FVD-Kamerlid confronteert Klimaatminister: 'Maatregelen zijn peperduur en zinloos'

Achtergronden 18 maart 2025 3 minuten Marit Nubé
Hermans De Vos
ANP

FVD-Kamerlid Lidewij de Vos zet vraagtekens bij de wetenschappelijke onderbouwing van de klimaatmaatregelen. Volgens haar is het huidige klimaatbeleid gebaseerd op onbewezen aannames. Minister Sophie Hermans verdedigt de kabinetsplannen echter. Het debat verloopt fel, met De Vos die keer op keer een concreet antwoord eist en Hermans die blijft vasthouden aan de officiële klimaatrapporten.

Tijdens haar toespraak stelde De Vos dat klimaatverandering al honderdduizenden jaren plaatsvindt. Ze verwees naar de ijstijden en warmere periodes in het verleden en wees op de theorie van Milankovitch, die klimaatschommelingen verklaart door variaties in de baan van de aarde en de stand van de aardas.

Volgens De Vos is de huidige temperatuurstijging sinds 1850 niet uniek in de geschiedenis en zou het verband met CO2 niet overtuigend zijn aangetoond. "De hockeystickgrafiek deugt niet. De doorslaggevende invloed van CO2 op de huidige temperatuurstijging is onbewezen," stelde ze. Ze betoogde dat klimaatbeleid gebaseerd is op een onjuist beeld van klimaatcycli en dat de impact van menselijke CO2-uitstoot wordt overschat. "Op basis van een misplaatst idee over klimaatverandering heeft deze Kamer de Klimaatwet aangenomen, die ons dwingt tot peperdure en zinloze maatregelen."

Hermans geeft weerwoord
Minister Hermans reageerde stellig op de kritiek van De Vos. "Inmiddels is onomstotelijk bewezen dat er een sterke relatie is tussen CO2-uitstoot en temperatuurstijging," stelde zij. Ze legde uit dat wetenschappelijke rapporten aantonen dat de recente temperatuurstijging grotendeels wordt veroorzaakt door menselijke uitstoot van broeikasgassen. Volgens haar is het natuurkundig bewezen dat een toename van CO2 leidt tot opwarming van de aarde.

De Vos vroeg vervolgens om een reactie op specifieke grafieken, waaronder de hockeystickgrafiek die in 1999 werd gepubliceerd door het IPCC. Hermans ging hier niet direct op in, maar benadrukte dat wetenschappelijk onderzoek naar klimaatverandering voortdurend wordt geactualiseerd. "In de rapporten van het IPCC wordt op basis van consensus tussen wetenschappers de huidige stand van de wetenschap gepubliceerd. Dat gaat niet zonder discussies tussen wetenschappers en niet zonder bijstellingen, en dat is maar goed ook."

Twijfels over wetenschappelijke consensus
De Vos zette vraagtekens bij de vaak genoemde wetenschappelijke consensus over klimaatverandering. "Volgens mij baseert de minister zich nu op een studie van John Cook, waarin wordt gesuggereerd dat 97 procent van de wetenschappers het eens zou zijn over klimaatverandering door menselijk toedoen. Maar ook dat is een studie waarin geschoven is met allerlei groepen." Ze stelde dat veel wetenschappers zich überhaupt niet over de kwestie hebben uitgesproken en dat de werkelijke consensus niet zo groot is als vaak wordt beweerd.

Hermans hield vast aan haar standpunt. Ze wees erop dat wetenschappelijk onderzoek altijd discussie kent, maar dat de hockeystickgrafiek en de bredere conclusies over klimaatverandering in de afgelopen jaren meerdere malen zijn bevestigd. "Ook vanuit meer kritische bronnen, zoals het Global Temperature Report for 2024 van Berkeley Earth, wordt erkend dat de hockeystick waarneembaar is." Volgens haar vormt de brede wetenschappelijke consensus de basis voor het klimaatbeleid.

Debat beslecht?
De Vos bleef vasthouden aan haar kritiek en vond dat de minister onvoldoende inhoudelijk inging op haar argumenten. Ze benadrukte dat Nederland miljarden uitgeeft aan klimaatmaatregelen zonder sluitend bewijs voor de noodzaak ervan. Hermans stelde op haar beurt dat de wetenschappelijke inzichten voldoende onderbouwing bieden en dat klimaatmaatregelen ook bijdragen aan energieonafhankelijkheid.

Het debat werd uiteindelijk afgesloten door de voorzitter, met de afspraak dat de minister in een volgende termijn zou terugkomen op de specifieke vragen over de hockeystickgrafiek. Het onderwerp blijft daarmee een punt van discussie binnen de Tweede Kamer.

Beluister onze podcast

Wie bepaalt het migratiebeleid: de kiezer of de rechtsstaat? Een debat op rechts
Of beluister op:

Meerartikelen

ON!
Nieuws

Ongehoord Nederland haalt programma offline na rel

Ongehoord Nederland heeft het onlineprogramma Let’s Twist Again van zijn kanalen verwijderd. De publieke omroep neemt die stap na dagen van politieke ophef over een aflevering waarin Adolf Hitler ter sprake kwam. Volgens ON! voldoet de serie uiteinde

Farage
Nieuws

Reform UK wil stemrecht aanscherpen: spreek je geen Engels, dan mag je niet meer stemmen

Reform UK wil het Britse kiesstelsel ingrijpend veranderen. De partij van Nigel Farage heeft een eigen ‘Election Integrity Bill’ gepresenteerd. Daarmee wil Reform onder meer het stemrecht van Commonwealth-burgers beëindigen, anderstalig verkiezingsma

asiel
Nieuws

Negentienjarige asielzoekster veroordeeld voor mishandeling drie medewerkers in Hoogeveen

Een 19-jarige asielzoekster is door de politierechter veroordeeld voor het mishandelen van drie medewerkers van de handhavings- en toezichtlocatie in Hoogeveen. In die HTL worden asielzoekers geplaatst die in een regulier asielzoekerscentrum te veel

Rechter
Nieuws

Oekraïner stapt in Nederland op bus met ruim 200.000 euro cash in rugzak

Een 67-jarige Oekraïner is in Frankrijk veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf nadat de douane ruim 200.000 euro aan contant geld in zijn rugzak had gevonden. De man was in Nederland op een Flixbus gestapt en was onderweg naar Parijs. Bij een cont

Politie
Nieuws

Syrische crimineel heeft 32 kinderen en drie vrouwen: veel kinderbijslag, veel criminaliteit

Een Syrische man uit Leipzig heeft volgens de Duitse politie minstens drie vrouwen en 32 kinderen. Hoewel een deel van die kinderen al volwassen is, kan het Duitse bijstandsgeld nog altijd oplopen tot duizenden euro’s per maand. De Syrische vader is

Kapteijns
Nieuws

COA-baas beloond met riant topbaantje bij Rijksoverheid: "Ik kijk met trots terug"

Na bijna zeven jaar in het COA-bestuur maakt Joeri Kapteijns de overstap naar een van de hoogste ambtelijke adviesfuncties van Nederland. Vanaf februari 2027 gaat hij aan de slag bij ABDTOPConsult. De timing valt op. Zijn jaren bij het COA werden gek

Migratie
Nieuws

Utrechtse wijk gebukt onder overlast veiligelanders: bewoners klagen over strooptochten door asielzoekers

Bewoners van Lombok-Oost in Utrecht zijn de aanhoudende overlast van een groep zogenoemde veiligelanders zat. Mannen slapen overdag in het gras en tussen de struiken. Ze doen volgens bewoners hun behoefte in de openbare ruimte en laten afval achter.

Jetten
Nieuws

Minderheidscoalitie blijft ruziën over begroting; aanval op Box 3 vormt struikelblok

De coalitiepartijen D66, VVD en CDA zijn na een korte nacht opnieuw om tafel gegaan over de begroting voor volgend jaar. De drie partijen spraken gisteren de hele dag en gingen door tot na 01.00 uur. Een akkoord kwam er niet. Daarmee loopt de tijd st

Leesmeeropinie
Leesmeerinterviews

Meerartikelen

Koppel
Nieuws

Niet getrouwd, wel verplicht je vermogen delen? Brits wetsvoorstel voor na relatiebreuk doet stof opwaaien

Ongehuwde Britten kunnen na een relatiebreuk mogelijk toch financieel aan elkaar vastzitten. De regering onderzoekt regels waarbij een ex-partner in bepaalde gevallen aanspraak kan maken op vermogen, een deel van een woning of pensioenrechten. De pla

AfD
Nieuws

Een op de zeven Duitsers wil binnen vijf jaar emigreren, AfD-kiezers overwegen vertrek het meest

Een aanzienlijk deel van de Duitse bevolking overweegt om het land te verlaten. Uit een nieuwe peiling van onderzoeksbureau Insa blijkt dat 14 procent van de Duitsers van plan is om binnen vijf jaar te emigreren. 68 procent zegt daar juist geen plann

Wolven
Nieuws

Kabinet houdt groei wolvenpopulatie tegen: ‘Honderden wolven gaat niet lukken’

Staatssecretaris Silvio Erkens (Landbouw) wil voorkomen dat het aantal wolven in Nederland sterk verder groeit. Vlak voor een Kamerdebat over het wolvenbeleid keert hij zich tegen een geraamd scenario waarin ruimte zou zijn voor maximaal 56 roedels.

Oversteek
Nieuws

Steekpartij op migrantenboot die onderweg was naar Engeland

De Franse politie is een onderzoek begonnen nadat een migrant is overleden tijdens een overtocht over het Kanaal. Drie andere opvarenden raakten gewond. Ondanks de incidenten werd de reis van de boot richting het Verenigd Koninkrijk uiteindelijk voor

Gaybrapad
Nieuws

Regenboogpad in Nijkerk binnen enkele uren besmeurd met teerachtige stof

Het nieuwe regenboogpad bij station Nijkerk is nog geen halve dag na aanleg besmeurd met een zwarte, teerachtige substantie. De gemeente spreekt van vandalisme en probeert de schade te herstellen. De politie onderzoekt wie er achter de bekladding zit

Zelensky
Nieuws

Oekraïne vraagt Nederland dringend om 2 miljard euro extra militaire steun

Oekraïne doet een dringend beroep op Nederland om op korte termijn 2 miljard euro extra beschikbaar te stellen voor militaire steun. Het geld moet niet noodzakelijk boven op de reeds geplande steun komen. Kiev vraagt Den Haag om miljarden die voor la

Ijsland
Nieuws

IJsland hervat EU-toetredingsgesprekken niet na referendum: premier respecteert ‘soevereine keuze’

IJsland gaat de onderhandelingen over toetreding tot de Europese Unie niet hervatten. De regering legt zich neer bij de uitslag van het referendum van afgelopen weekend. Een kleine meerderheid van de IJslandse kiezers stemde tegen nieuwe gesprekken m

Vollenbroek
Nieuws

MOB wil boeren verder inperken rond natuurgebieden in Noord-Holland

Boeren rond Natura 2000-gebied Kennemerland-Zuid krijgen mogelijk te maken met strengere beperkingen. Mobilisation for the Environment (MOB) en de Natuurbeschermingswacht hebben de provincie Noord-Holland gevraagd om handhavend op te treden tegen ver

EU
Nieuws

IJslanders wijzen nieuwe EU-onderhandelingen over lidmaatschap af in referendum

IJsland gaat de onderhandelingen over toetreding tot de Europese Unie niet hervatten. Een meerderheid van de kiezers heeft zich daar in een referendum tegen uitgesproken. Volgens de uitslag stemde 52,8 procent tegen nieuwe gesprekken met Brussel. 47,

Rosenmoller
Nieuws

Paul Rosenmöller verlaat politiek: PRO-fractievoorzitter stopt volgend jaar in Eerste Kamer

Paul Rosenmöller stopt in mei volgend jaar met de landelijke politiek. De huidige fractievoorzitter van PRO in de Eerste Kamer stelt zich niet opnieuw beschikbaar wanneer een nieuwe Senaat wordt gekozen. Daarmee komt een einde aan een politieke loopb

Rwanda
Nieuws

Nederland onderhandelt met Rwanda over opvang uitgeprocedeerde asielzoekers

Nederland voert samen met vier andere Europese landen gesprekken met Rwanda over de opvang van uitgeprocedeerde asielzoekers buiten de Europese Unie. Een Europese delegatie bezocht het Afrikaanse land afgelopen week om te onderhandelen over zogenoemd

politie
Nieuws

Pro-Palestijnse influencer vermoedelijk verdachte van steekpartij bij Amsterdam Centraal

De man die zaterdagavond is aangehouden na een steekpartij bij Amsterdam Centraal lijkt de op sociale media actieve influencer Angelo B. te zijn, beter bekend onder de naam ‘Superhuman Unchained’. B. profileert zich online onder meer als pro-Palestij