Spanje maakt ruk naar rechts bij verkiezingen

Nieuws 24 juli 2023 3 minuten Serre Verweij
Verkiezingen Spanje
ANP

Rechts wint de parlementsverkiezingen in Spanje. Het is echter geen eenduidige overwinning. De centrumrechtse partij Partido Popular (PP) wordt de grootste partij met 136 zetels, terwijl de socialistische partij (SPOE), die de afgelopen jaren de Spaanse regering leidde, tweede wordt met 122 zetels. Op de derde plaats volgt de ultrarechtse partij Vox, met een daling van 52 naar 33 zetels, terwijl de ultralinkse partij Sumar vierde is geworden met een daling van 36 naar 31 zetels. 

De Tweede Kamer in Spanje heeft 350 leden, dus 176 zetels zijn nodig voor het vormen van een meerderheidsregering. Noch de twee linkse, noch de twee rechtse partijen winnen een absolute meerderheid. Een mogelijkheid is dat PP en Vox samen een minderheidsregering gaan vormen. Dit zou dan de meest rechtse regering in Spanje worden sinds 1978. Ook wordt er gesproken over mogelijke nieuwe verkiezingen in het najaar. 

Tegelijk met de Tweede Kamerverkiezingen zijn ook de Eerste Kamerverkiezingen gehouden in Spanje. Hierbij wint PP ook aanzienlijk. De verkiezingen zijn vervroegd gehouden nadat de regeringspartijen grote verliezen leden tijdens de regionale verkiezingen.

De huidige linkse minderheidsregering bestaat uit de socialistische partij en een groep kleinere radicaal-linkse partijen, waaronder de communisten. De ultralinkse partijen hadden zich eerst verenigd onder de naam Podemos. Eerder dit jaar werd Podemos omgedoopt tot Sumar.

PP-leider Alberto Núñez Feijóo heeft veel winst geboekt tijdens de lokale verkiezingen in Spanje met kritiek op de socialistische premier Pedro Sánchez, vanwege de steun die Sánchez zocht bij separatistische partijen. Feijóo bekritiseerde Sánchez opnieuw tijdens het verkiezingsdebat en verwees ook naar de radicale coalitiepartners van de socialisten. 

Alhoewel PP niet officieel heeft gezegd met Vox te zullen regeren, wordt dit door de meeste analisten wel verwacht. PP en Vox hebben in meerdere provincies al coalities gevormd. Vox staat bekend als nationaal-conservatief, ultranationalistisch, rechts-populistisch, anti-islam en EU-sceptisch. 

Het vormen van een minderheidsregering kan problematisch blijken. Kleine splinterpartijen als Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) en Junts krijgen een belangrijke rol. De linkse partij ECR, die strijdt voor Catalaanse onafhankelijkheid en steun geeft aan de regering van Sánchez, is gezakt van 13 naar 7 zetels. Nieuwe verkiezingen in zo'n situatie zijn niet ongewoon in Spanje. Toen de parlementsverkiezingen in april 2019 geen meerderheidsregering opleverde voor Spanje werden nieuwe verkiezingen uitgeschreven.

Een mogelijke nieuwe regering zal waarschijnlijk te maken krijgen met conflicten over Catalaans separatisme, een langzaam herstellende economie en een verlamd rechtssysteem. De Raad voor de Rechtspraak had in 2018 vernieuwd moet worden, maar dit is nog steeds niet gebeurd. De rechtse oppositiepartijen weigerden namelijk de regering te steunen bij de benoeming van een meer linkse raad, terwijl voorstellen van hun kant om de Raad voor de Rechtspraak onafhankelijk te maken van de politiek door de regering werden afgewezen. In 2021 verbood de regering, middels een nieuwe wet, aan de oude raad om nog rechters te benoemen bij het hooggerechtshof. Hierdoor zijn inmiddels bijna 30 procent van de posities bij het hooggerechtshof niet bezet en is het rechtssysteem lamgelegd. De EU heeft meermaals kritiek geuit op Spanje vanwege de problemen met de rechtsstaat. Vertrouwen in de onafhankelijkheid van het rechtssysteem is laag onder de bevolking.

De socialistische regering is ook hevig bekritiseerd voor het invoeren van de 'democratische herinneringswet'. De wet is pas na meerdere jaren in afgezwakte vorm doorgevoerd. Met deze wet wordt het regime van Francisco Franco officieel veroordeeld, terwijl de linkse republikeinse regering, geleid door socialisten en communisten, juist wordt verheerlijkt. De regering wil ook de wet gebruiken om organisaties die positief zijn over het regime van Franco verbieden. Dit zorgt voor de beschuldiging dat de regering de vrijheid van meningsuiting aantast. PP en Vox verwijten de socialisten het openrijten van oude wonden en hebben beloofd de wet in te trekken wanneer ze aan de macht komen. 

Ultrarechtse partijen groeien sinds 2022 in rap tempo in meerdere Europese landen. In Italië is een ultrarechtse meerderheidsregering aan de macht gekomen onder premier Georgia Meloni, in Zweden werd vorig jaar een rechtse coalitie gevormd met steun van de uiterst-rechtse Zweedse Democraten en in Finland is begin dit jaar een regering gevormd met deelname van de uiterst-rechtse partij De Finnen (verwant aan de PVV). Daarnaast zijn in Duitsland en Oostenrijk de ultrarechtse partijen Alternative für Deutschland (AfD) en Freiheitliche Partei Österreich (FPÖ) afgelopen maanden enorm gestegen in de peilingen. 

nieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eunieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/democratie
Terwijl in Den Haag de parlementaire enquête naar de corona-aanpak net voorbij is, laait ook daarbuiten het debat over de keuzes uit 2020 tot 2022 weer op. De commissie onderzoekt hoe volksgezondheid, grondrechten en andere maatschappelijke belangen tegen elkaar zijn afgewogen. Journalist en schrijver Eva Munnik stelt in De Covidstaat vergelijkbare vragen. Tegenover NieuwRechts beschrijft ze hoe ingrijpende maatregelen volgens haar vaak op een smalle wetenschappelijke en bestuurlijke basis rustten, terwijl schade aan onderwijs, mentale gezondheid, sociale verhoudingen en vertrouwen in de overheid onvoldoende werd meegewogen. "Niet alleen corona zelf heeft veel leed veroorzaakt, maar ook de manier waarop we ervoor kozen corona aan te pakken. Daarom moeten we blijven evalueren, ook met het oog op toekomstige crises."

 Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Eva Munnik over De Covidstaat: ‘De schade van het coronabeleid is zwaar onderschat’

Beluister onze podcast

Waren dit de meest dramatische Algemene Politieke Beschouwingen in jaren?
Of beluister op:

Meerartikelen

Europese vlaggen
Nieuws

Nieuwe EU-klachtenregels dreigen rekening bij ondernemers neer te leggen

Nieuwe Europese regels voor buitengerechtelijke geschillen kunnen leiden tot meer werk en hogere kosten voor Nederlandse klachteninstanties. Kifid waarschuwt dat de financiële gevolgen bij sommige instanties uiteindelijk volledig terechtkomen bij...

Lahlah
Nieuws

Amsterdam weet op welke scholen homo-acceptatie laag is, maar wethouder Esmah Lahlah wil niet ingrijpen

De homoacceptatie onder jongeren is in vier jaar hard gedaald. Ook Amsterdam kent al langer grote verschillen tussen scholen en stadsdelen. Toch wil onderwijswethouder Esmah Lahlah (Pro) eerst nieuwe cijfers van de GGD afwachten voordat zij bepaalt...

Jetten
Rechts voor z'n Raap

Waar liggen de prioriteiten van Jetten écht?

In deze aflevering van de NieuwRechts Podcast bespreken we de forse opmars van de AfD in Mecklenburg-Voor-Pommeren. De partij eindigde als grootste, terwijl de CDU een historische nederlaag leed en uit het deelstaatparlement verdween. Wat zegt deze...

Elanor Boekholt-O’Sullivan
Nieuws

Vastgoedsector kritisch op D66-minister: doel van 100.000 woningen ‘niet realistisch’

De vastgoedsector zet grote vraagtekens bij het plan van woonminister Elanor Boekholt-O’Sullivan om structureel 100.000 woningen per jaar te bouwen. Volgens Vastgoed Belang blijft investeren in huurwoningen financieel onaantrekkelijk door de...

COA
Nieuws

PRO-fractievoorzitter leidt vergadering over asielopvang terwijl ze zelf bij COA werkt

De Heemsteedse fractievoorzitter Romée Pameijer van PRO heeft een opvallende dubbelrol. Zij zat de commissievergadering voor waarin de mogelijke komst van een asielopvang bij de Cruquiusbrug werd besproken, terwijl zij sinds begin 2025 zelf bij het...

Kennedy
Nieuws

Amerikaanse gezondheidsdienst start onderzoek naar klachten na mRNA-vaccins

De Amerikaanse gezondheidsdienst NIH begint een nieuw onderzoeksprogramma naar mensen die langdurig ziek werden na een vaccinatie. De aandacht gaat daarbij sterk uit naar coronavaccins. Wetenschappers willen onder meer uitzoeken wat er na een...

Van Weel
Nieuws

Kabinet ziet geen ‘grooming gangs’ in Nederland, maar houdt cruciale gegevens niet bij

Nederland heeft volgens het kabinet geen aanwijzingen dat hier op grote schaal zogeheten ‘grooming gangs’ actief zijn: groepen migranten die kwetsbare minderjarige meisjes benaderen, afhankelijk maken en vervolgens seksueel uitbuiten. Zulke zaken...

Thomas
Nieuws

Rechtse activist steekt oplaasbare migrantenboot lek op Brits Kanaal

De Britse anti-migratieactivist Daniel Thomas heeft dinsdag op het Kanaal een opblaasboot lekgestoken die kort daarvoor was gebruikt door migranten. Thomas, online bekend als Danny Tommo, volgde de boot met een snelle motorboot en zond zijn actie...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

AIVD NCTV
Achtergronden

Remigratie in extreemrechts frame: AIVD en NCTV waarschuwen voor radicale ideeën

Remigratie krijgt opnieuw een prominente plaats in het debat over rechts-extremisme. De AIVD en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) beschrijven in hun nieuwe rapport Achter de façade hoe rechts-extremisten volgens...

Van Essen
Nieuws

Vier gemeenten keren zich tegen stikstofplan eigen provincie

Vier gemeenten in de provincie Utrecht maken zich zorgen over de gevolgen van het provinciale stikstofbeleid voor boeren. Leusden, Woudenberg, Rhenen en Renswoude waarschuwen voor groeiende onzekerheid en onrust. Volgens de gemeenten neemt daardoor...

Faber Jetten
Nieuws

Marjolein Faber haalt uit naar Jetten: ‘Nog nooit zo’n prutser gezien’

Voormalig PVV-minister Marjolein Faber heeft hard uitgehaald naar het minderheidskabinet van Rob Jetten. Tegenover PowNews stelt ze dat haar eigen kabinet-Schoof, dat zelf voortijdig ten val kwam, het aanzienlijk beter deed. Vooral premier Jetten...

Migratie
Nieuws

Nederlandse rechter blokkeert opnieuw terugsturen asielzoekers

Nederland mag drie asielzoekers voorlopig niet terugsturen naar Italië. Dat heeft de vreemdelingenkamer van de rechtbank Midden-Nederland in Utrecht bepaald. Volgens de rechters heeft minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie onvoldoende...

David van Weel
Nieuws

VVD-minister onder vuur: zette Tweede Kamer volgens Rekenkamer op verkeerde been

Minister van Justitie en Veiligheid David van Weel (VVD) heeft volgens de Algemene Rekenkamer een verkeerd beeld gegeven van ruim 10.000 ernstige misdrijven die de politie in 2024 niet behandelde. De minister stelde eerder dat de cijfers nuance nodig...

Arriva
Nieuws

Arriva voert weer perroncontroles in na explosie aan zwartrijdende asielzoekers

Arriva heeft de perroncontroles in Emmen en Zwolle per direct opnieuw ingevoerd. De vervoerder ziet een toename van het aantal zwartrijders op de Vechtdallijn tussen Emmen en Zwolle. Volgens Arriva hangt die stijging samen met een groter aantal...

Hyves
Nieuws

Hyves keert terug: Mediahuis verzamelt uitgebreide gebruikersdata voor advertenties

Hyves maakt een comeback onder Mediahuis. Het sociale netwerk, dat ooit groot was in Nederland voordat Facebook de markt overnam, krijgt opnieuw een plek online. Mediahuis presenteert de terugkeer mede in het teken van digitale soevereiniteit en...

Vänsterpartiet
Nieuws

Zweedse politie onderzoekt mogelijke verkiezingsfraude rond linkse politicus

De Zweedse politie onderzoekt mogelijke verkiezingsfraude rond de verkiezing van Mohamed Abdukardir Ali, een politicus van de socialistische partij Vänsterpartiet die onverwacht via voorkeursstemmen in het parlement kwam. Ali was daarvoor...

Frank Furedi
Nieuws

Nieuwe rechtse denktank in Brussel richt pijlen op verdere EU-centralisatie

Jarenlang probeerde de rechtse denktank MCC Brussels vanuit het hart van de Europese Unie een conservatief tegenwicht te bieden aan de dominante koers in Brussel. De denktank keerde zich onder meer tegen verdere concentratie van politieke macht bij...

Kees van der Spek
Nieuws

RTL-journalist ontkent verband migratie en dalende homo-acceptatie

Journalist Kees van der Spek en Tweede Kamerlid Mona Keijzer botsten maandagavond bij Renze over de sterke daling van de homo-acceptatie onder Nederlandse jongeren. Keijzer stelde dat migratie een onderdeel is van het probleem en waarschuwde voor...

Ter Apel
Achtergronden

Problemen op ‘Ter Apel-lijntje’: Kamer verkeerd geïnformeerd over veiligheid treinpersoneel

Weinig spoorlijnen in Nederland hebben zoveel Kamervragen, moties en extra geld opgeleverd als de Vechtdallijn tussen Zwolle en Emmen, in de regio beter bekend als het ‘Ter Apel-lijntje’. Al jaren beloven vervoerder, provincies en kabinet dat het...

Elif Eralp
Nieuws

Radicaal links wint in Berlijn met 'verkiezingsintifada' jongeren en moslims

De radicaal linkse partij Die Linke heeft voor het eerst de verkiezingen voor het Berlijnse parlement gewonnen. De linkse partij kreeg 25,7 procent van de stemmen, tegen 12,2 procent in 2023. Vooral jonge kiezers en moslims stemden vaak op Die Linke....