Coronaherstelfonds Polen bevroren: miljoenen uitgegeven aan luxegoederen
De Poolse regering van Donald Tusk heeft direct de uitbetaling van Europese coronaherstelfondsen aan de horeca-, toerisme- en cultuursector stopgezet. Aanleiding zijn signalen van onregelmatigheden bij de besteding van het geld. Minister voor Fondsen en Regionaal Beleid, Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz, maakte bekend dat geen enkel contract nog geld krijgt voordat het volledig is gecontroleerd, meldt Notes from Poland.
Het gaat om 256 miljoen zloty, onderdeel van de 60 miljard euro die de EU aan Polen heeft toegewezen. Slechts tien procent van de 1,2 miljard zloty voor deze sectoren is tot nu toe uitgekeerd. Volgens de minister zitten de problemen in een minderheid van de contracten. Toch zijn er twee onderzoeken gestart: een intern onderzoek en een audit bij het Poolse Agentschap voor Ondernemingsontwikkeling (PARP), dat de subsidies beheert. In juli ontsloeg Pełczyńska-Nałęcz de directeur van PARP vanwege de ‘hoge waarschijnlijkheid van een systemisch probleem’.
Schepen, sauna’s en alpaca’s
De affaire werd openbaar nadat internetgebruikers bestedingen ontdekten aan luxeartikelen zoals jachten en sauna’s, en aan opmerkelijke projecten zoals een platform om bridge te leren en ‘glamping met alpaca’s’. Volgens betrokkenen is dit waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg.
Politieke strijd barst los
Premier Tusk wijst met de vinger naar de vorige regering van Recht en Rechtvaardigheid (PiS). Die zou het programma hebben ontworpen en de toegang tot de fondsen hebben vertraagd door ruzies met Brussel over de rechtsstaat. Tusk zegt dat zijn kabinet snel moest uitgeven om verlies van de middelen te voorkomen, maar geeft toe dat dit geen excuus is voor ‘passiviteit of nalatigheid van verantwoordelijken’.
Brussel had de fondsen tijdens het PiS-bewind bevroren, net zoals nu bij Hongarije. Opvallend is dat de Europese Commissie onder leiding van Ursula von der Leyen het geld vrijgaf zodra Tusk aantrad, enkel op basis van hervormingsplannen na de verkiezingen, meldt AP. Dit voedt volgens critici de verdenking dat politieke motieven een rol speelden.
Oppositie beschuldigt van verspilling
PiS, inmiddels de grootste oppositiepartij, beschuldigt de regering van ‘verkwisting van publieke middelen’ en het bevoordelen van ondernemers die dichtbij de coalitie staan. De partij trekt met een campagne door het land, met voorbeelden van vermeend misbruik, en spreekt van een ‘gigantisch misbruik en verduistering van fondsen’.
Het Poolse Openbaar Ministerie heeft de zaak overgedragen aan het Europees Openbaar Ministerie, dat onderzoekt waar het geld precies is terechtgekomen. Voor Tusk is het een klap: hij gold als vertrouwenspersoon van Brussel en architect van het vrijgeven van de fondsen, maar moet nu zijn eerste grote bestuurscrisis zien te overleven.
