Spanje maakt ruk naar rechts bij verkiezingen

Nieuws 24 juli 2023 3 minuten Serre Verweij
Verkiezingen Spanje
ANP

Rechts wint de parlementsverkiezingen in Spanje. Het is echter geen eenduidige overwinning. De centrumrechtse partij Partido Popular (PP) wordt de grootste partij met 136 zetels, terwijl de socialistische partij (SPOE), die de afgelopen jaren de Spaanse regering leidde, tweede wordt met 122 zetels. Op de derde plaats volgt de ultrarechtse partij Vox, met een daling van 52 naar 33 zetels, terwijl de ultralinkse partij Sumar vierde is geworden met een daling van 36 naar 31 zetels. 

De Tweede Kamer in Spanje heeft 350 leden, dus 176 zetels zijn nodig voor het vormen van een meerderheidsregering. Noch de twee linkse, noch de twee rechtse partijen winnen een absolute meerderheid. Een mogelijkheid is dat PP en Vox samen een minderheidsregering gaan vormen. Dit zou dan de meest rechtse regering in Spanje worden sinds 1978. Ook wordt er gesproken over mogelijke nieuwe verkiezingen in het najaar. 

Tegelijk met de Tweede Kamerverkiezingen zijn ook de Eerste Kamerverkiezingen gehouden in Spanje. Hierbij wint PP ook aanzienlijk. De verkiezingen zijn vervroegd gehouden nadat de regeringspartijen grote verliezen leden tijdens de regionale verkiezingen.

De huidige linkse minderheidsregering bestaat uit de socialistische partij en een groep kleinere radicaal-linkse partijen, waaronder de communisten. De ultralinkse partijen hadden zich eerst verenigd onder de naam Podemos. Eerder dit jaar werd Podemos omgedoopt tot Sumar.

PP-leider Alberto Núñez Feijóo heeft veel winst geboekt tijdens de lokale verkiezingen in Spanje met kritiek op de socialistische premier Pedro Sánchez, vanwege de steun die Sánchez zocht bij separatistische partijen. Feijóo bekritiseerde Sánchez opnieuw tijdens het verkiezingsdebat en verwees ook naar de radicale coalitiepartners van de socialisten. 

Alhoewel PP niet officieel heeft gezegd met Vox te zullen regeren, wordt dit door de meeste analisten wel verwacht. PP en Vox hebben in meerdere provincies al coalities gevormd. Vox staat bekend als nationaal-conservatief, ultranationalistisch, rechts-populistisch, anti-islam en EU-sceptisch. 

Het vormen van een minderheidsregering kan problematisch blijken. Kleine splinterpartijen als Esquerra Republicana de Catalunya (ERC) en Junts krijgen een belangrijke rol. De linkse partij ECR, die strijdt voor Catalaanse onafhankelijkheid en steun geeft aan de regering van Sánchez, is gezakt van 13 naar 7 zetels. Nieuwe verkiezingen in zo'n situatie zijn niet ongewoon in Spanje. Toen de parlementsverkiezingen in april 2019 geen meerderheidsregering opleverde voor Spanje werden nieuwe verkiezingen uitgeschreven.

Een mogelijke nieuwe regering zal waarschijnlijk te maken krijgen met conflicten over Catalaans separatisme, een langzaam herstellende economie en een verlamd rechtssysteem. De Raad voor de Rechtspraak had in 2018 vernieuwd moet worden, maar dit is nog steeds niet gebeurd. De rechtse oppositiepartijen weigerden namelijk de regering te steunen bij de benoeming van een meer linkse raad, terwijl voorstellen van hun kant om de Raad voor de Rechtspraak onafhankelijk te maken van de politiek door de regering werden afgewezen. In 2021 verbood de regering, middels een nieuwe wet, aan de oude raad om nog rechters te benoemen bij het hooggerechtshof. Hierdoor zijn inmiddels bijna 30 procent van de posities bij het hooggerechtshof niet bezet en is het rechtssysteem lamgelegd. De EU heeft meermaals kritiek geuit op Spanje vanwege de problemen met de rechtsstaat. Vertrouwen in de onafhankelijkheid van het rechtssysteem is laag onder de bevolking.

De socialistische regering is ook hevig bekritiseerd voor het invoeren van de 'democratische herinneringswet'. De wet is pas na meerdere jaren in afgezwakte vorm doorgevoerd. Met deze wet wordt het regime van Francisco Franco officieel veroordeeld, terwijl de linkse republikeinse regering, geleid door socialisten en communisten, juist wordt verheerlijkt. De regering wil ook de wet gebruiken om organisaties die positief zijn over het regime van Franco verbieden. Dit zorgt voor de beschuldiging dat de regering de vrijheid van meningsuiting aantast. PP en Vox verwijten de socialisten het openrijten van oude wonden en hebben beloofd de wet in te trekken wanneer ze aan de macht komen. 

Ultrarechtse partijen groeien sinds 2022 in rap tempo in meerdere Europese landen. In Italië is een ultrarechtse meerderheidsregering aan de macht gekomen onder premier Georgia Meloni, in Zweden werd vorig jaar een rechtse coalitie gevormd met steun van de uiterst-rechtse Zweedse Democraten en in Finland is begin dit jaar een regering gevormd met deelname van de uiterst-rechtse partij De Finnen (verwant aan de PVV). Daarnaast zijn in Duitsland en Oostenrijk de ultrarechtse partijen Alternative für Deutschland (AfD) en Freiheitliche Partei Österreich (FPÖ) afgelopen maanden enorm gestegen in de peilingen. 

De protesten in Loosdrecht tegen de komst van een noodopvang voor asielzoekers zijn volgens Diederick Volkers niet los te zien van een dieper gevoel van onmacht. Volkers is oprichter van Dorp voor Dorp, een jonge lokale partij in de gemeente Wijdemeren. Hij ziet de demonstraties niet alleen als boosheid over een opvanglocatie, maar ook als frustratie over een bestuur dat volgens hem al jaren over de hoofden van inwoners heen beslist. In gesprek met NieuwRechts zegt hij dat onder die woede ook een bredere roep klinkt om gesloten grenzen. Ouders maken zich volgens hem bovendien zorgen over veiligheid, zeker omdat jonge meisjes langs de geplande opvang fietsen naar sport, school of uitgaan. "Wie wordt de volgende Lisa?" Volgens hem komt er een moment waarop inwoners zeggen: "Tot hier en niet verder." Blijf via NieuwRechts.nl op de hoogte van het laatste nieuws voor rechts en conservatief denkend Nederland! Start je gratis maand nu via https://nieuwrechts.nl/landing

Diederick Volkers over asieldemonstraties Loosdrecht: 'Bevolking zegt: tot hier en niet verder'

Beluister onze podcast

Diederick Volkers over asieldemonstraties Loosdrecht: 'Bevolking zegt: tot hier en niet verder'
Of beluister op:

Meerartikelen

Italiaanse politie
Nieuws

Italiaanse politie arresteert Marokkaanse man voor rekruteren voor Islamitische Staat

De Italiaanse politie heeft maandag een 22-jarige man opgepakt die volgens gerechtelijke bronnen wordt verdacht van rekrutering voor terrorisme. Het gaat om een Italiaan van Marokkaanse afkomst. Hij werd gearresteerd door politie-eenheden in Reggio E

Klaver en Eerdmans
Nieuws

Eerdmans fileert Klaver om extreemrechts-frame in asieldebat

JA21-leider Joost Eerdmans heeft in de Tweede Kamer hard gereageerd op een speech van Jesse Klaver van Progressief Nederland (PRO), het voormalige GroenLinks-PvdA. Volgens Eerdmans zette Klaver mensen die minder asielinstroom willen te makkelijk weg

Wilders
Peiling

Peiling Verian: PVV in de lift, JA21 en FVD leveren in

In de nieuwste zetelpeiling van EenVandaag en Verian zijn weinig grote verschuivingen te zien. De VVD is de opvallendste stijger. De partij krijgt er deze maand drie zetels bij. De VVD schommelt de laatste maanden tussen de 19 en 23 zetels. De stijgi

Oranje
De Bom

Nederland krijgt bij WK voetbal een nieuwe multiculti-identiteit

Bij het Nederlands elftal denkt u misschien nog aan het Wilhelmus, Cruijff, totaalvoetbal en een land dat zijn eigen identiteit ooit met enige trots durfde te tonen. Gelukkig hebben Nike en Patta ons uit die achterhaalde droom geholpen. Voor het WK-c

EU
Nieuws

EU onderzoekt lidmaatschap zonder direct vetorecht voor nieuwe landen

De Europese Unie onderzoekt grote hervormingen voor toekomstige lidstaten. Kandidaat-landen zoals Moldavië en landen op de Westelijke Balkan zouden kunnen toetreden zonder direct volledig vetorecht te krijgen. Daarmee wil Brussel uitbreiding mogelijk

Politie
Nieuws

Bejaarde vrouw overlijdt na zware mishandeling door Bosnische inbreker in Bunschoten

Een 78-jarige vrouw uit Bunschoten is vorig jaar om het leven gekomen na een gewelddadige inbraak in haar woning. De vrouw was kort daarvoor teruggekeerd van een vakantie met familie in Zuid-Frankrijk. In de nacht na haar thuiskomst zou een 44-jarige

De Vos
Achtergronden

Kamerdebat ontspoort in aanval op FVD: De Vos blijft bij harde anti-migratiekoers

Het debat over politiek geweld draaide dinsdagavond uit op iets heel anders: een poging om FVD publiekelijk in de beklaagdenbank te zetten. Na dagen van ophef over “omvolking”, Markuszower en anti-azc-protesten richtten partijen van links tot rechts

JA21
Nieuws

Rechtse oppositie dient initiatiefwet in om spreidingswet in te trekken

Een groep rechtse oppositiepartijen wil de spreidingswet schrappen. JA21 dient daarvoor een initiatiefwet in, met steun van Forum voor Democratie, BBB, DNA en Mona Keijzer. Volgens de partijen lost de wet de asielcrisis niet op, maar verdeelt die voo

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Zandvoort
Nieuws

Migrantenjongeren zorgen voor overlast in Zandvoort: 'In gezicht gestoken met paraplu'

Strandondernemers in Zandvoort slaan alarm over grote groepen jongeren die volgens hen vooral uit Amsterdam en omgeving komen en vaak een migratieachtergrond hebben. Tijdens het eerste warme weekend van het jaar liep de overlast op de boulevard opnie

dakloze
Nieuws

Amsterdam grijpt minder snel in bij daklozententen van arbeidsmigranten

Amsterdam ziet steeds vaker tenten van dakloze arbeidsmigranten in de stad. Het gaat vooral om mensen uit EU-landen in Oost-Europa, die naar Nederland kwamen voor werk maar inmiddels hun baan zijn kwijtgeraakt. Zij belanden onder bruggen, in bermen,

Duyvendak Klaver
Nieuws

Wijnand Duyvendak keert terug als strateeg bij PRO

Wijnand Duyvendak is terug in de partijtop rond PRO (voorheen GroenLinks-PvdA). Het oud-Kamerlid, dat in 2008 moest opstappen na commotie over zijn radicale activistenverleden, staat sinds maart vermeld als strategisch adviseur van de fusiepartij. Da

Raquel García Hermida-van der Walle
Nieuws

D66-Europarlementariër vraagt Brussel om op te treden tegen X: 'Orwell-censuurpolitie'

D66-Europarlementariër Raquel García Hermida-van der Walle heeft in een officiële brief aan de Europese Commissie opgeroepen om op te treden tegen het sociale media platform X. De brief is gericht aan Commissievoorzitter Henna Virkkunen en Eurocommis

Bart van den Brink
Nieuws

Eerste Kamer stemt in met EU-migratiepact: dit moet u weten

De Eerste Kamer heeft ingestemd met het Europese asiel- en migratiepact. Daarmee kunnen de nieuwe Europese migratieregels ook in Nederland worden ingevoerd. De wet kreeg 43 van de 74 stemmen, met één afwezige senator. Het pact moet zorgen voor snelle

D66
Nieuws

D66 legt schuld van asielrellen bij ‘radicaal-rechtse’ politici

D66-Kamerlid Jan Paternotte heeft hard uitgehaald naar rechtse partijen na de rellen van de afgelopen tijd. Volgens hem moeten relschoppers stevig worden aangepakt, maar ligt het probleem ook bij politici die volgens hem jarenlang polarisatie hebben

Abou Rashed Halsema
Nieuws

Hamas-prominent bedankt Femke Halsema: 'Alle dank en waardering'

Na ophef over haar Nakba-bericht krijgt Femke Halsema steun uit onverwachte hoek. De Palestijnse activist Amin Abou Rashed, die in Nederland wordt verdacht van fondsenwerving voor Hamas-gelieerde organisaties en door de VS op een terrorismesanctielij

Oranje
Video

Nieuwe WK-clip van Oranje zorgt voor ophef: 'Is dit nog Nederland?'

De nieuwe WK-clip van Nike en Patta voor het Nederlands elftal zorgt voor stevige reacties online. De video wil volgens de makers een nieuw beeld van de Nederlandse voetbalcultuur neerzetten. Niet met molens, polders of klassieke Oranje-symboliek, ma

Van der Gijp
Nieuws

Van der Gijp vindt Vandaag Inside te rechts: ‘Alleen nog “eigen volk eerst”’

René van der Gijp vindt dat Vandaag Inside de laatste tijd wel erg vaak rechtse en populistische thema’s aansnijdt. Vooral de manier waarop in het programma over asiel wordt gesproken, zit hem niet lekker. In de rubriek De Krantjes zei hij dat de tal

Van Weel
Nieuws

VVD-minister Van Weel erkent gezagsverlies in Nederlandse probleemwijken

Minister David van Weel waarschuwt dat het gezag in sommige Nederlandse wijken onder druk staat. Volgens hem zijn er plekken waar de overheid terrein verliest en criminele netwerken juist invloed winnen. Hij noemt dat een probleem dat deels samenhang

geld en handboeien
Nieuws

Nederland kan steeds meer grip verliezen op wijken door georganiseerde misdaad

Nederland dreigt af te glijden naar toestanden waarin drugsbendes niet alleen misdaad plegen, maar ook macht krijgen over wijken, bedrijven en bestuur. Dat blijkt uit het eerste Dreigingsbeeld Ondermijning Nederland. De onderzoekers waarschuwen voor

Britse politie
Nieuws

Asielzoekers in Engelse Dorset 9000 procent vaker gelinkt aan zeden- en geweldsmisdrijven

Officiële cijfers uit het Engelse graafschap Dorset wijzen op een opvallende oververtegenwoordiging van asielzoekers bij seksuele en gewelddadige misdrijven. Volgens de berekening zouden asielzoekers daar ongeveer 9.000 procent vaker bij zulke zaken