D66 wil asielwetten Faber (PVV) uitvoeren, maar stemt ertegen in Eerste Kamer
De nieuwe coalitie van D66, VVD en CDA wil de twee asielwetten van voormalig PVV-minister Marjolein Faber uitvoeren. Dat staat in het vrijdag gepresenteerde coalitieakkoord. Opvallend is dat D66 in de Eerste Kamer waarschijnlijk tegen beide wetten stemt. Het gaat om de asielnoodmaatregelenwet en de wet die een tweestatusstelsel invoert. Beide voorstellen werden eerder aangenomen door de Tweede Kamer, maar moeten nog worden behandeld in de Senaat. Dat gebeurt eind februari of begin maart.
Volgens D66-senator Boris Dittrich is er geen sprake van een tegenstrijdigheid. “De Eerste Kamer is niet gebonden aan het coalitieakkoord”, zegt hij tegen Trouw. “Ons mandaat is om heel zorgvuldig naar wetten te kijken.”
In de Tweede Kamer stemde D66 al tegen beide wetten. Die bezwaren zijn niet verdwenen, maar de politieke context is veranderd. D66 maakt nu deel uit van de coalitie en zette zijn handtekening onder het akkoord. Partijleider Rob Jetten erkende die spanning eerder bij Nieuwsuur. Op de vraag of dit pijnlijk is, zei hij: “We zijn daar geen fan van, maar soms moet je over je schaduw heen stappen. Nederland is gebaat bij duidelijkheid op het gebied van asielbeleid.”
Voor de Eerste Kamerfractie van D66 ligt vooral de asielnoodmaatregelenwet zwaar. Die wet verkort de duur van verblijfsvergunningen en maakt illegaal verblijf strafbaar. Over dat laatste onderdeel is D66 uitgesproken. “Daar zijn wij tegen”, zegt Dittrich. “Het is onmenselijk om mensen die niet over de juiste papieren beschikken, te straffen.” Volgens hem zijn er al voldoende middelen om overlastgevers aan te pakken, bijvoorbeeld via het bestuursrecht of het strafrecht.
Daar komt bij dat de wetsbehandeling volgens D66 rommelig is verlopen. In eerste instantie werd ook hulp aan illegaal verblijf strafbaar gesteld. Dat onderdeel werd later geschrapt na protesten, onder meer vanuit achterban van partijen als de SGP. Het strafbaar stellen van illegaal verblijf bleef echter overeind. Volgens Dittrich heeft dat “veel onrust in de samenleving veroorzaakt”.
VVD betrapt op 'leugen'?
Afgelopen vrijdag presenteerde de aanstaande minderheidscoalitie van D66, VVD en CDA hun akkoord. Tijdens de persconferentie zei VVD-leider Dilan Yesilgöz onomwonden dat de coalitie de voorrangspositie van statushouders gaat schrappen. Maar wie goed kijkt naar de plannen ziet dat het toch echt anders ligt.
De VVD-leider zei dat er een wettelijk verbod op de voorrangsregeling komt:
Asielwetten onverkort uitgevoerd. Verbod op voorrang voor statushouders komt er! Aan de slag! #coalitieakkoord pic.twitter.com/L7dHtqO1kq
— Klassiek Liberaal (@Klas_Liberaal) January 30, 2026
Het nieuwe kabinet van D66, VVD en CDA zet de asielkoers van oud-PVV-minister Marjolein Faber grotendeels voort. Dat blijkt uit het coalitieakkoord. Twee asielwetten die uit de koker van Faber kwamen worden alsnog uitgevoerd. De spreidingswet blijft wél bestaan en gemeenten mogen statushouders weer voorrang geven op een sociale huurwoning.
In het coalitieakkoord staat namelijk het volgende over de voorrangsregeling: 'oorrang voor statushouders bij sociale huur knelt in bepaalde gemeenten steeds meer, omdat Nederlanders daar te lang op een wachtlijst staan. Zolang er geen goed alternatief is om statushouders te huisvesten, laten we beleid op dit punt aan de gemeenten zelf.'
PVV-leider Geert Wilders en migratie-onderzoeker Jan van de Beek vielen dit ook al op:
Inderdaad. De VVD liegt.
— Geert Wilders (@geertwilderspvv) February 1, 2026
De voorrang voor statushouders op huurwoningen blijft voorlopig gewoon bestaan. 👇 https://t.co/aQhpeU98jE
