. Ook vroeg zij de minister w

Magyar
Achtergronden

Nieuwe Hongaarse premier Magyar opent aanval op erfenis Orbán met ‘Operatie Vagevuur’

De Hongaarse premier Péter Magyar heeft een omvangrijk politiek en juridisch offensief aangekondigd tegen de machtsstructuren uit de periode van voormalig premier Viktor Orbán. Onder de naam ‘Operatie Vagevuur’ wil zijn regering volgens eigen zeggen

Boomsma
Nieuws

JA21-motie aangenomen: IND moet weer telefoons van asielzoekers controleren

De Tweede Kamer wil dat de Immigratie- en Naturalisatiedienst weer begint met het controleren van telefoons van asielzoekers. Een motie van JA21-Kamerlid Diederik Boomsma kreeg dinsdag steun van onder meer VVD en CDA. De IND stopte onlangs met het ui

Zelensky
Nieuws

Zelensky cancelt reis naar Polen nadat hoogste Poolse onderscheiding is ingetrokken

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky reist donderdag niet af naar Polen voor een belangrijke conferentie over de wederopbouw van Oekraïne. Zijn afwezigheid komt op een gevoelig moment. De relatie tussen Polen en Oekraïne staat onder druk door e

Halsema
Nieuws

Amsterdam wilde topambtenaren naar dure cursus in Duitsland sturen tijdens forse bezuinigingen

De gemeente Amsterdam wilde tientallen hoge ambtenaren naar Duitsland sturen voor een uitgebreide leiderschapstraining. Dat plan zorgt voor discussie, omdat de gemeente tegelijkertijd bezig is met een grote bezuinigingsoperatie waarbij duizenden arbe

FNV
Nieuws

FNV doet 'aangifte' tegen overheid voor diefstal miljarden euro's

NV Uitkeringsgerechtigden heeft dinsdagmiddag bij het politiebureau aan de Rademarkt symbolisch aangifte gedaan van diefstal. Volgens de vakbond wil de overheid 6,5 miljard euro anders besteden, terwijl dat geld bedoeld is voor mensen met bijvoorbeel

PvdA
Nieuws

OM eist 1 jaar cel tegen voormalig PvdA-burgemeester om bezit kinderporno en ontucht

Het Openbaar Ministerie heeft twaalf maanden cel geëist tegen de 77-jarige oud-burgemeester Herman J. van Hendrik-Ido-Ambacht. Vier maanden daarvan zijn voorwaardelijk. Justitie verdenkt hem van het bezit en verspreiden van kinderporno en ontucht met

Trump
Nieuws

Bijna 300 deportatievluchten in één maand: Trump versnelt aanpak illegale immigratie

De Amerikaanse regering heeft het tempo van deportaties flink verhoogd sinds de terugkeer van president Donald Trump in het Witte Huis. In mei vertrokken bijna 300 vluchten met uitgezette immigranten uit de Verenigde Staten. Daarmee werd volgens cijf

azc
Nieuws

OM: man wilde asielzoekers aanvallen na dood Lisa uit Abcoude

De 42-jarige Marcel de G. uit Vught blijft voorlopig vastzitten. Het Openbaar Ministerie verdenkt hem ervan dat hij begin april in Amsterdam-West een aanval wilde uitvoeren op één of meerdere asielzoekers. Volgens justitie wilde hij daarmee een state

Jetten
Rechts voor z'n Raap

Is D66 bewust bezig met onze democratie te ondermijnen?

Deze week in Rechts voor z’n Raap: een festivalpodium waar ‘witte mannen’ naar achteren worden gestuurd, D66 dat zich druk maakt om een burgerwacht in Loosdrecht, en nieuwe peilingen waarin rechts verder oprukt. Ondertussen betaalt Nederland nog alti

Denemarken
Nieuws

Denemarken verwacht remigratie naar EU-terugkeerhubs in 2027 te starten

De Europese Unie kan mogelijk al volgend jaar beginnen met het opzetten van terugkeercentra buiten het eigen grondgebied. Dat zegt de Deense premier Mette Frederiksen in een interview met de Financial Times. Volgens haar kunnen de eerste centra vóór