Onderzoek: UvA-bestuur faalde in aanpak pro-Palestijnse protesten
De Universiteit van Amsterdam (UvA) heeft vorig jaar onvoldoende grip gehad op de pro-Palestijnse protesten op de campus. Dat blijkt uit een onderzoek van adviesbureau Berenschot, uitgevoerd in opdracht van de universiteit. De protesten escaleerden, terwijl het universiteitsbestuur geen effectieve maatregelen nam om de situatie onder controle te krijgen. De schade liep op tot 4,1 miljoen euro.
Na het uitbreken van de oorlog in de Gazastrook ontstond ook op de UvA onrust. Studenten en docenten eisten dat de universiteit haar banden met Israëlische instellingen zou verbreken. Toen het bestuur dit weigerde, groeiden de protesten snel in omvang.
Berenschot concludeert dat de universiteit de impact van de internationale situatie heeft onderschat. In de Verenigde Staten waren vergelijkbare demonstraties al uitgegroeid tot grootschalige acties, wat een voorbode had kunnen zijn voor Nederland. Toch nam de UvA geen preventieve maatregelen om de demonstraties te begeleiden of in goede banen te leiden.
De situatie escaleerde, met als gevolg confrontaties tussen demonstranten en de politie. Uiteindelijk leidde dit tot hoge materiële schade aan meerdere faculteiten.
Geen duidelijke strategie en langzame reactie
Volgens het rapport ontbrak een helder standpunt vanuit het universiteitsbestuur. Hoewel er vooraf signalen waren dat de demonstraties konden uitgroeien tot een grootschalig protest, werd er geen centrale strategie bepaald om dit aan te pakken.
Daarnaast koos het bestuur ervoor om de aanpak van de demonstraties over te laten aan de faculteiten. Dit past volgens de UvA bij haar decentrale bestuursstructuur, omdat faculteiten lokaal het best zouden kunnen inschatten hoe met protesten om te gaan. Maar deze werkwijze zorgde in de praktijk voor vertraging en onduidelijkheid in de besluitvorming.
De universiteit erkent inmiddels dat deze aanpak niet in elke crisissituatie geschikt is. In een verklaring stelt het bestuur: “De decentrale opzet zorgde voor vertraging in afstemming en besluitvorming. We zien nu in dat een centrale aansturing in sommige gevallen nodig is.”
Les voor de toekomst
Het onderzoek benadrukt dat de universiteit in de toekomst sneller en effectiever moet handelen bij soortgelijke situaties. Ook zou er vooraf een duidelijke richtlijn moeten zijn over hoe te reageren op maatschappelijke en politieke spanningen die doordringen op de campus.
Met de bevindingen van Berenschot lijkt de UvA nu haar crisisbeleid tegen het licht te houden. Hoe dat er in de praktijk uit zal zien, zal moeten blijken bij toekomstige protesten op de universiteit.
