Spanje maakt ruk naar rechts bij verkiezingen

Nieuws 24 juli 2023 3 minuten Serre Verweij
Verkiezingen Spanje
ANP

Rechts wint de parlementsverkiezingen in Spanje. Het is echter geen eenduidige overwinning. De centrumrechtse partij Partido Popular (PP) wordt de grootste partij met 136 zetels, terwijl de socialistische partij (SPOE), die de afgelopen jaren de Spaanse regering leidde, tweede wordt met 122 zetels. Op de derde plaats volgt de ultrarechtse partij Vox, met een daling van 52 naar 33 zetels, terwijl de ultralinkse partij Sumar vierde is geworden met een daling van 36 naar 31 zetels. 

De Tweede Kamer in Spanje heeft 350 leden, dus 176 zetels zijn nodig voor het vormen van een meerderheidsregering. Noch de twee linkse, noch de twee rechtse partijen winnen een absolute meerderheid. Een mogelijkheid is dat PP en Vox samen een minderheidsregering gaan vormen. Dit zou dan de meest rechtse regering in Spanje worden sinds 1978. Ook wordt er gesproken over mogelijke nieuwe verkiezingen in het najaar. 

Tegelijk met de Tweede Kamerverkiezingen zijn ook de Eerste Kamerverkiezingen gehouden in Spanje. Hierbij wint PP ook aanzienlijk. De verkiezingen zijn vervroegd gehouden nadat de regeringspartijen grote verliezen leden tijdens de regionale verkiezingen.

De huidige linkse minderheidsregering bestaat uit de socialistische partij en een groep kleinere radicaal-linkse partijen, waaronder de communisten. De ultralinkse partijen hadden zich eerst verenigd onder de naam Podemos. Eerder dit jaar werd Podemos omgedoopt tot Sumar.

PP-leider Alberto Núñez Feijóo heeft veel winst geboekt tijdens de lokale verkiezingen in Spanje met kritiek op de socialistische premier Pedro Sánchez, vanwege de steun die Sánchez zocht bij separatistische partijen. Feijóo bekritiseerde Sánchez opnieuw tijdens het verkiezingsdebat en verwees ook naar de radicale coalitiepartners van de socialisten. 

Alhoewel PP niet officieel heeft gezegd met Vox te zullen regeren, wordt dit door de meeste analisten wel verwacht. PP en Vox hebben in meerdere provincies al coalities gevormd. Vox staat bekend als nationaal-conservatief, ultranationalistisch, rechts-populistisch, anti-islam en EU-sceptisch. 

Het vormen van een minderheidsregering kan problematisch blijken. Kleine splinterpartijen als Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) en Junts krijgen een belangrijke rol. De linkse partij ECR, die strijdt voor Catalaanse onafhankelijkheid en steun geeft aan de regering van Sánchez, is gezakt van 13 naar 7 zetels. Nieuwe verkiezingen in zo'n situatie zijn niet ongewoon in Spanje. Toen de parlementsverkiezingen in april 2019 geen meerderheidsregering opleverde voor Spanje werden nieuwe verkiezingen uitgeschreven.

Een mogelijke nieuwe regering zal waarschijnlijk te maken krijgen met conflicten over Catalaans separatisme, een langzaam herstellende economie en een verlamd rechtssysteem. De Raad voor de Rechtspraak had in 2018 vernieuwd moet worden, maar dit is nog steeds niet gebeurd. De rechtse oppositiepartijen weigerden namelijk de regering te steunen bij de benoeming van een meer linkse raad, terwijl voorstellen van hun kant om de Raad voor de Rechtspraak onafhankelijk te maken van de politiek door de regering werden afgewezen. In 2021 verbood de regering, middels een nieuwe wet, aan de oude raad om nog rechters te benoemen bij het hooggerechtshof. Hierdoor zijn inmiddels bijna 30 procent van de posities bij het hooggerechtshof niet bezet en is het rechtssysteem lamgelegd. De EU heeft meermaals kritiek geuit op Spanje vanwege de problemen met de rechtsstaat. Vertrouwen in de onafhankelijkheid van het rechtssysteem is laag onder de bevolking.

De socialistische regering is ook hevig bekritiseerd voor het invoeren van de 'democratische herinneringswet'. De wet is pas na meerdere jaren in afgezwakte vorm doorgevoerd. Met deze wet wordt het regime van Francisco Franco officieel veroordeeld, terwijl de linkse republikeinse regering, geleid door socialisten en communisten, juist wordt verheerlijkt. De regering wil ook de wet gebruiken om organisaties die positief zijn over het regime van Franco verbieden. Dit zorgt voor de beschuldiging dat de regering de vrijheid van meningsuiting aantast. PP en Vox verwijten de socialisten het openrijten van oude wonden en hebben beloofd de wet in te trekken wanneer ze aan de macht komen. 

Ultrarechtse partijen groeien sinds 2022 in rap tempo in meerdere Europese landen. In Italië is een ultrarechtse meerderheidsregering aan de macht gekomen onder premier Georgia Meloni, in Zweden werd vorig jaar een rechtse coalitie gevormd met steun van de uiterst-rechtse Zweedse Democraten en in Finland is begin dit jaar een regering gevormd met deelname van de uiterst-rechtse partij De Finnen (verwant aan de PVV). Daarnaast zijn in Duitsland en Oostenrijk de ultrarechtse partijen Alternative für Deutschland (AfD) en Freiheitliche Partei Österreich (FPÖ) afgelopen maanden enorm gestegen in de peilingen. 

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/economie
Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Martin Bosma: Waarom zijn alle ongekozen burgemeesters links?

Beluister onze podcast

Jan Roos over de aftakeling van Nederland: 'We leven niet meer in een democratische rechtsstaat'
Of beluister op:

Meerartikelen

Aangevallen activisten
Nieuws

Rechtse activisten aangevallen bij Eiffeltoren: 'Met metalen wapens op hoofd geslagen'

Twee Britse rechtse activisten zijn op zondag 1 november bij de Eiffeltoren in Parijs aangevallen door een groep mannen. Montgomery Toms en Will Coleshill maakten daar opnamen voor een documentaire over massamigratie. Volgens hen begon het geweld...

FVD
Onderzoek

Maurice de Hond: VVD-kiezer haakt massaal af, FVD- en JA21-kiezers blijven trouw

Een jaar na de verkiezingen blijft er van de kiezers van de regeringspartijen steeds minder over. Dat blijkt uit een nieuwe analyse van Maurice de Hond. Hij keek niet alleen naar zetels, maar naar trouw: hoeveel kiezers van een partij zeggen die...

Tusk
Nieuws

Politieke crisis Polen escaleert: hoogste rechter beschuldigt regering-Tusk van staatsgreep

De politieke crisis in Polen wordt steeds groter. Zbigniew Kapiński, voorzitter van het Hooggerechtshof, beschuldigt de regering van premier Donald Tusk van een machtsgreep bij het Constitutioneel Tribunaal. Hij vreest nu ook dat zijn eigen rechtbank...

Eerdmans Letschert
Nieuws

Rechtse Kamerleden zetten EU-verdrag op de agenda dat D66-minister stilletjes wilde goedkeuren

Onderwijsminister Rianne Letschert (D66) wilde het Europese Faro-verdrag goedkeuren zonder dat de Kamer erover debatteerde. Dat plan is van tafel. Tweeënveertig Kamerleden van PVV, JA21, SGP, BBB, Groep Markuszower en Mona Keijzer eisen dat het...

Woningmarkt
Nieuws

CBS: huurwet van De Jonge jaagt beleggers weg uit woningtransformatie

Het moest een snelle manier worden om de woningnood te bestrijden: lege kantoren en winkels ombouwen tot woningen. Vier jaar later is er weinig van terechtgekomen. Vorig jaar kwamen er volgens het CBS maar 6.400 woningen bij door de verbouwing van...

D66
Nieuws

D66 Noordwijk wil geld voor verzet tegen asielopvang schrappen: 'Weggegooid geld'

D66 wil in Noordwijk een einde maken aan het gemeentelijke budget voor verzet tegen de opvang van asielzoekers. De partij wil de 500.000 euro die het college volgens haar de komende twee jaar daarvoor wil gebruiken, verplaatsen naar het behoud van...

Migranten
Nieuws

Ernstige asielincidenten eindelijk openbaar: 29 steekpartijen en 18 zedenmeldingen

Het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft na lange vertraging een overzicht gepubliceerd van ernstige incidenten waarbij asielzoekers betrokken waren. Over de eerste negen maanden van 2026 telt het overzicht 175 meldingen. Daaronder vallen 29...

COA
Nieuws

Maassluis wil geen asielzoekers meer, maar het COA laat de opvangboten gewoon liggen

Maassluis zegt nee. In de tweede ronde van de Spreidingswet stelt de gemeente geen enkele nieuwe opvangplek beschikbaar. Sterker nog: het college wil de huidige opvang afbouwen. Maar daar steekt het COA een stokje voor. De twee opvangboten met...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

14-jarige jongen in Azov
Nieuws

14-jarige jongen gevonden in vermeende geheime martelgevangenis Oekraïense legereenheid

Een 14-jarige jongen en meerdere gewonde militairen zijn aangetroffen in een omstreden gebouw van de Oekraïense legereenheid Azov, vlak bij Kiev. Volgens getuigen werden mensen daar tegen hun wil vastgehouden, mishandeld en mogelijk gemarteld....

Van Weel
Nieuws

PAS-melders kunnen vervolgd worden onder nieuwe EU-milieuwet, erkent kabinet

VVD-minister David van Weel van Justitie en Veiligheid wil PAS-melders niet garanderen dat zij nooit worden vervolgd onder de nieuwe Europese wet tegen milieucriminaliteit. Dat staat in zijn antwoorden op Kamervragen van BBB-leider Caroline van der...

Meloni
Nieuws

Italië 'stemt in' met 1.753 terugnames, maar neemt één asielzoeker terug

Italië heeft in de eerste helft van 2026 ingestemd met 1.753 van de 1.757 Duitse verzoeken om asielzoekers terug te nemen, maar nam er precies één terug. Dat blijkt uit een antwoord van de Duitse regering aan het Duitse parlement. Ook Nederlandse...

Ceuta
Nieuws

Marokko krijgt EU-miljoenen, maar neemt geen enkel kind uit Ceuta terug

Marokko heeft geen enkel dossier beantwoord van de ruim zestig alleenstaande minderjarigen die Spanje na de bestorming van Ceuta wil terugbrengen naar hun familie. Dat blijkt uit cijfers die de Spaanse minister Ángel Víctor Torres op 23 oktober...

DNB
Nieuws

DNB sleutelt drie keer aan pensioenregels: 'Instemming niet aan de orde'

De Nederlandsche Bank (DNB) heeft in elf maanden drie keer de uitleg aangepast van de rekenregels waarmee pensioenfondsen bepalen wie er bij de overstap naar het nieuwe pensioenstelsel op vooruit- of achteruitgaat. Het ministerie van Sociale Zaken...

Politie
Nieuws

Asielzoeker verdacht van aanranden minderjarige meisjes in Almere: rechter houdt hem vast

Een 23-jarige man die geregistreerd staat in Ter Apel, blijft vastzitten op verdenking van het aanranden van twee minderjarige meisjes in Almere. Volgens het Openbaar Ministerie (OM) gebruikte hij daarbij ook geweld. Daarnaast zou hij zich op...

Box3
Nieuws

Raad van State kraakt box 3-plannen kabinet: Belastingdienst noemt invoering onuitvoerbaar

De Raad van State wil dat het kabinet-Jetten zijn plannen voor een nieuw belastingstelsel in box 3 voorlopig van tafel haalt. De overstap naar een vermogenswinstbelasting per 2028 is volgens de hoogste wetgevingsadviseur niet verantwoord. Ook de...

Huizen
Nieuws

Bewoners woedend over opvang 200 asielzoekers vlak bij school speciaal onderwijs

In Huizen verzetten omwonenden zich tegen plannen voor de opvang van ongeveer 200 vluchtelingen op het terrein van Koninklijke Visio. De locatie aan de Amersfoortsestraatweg ligt vlak bij een school voor speciaal onderwijs. Bewoners vrezen...

Klimaatweek
Nieuws

Hart voor Den Haag wil Klimaatweek schrappen: 'Tochtig huis warm je niet op met vegan-proeverij'

Hart voor Den Haag wil een einde maken aan de Haagse Klimaatweek. Volgens de partij kan de gemeente het geld beter besteden aan het isoleren van woningen dan aan activiteiten zoals plantaardige proeverijen en proefritten met deelauto's. Raadslid...

Bouchallikht
Nieuws

Oud-GroenLinkser ziet Gaza terug in NPO-realityshow over au pairs

Voormalig GroenLinks-Kamerlid Kauthar Bouchallikht heeft een uitzending van het NPO-programma Au Pairs aangegrepen om aandacht te vragen voor Palestijnse kinderen in Gaza. In een blog beschrijft ze hoe een aflevering over het Canadese koloniale...

Ter Apel
Nieuws

Ministerie publiceert na een jaar stilte weer lijst ernstige incidenten met asielzoekers

Een jaar lang bleef het stil. Nu heeft het ministerie van Justitie en Veiligheid alsnog een overzicht gedeeld van de zwaarste incidenten waarbij asielzoekers betrokken waren. Over de eerste drie kwartalen van 2026 staan er 175 meldingen in. Het...

Abdul El-Sayed
Nieuws

Linkse politica VS steunt rechtse kandidaat nu 'jihadistische gek' verkiezingen dreigt te winnen

De Amerikaanse Democratische politica Haley Stevens heeft voor grote opschudding gezorgd door vlak voor de verkiezingen een Republikein te steunen. In de staat Michigan spreekt zij haar steun uit voor Mike Rogers, die het dinsdag opneemt tegen de...