Spanje maakt ruk naar rechts bij verkiezingen

Nieuws 24 juli 2023 3 minuten Serre Verweij
Verkiezingen Spanje
ANP

Rechts wint de parlementsverkiezingen in Spanje. Het is echter geen eenduidige overwinning. De centrumrechtse partij Partido Popular (PP) wordt de grootste partij met 136 zetels, terwijl de socialistische partij (SPOE), die de afgelopen jaren de Spaanse regering leidde, tweede wordt met 122 zetels. Op de derde plaats volgt de ultrarechtse partij Vox, met een daling van 52 naar 33 zetels, terwijl de ultralinkse partij Sumar vierde is geworden met een daling van 36 naar 31 zetels. 

De Tweede Kamer in Spanje heeft 350 leden, dus 176 zetels zijn nodig voor het vormen van een meerderheidsregering. Noch de twee linkse, noch de twee rechtse partijen winnen een absolute meerderheid. Een mogelijkheid is dat PP en Vox samen een minderheidsregering gaan vormen. Dit zou dan de meest rechtse regering in Spanje worden sinds 1978. Ook wordt er gesproken over mogelijke nieuwe verkiezingen in het najaar. 

Tegelijk met de Tweede Kamerverkiezingen zijn ook de Eerste Kamerverkiezingen gehouden in Spanje. Hierbij wint PP ook aanzienlijk. De verkiezingen zijn vervroegd gehouden nadat de regeringspartijen grote verliezen leden tijdens de regionale verkiezingen.

De huidige linkse minderheidsregering bestaat uit de socialistische partij en een groep kleinere radicaal-linkse partijen, waaronder de communisten. De ultralinkse partijen hadden zich eerst verenigd onder de naam Podemos. Eerder dit jaar werd Podemos omgedoopt tot Sumar.

PP-leider Alberto Núñez Feijóo heeft veel winst geboekt tijdens de lokale verkiezingen in Spanje met kritiek op de socialistische premier Pedro Sánchez, vanwege de steun die Sánchez zocht bij separatistische partijen. Feijóo bekritiseerde Sánchez opnieuw tijdens het verkiezingsdebat en verwees ook naar de radicale coalitiepartners van de socialisten. 

Alhoewel PP niet officieel heeft gezegd met Vox te zullen regeren, wordt dit door de meeste analisten wel verwacht. PP en Vox hebben in meerdere provincies al coalities gevormd. Vox staat bekend als nationaal-conservatief, ultranationalistisch, rechts-populistisch, anti-islam en EU-sceptisch. 

Het vormen van een minderheidsregering kan problematisch blijken. Kleine splinterpartijen als Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) en Junts krijgen een belangrijke rol. De linkse partij ECR, die strijdt voor Catalaanse onafhankelijkheid en steun geeft aan de regering van Sánchez, is gezakt van 13 naar 7 zetels. Nieuwe verkiezingen in zo'n situatie zijn niet ongewoon in Spanje. Toen de parlementsverkiezingen in april 2019 geen meerderheidsregering opleverde voor Spanje werden nieuwe verkiezingen uitgeschreven.

Een mogelijke nieuwe regering zal waarschijnlijk te maken krijgen met conflicten over Catalaans separatisme, een langzaam herstellende economie en een verlamd rechtssysteem. De Raad voor de Rechtspraak had in 2018 vernieuwd moet worden, maar dit is nog steeds niet gebeurd. De rechtse oppositiepartijen weigerden namelijk de regering te steunen bij de benoeming van een meer linkse raad, terwijl voorstellen van hun kant om de Raad voor de Rechtspraak onafhankelijk te maken van de politiek door de regering werden afgewezen. In 2021 verbood de regering, middels een nieuwe wet, aan de oude raad om nog rechters te benoemen bij het hooggerechtshof. Hierdoor zijn inmiddels bijna 30 procent van de posities bij het hooggerechtshof niet bezet en is het rechtssysteem lamgelegd. De EU heeft meermaals kritiek geuit op Spanje vanwege de problemen met de rechtsstaat. Vertrouwen in de onafhankelijkheid van het rechtssysteem is laag onder de bevolking.

De socialistische regering is ook hevig bekritiseerd voor het invoeren van de 'democratische herinneringswet'. De wet is pas na meerdere jaren in afgezwakte vorm doorgevoerd. Met deze wet wordt het regime van Francisco Franco officieel veroordeeld, terwijl de linkse republikeinse regering, geleid door socialisten en communisten, juist wordt verheerlijkt. De regering wil ook de wet gebruiken om organisaties die positief zijn over het regime van Franco verbieden. Dit zorgt voor de beschuldiging dat de regering de vrijheid van meningsuiting aantast. PP en Vox verwijten de socialisten het openrijten van oude wonden en hebben beloofd de wet in te trekken wanneer ze aan de macht komen. 

Ultrarechtse partijen groeien sinds 2022 in rap tempo in meerdere Europese landen. In Italië is een ultrarechtse meerderheidsregering aan de macht gekomen onder premier Georgia Meloni, in Zweden werd vorig jaar een rechtse coalitie gevormd met steun van de uiterst-rechtse Zweedse Democraten en in Finland is begin dit jaar een regering gevormd met deelname van de uiterst-rechtse partij De Finnen (verwant aan de PVV). Daarnaast zijn in Duitsland en Oostenrijk de ultrarechtse partijen Alternative für Deutschland (AfD) en Freiheitliche Partei Österreich (FPÖ) afgelopen maanden enorm gestegen in de peilingen. 

nieuwrechts.nl/series/democratienieuwrechts.nl/series/boerennieuwrechts.nl/series/economienieuwrechts.nl/series/migratienieuwrechts.nl/series/eu
Wil je ons steunen? Ga dan naar www.nieuwrechts.nl/registreren 
De Democraten wonnen de Amerikaanse midterms met grote overmacht. Toch moet niemand dat zien als het einde van het Trumpisme, zegt opiniemaker Victor Vlam. In gesprek met NieuwRechts noemt hij de uitslag vooral een persoonlijke afrekening met Trump. Hij heeft ook stevige kritiek op de Nederlandse media, die al maanden het einde van de Amerikaanse democratie voorspelden. Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Victor Vlam reflecteert op de midterms: ‘Afstraffing van Trump, niet van het Trumpisme’

Beluister onze podcast

Victor Vlam reflecteert op de midterms: ‘Afstraffing van Trump, niet van het Trumpisme’
Of beluister op:

Meerartikelen

Van Weel Al Biyati
Nieuws

Wie bepaalt wat extreemrechts is? Kabinet blijft antwoord schuldig na 31 Kamervragen

In september stelden de AIVD en de NCTV dat rechts-extremisten zich verschuilen achter gematigde taal. Ook woorden als ‘remigratie’ kregen een waarschuwingslabel. FVD vroeg het kabinet waar de grens ligt tussen extremisme en gewoon politiek debat....

Milan Schenk
Nieuws

FVD-motie om wachtgeld oud-politici openbaar te maken haalt geen meerderheid: 'Wat hebben deze partijen te verbergen?'

Wie na zijn vertrek uit de politiek wachtgeld krijgt, en hoeveel, blijft voor de buitenwereld geheim. De Tweede Kamer heeft dinsdag een motie van FVD-Kamerlid Milan Schenk verworpen. Die vroeg om elk jaar de naam, het voormalige ambt en het...

Windmolens
Nieuws

Inwoners boos: gemeente haalt klimaatdoelen, maar wil toch extra windturbines bouwen

Inwoners van Everdingen zijn boos over de plannen voor nieuwe windturbines in de gemeente Vijfheerenlanden. De gemeente ligt al op koers om haar eigen klimaatdoelen te halen, maar wil toch extra windenergie opwekken. Daarmee moeten tekorten van...

Wolf
Nieuws

Wolf doodt 8 schapen bij Drentse boerenfamilie: gezin roept op tot ingrijpen

De Drentse boerenfamilie Alkema uit Hijken is opnieuw getroffen door een wolvenaanval. Acht schapen van Geke en Albert Alkema werden gedood. Het gezin vraagt om maatregelen tegen de wolf. Ook thuis groeit de angst: dochter Emma gaat liever niet...

Crypto
Nieuws

Box 3-plan zet crypto en goud op achterstand

Het nieuwe box 3-plan van minister Heinen (VVD) heeft de wind in de rug. Het kabinet lijkt met steun van JA21, SGP en BBB een meerderheid te hebben in de Tweede Kamer. In de Eerste Kamer ontbreekt nog één zetel. Voor de meeste beleggers is het plan...

Tilburg
Nieuws

Tilburg geeft 2,2 miljoen euro uit aan verbouwing klooster opvang 315 Oekraïners

De gemeente Tilburg wil 2,2 miljoen euro besteden aan de verbouwing van een voormalig klooster voor de opvang van maximaal 315 Oekraïense vluchtelingen. Het gaat om klooster Notre Dame aan de Bredaseweg 291. Daarnaast worden de jaarlijkse kosten voor...

Gevangenis
Nieuws

Personeelstekort in gevangenissen: 72 gedetineerden krijgen minder bewaking

Er zijn zo weinig bewakers in het gevangeniswezen dat de bewaking zelf wordt afgeschaald. In drie gevangenissen begint een proef van een jaar waarin 72 gedetineerden meer vrijheid krijgen en minder toezicht. Als het bevalt, wil de Dienst Justitiële...

Letschert
Nieuws

D66-minister gaf Kamer verkeerde informatie over afgelaste Joodse lezing

D66-minister Rianne Letschert (Onderwijs) heeft de Tweede Kamer onjuist geïnformeerd over de afgelasting van een bijeenkomst voor Joodse studenten aan de Universiteit Maastricht. Volgens haar was het besluit genomen na overleg met de lokale...

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Nieuwegein
Nieuws

Woningcorporatie wil Gazaanse statushouder met gezin uit flat zetten na grote overlast

Woningcorporatie Jutphaas Wonen wil een Gazaanse statushouder met vijf minderjarige kinderen uit zijn woning in Nieuwegein zetten. Zijn vrouw is hoogzwanger van hun zesde kind. Volgens de corporatie veroorzaakt de man ernstige overlast in een flat...

Tony Murphy
Nieuws

EU-Rekenkamer slaat alarm: nieuwe miljardenbegroting maakt fraude moeilijker te ontdekken

De Europese Unie houdt op 26 en 27 november een extra top om de onderhandelingen over de nieuwe meerjarenbegroting te versnellen. De Europese Commissie wil voor de periode 2028 tot en met 2034 bijna 2.000 miljard euro beschikbaar stellen. Zes landen,...

Erkens
Nieuws

Kerk zet boeren aan de kant voor natuur, kabinet weigert in te grijpen

Staatssecretaris Silvio Erkens (VVD) van Landbouw geeft geen oordeel over de kerk in het Drentse Rolde die pachters wegstuurt en grond verkoopt voor natuur. „Ik kan alleen aangeven dat het ministerie niet betrokken is bij deze casus”, schrijft hij...

Belastingen
Achtergronden

Box 3-plan laat gat tot 17,6 miljard: ‘Dat is de prijs die we betalen’

Het kabinet wil de nieuwe box 3-heffing er snel doorheen krijgen, ook al ontbreekt de dekking voor later. Volgens cijfers van het ministerie van Financiën levert het plan tot 2040 bijna 22 miljard euro minder op dan de eerdere plannen. Voor de...

Limburgs Museum
Nieuws

Limburg krijgt 35 meter lang slavernijwandkleed, ondanks beperkte rol in slavenhandel

In het Limburgs Museum in Venlo is een 35 meter lang wandkleed over het slavernijverleden van Limburg onthuld. Honderden mensen werkten een half jaar aan het kunstwerk, dat verhalen over slavernij en onderdrukking vertelt. Opvallend is dat Limburg...

Pensioen
Nieuws

Pensioenen stijgen nog geen 1 procent, terwijl inflatie op 3,7 procent staat

Gepensioneerde zorgmedewerkers, bouwvakkers en metaalwerkers krijgen in 2027 een pensioenverhoging van minder dan één procent. Dat staat tegenover een inflatie van 3,7 procent in oktober. De drie fondsen zijn al overgestapt op het nieuwe...

Vijlbrief
Nieuws

Bijna 2 miljard euro AOW naar het buitenland, kabinet wil geen evaluatie

Nederland maakte vorig jaar bijna 2 miljard euro AOW over naar mensen die buiten het Koninkrijk wonen. Dat blijkt uit een overzicht van de Sociale Verzekeringsbank bij antwoorden van D66-minister Hans Vijlbrief op Kamervragen van FVD-Kamerlid Schenk....

Rellen Parijs
Nieuws

Franse rellen: 75 procent onderzochte verdachten heeft Arabische of Afrikaanse voornaam

Een onderzoek naar de gewelddadige rellen in Frankrijk van oktober heeft het debat over immigratie opnieuw aangewakkerd. Van een onderzochte groep van 70 personen die na de ongeregeldheden voor de rechter moesten verschijnen, had 75 procent volgens...

Ilaria Salis
Nieuws

'Antifa-Europarlementariër' noemt voetbalfans 'nazi-uitschot' om pro-Europees spandoek

De Italiaanse Europarlementariër Ilaria Salis heeft fel uitgehaald naar Hongaarse voetbalsupporters die in Milaan een spandoek met de tekst 'wij moeten Europa verdedigen' toonden. De politica van de radicaal-linkse partij Alleanza Verdi e Sinistra...

NOS Belhaj
Nieuws

Nieuwe NOS-topvrouw leidde pro-Palestijns jongerenkanaal

Sheily Belhaj, chef van het NOS-jongerenkanaal NOS Stories, wordt per 1 januari adjunct-hoofdredacteur van NOS Nieuws. Onder haar leiding werd Hamas bij NOS Stories geen enkele keer een terreurorganisatie genoemd in het afgelopen jaar. Het woord...

Vijlbrief
Nieuws

D66-minister stelt strengere controle op werkende asielzoekers uit: gaat tegen advies van zijn ambtenaren in

D66-minister Hans Vijlbrief (Sociale Zaken) heeft het UWV opdracht gegeven voorlopig niet verder te gaan met de voorbereiding van nieuwe werkregels voor asielzoekers. Zijn eigen ambtenaren adviseerden juist om haast te maken, blijkt uit een...

Tweede Kamer
Onderzoek

Activistische ambtenaren: de ongekozen macht achter de schermen in Den Haag

De minister beslist, de ambtenaar voert uit. Althans, zo hoort het te werken. Maar achter de deuren van de ministeries staat dat principe steeds meer ter discussie. Ruim een derde van de overheidsmedewerkers zegt niet ieder kabinet te kunnen en...